Miesięcznik (podtytuł Biuletyn Informacyjny ŚKF) – polski fanzin wydawany przez Śląski Klub Fantastyki w Katowicach od 10 stycznia 1989 roku do 2017 roku (z przerwą ok. 2006–2010).

Historia Lata 1989–1992 Inicjatorem powstania pisma był w 1988 roku animator fandomu Piotr Kasprowski, ówczesny prezes Śląskiego Klubu Fantastyki, po zakończeniu wydawania miesięcznika „Fikcje”. „Miesięcznik” ukazywał się od 10 stycznia 1989 roku jako bezpłatny biuletyn informacyjny klubu, redagowany przez zespół (skład redakcji się zmieniał). Pierwsze numery składały się zaledwie z czterech czarno-białych stron formatu A5, przygotowywanych na komputerze Amstrad 8256 z drukarką igłową. Pismo publikowało recenzje, informacje klubowe oraz ze świata fantastyki, sprawozdania z konwentów. Jedną z rubryk były Wiadomości Bucklandu, redagowane przez Sekcję Tolkienowską ŚKF, które pojawiły się już w pierwszym numerze (w 2012 roku ukazał się ich 200 odcinek). Wydawano także komiksy, a od numeru #6 utwór narracyjny w odcinkach pt. Opowieść Lalii Lobelii Hammergin (jego autorką była „Lalia Lobelia Hammergin”, czyli Paulina Braiter-Ziemkiewicz).

Lata 1992–2004 „Miesięcznik”, w dalszym ciągu publikowany w formacie A5, z czasem osiągnął objętość ponad 30 stron. W numerze #40 (1992) pojawiła się kolorowa okładka, od numeru #73 (1995) kolorowe aple, a po numerze #100 (1998) kolorowe okładki i pełny kolor. Pismo posiadało zarówno wersję papierową, jak i elektroniczną. Z „Miesięcznikiem” współpracowali m.in. Dawid Brykalski, Wiktor Bukato (cykl wspomnień Sceny z życia smoków, numery #141–164, 2001–2004, cytowanych w literaturze naukowej), Jakub Ćwiek, Anna Kańtoch, Robert Klementowski, Konrad T. Lewandowski, Tadeusz A. Olszański (np. recenzja w numerze #97 z 1997 roku, cytowana przez Centrum Humanistyki Cyfrowej Instytutu Badań Literackich PAN), Wojciech Orliński, Romuald Pawlak, Rafał Ziemkiewicz. W 2000 roku Piotr W. Cholewa odebrał na konwencie w Gdyni nagrodę Euroconu przyznaną „Miesięcznikowi”, a w 2001 roku Konrad Wągrowski w opublikowanym w Esensji artykule Fantastyczne fanziny nazwał „Miesięcznik” „systematycznie wydawanym pismem zawierającym dużą liczbę bardzo wartościowych informacji i recenzji”, wymieniając go wśród najbardziej znanych polskich fanzinów.

Lata 2004–2017 W latach 2004–2005 roku czasopismo zaczęło przeżywać trudności związane z kryzysem prasy papierowej, ukazywało się sporadycznie (numery #180 i #181 w 2006 roku, numer #182 w 2007 roku, numer #183 w 2008 roku). W 2008 roku całkowicie wstrzymano publikację, po czym „Miesięcznik” został reaktywowany w październiku 2010 roku, gdy wydano numer #184. W późniejszym okresie publikowano ok. jedenastu numerów rocznie. W kwietniu–maju 2017 roku ukazał się numer #235 „Miesięcznika”, prawdopodobnie ostatni. W przygotowywaniu magazynu uczestniczyli od początku jego istnienia animatorzy fantastyki Andrzej „Bilbo Brandybuck” Kowalski, Piotr „Raku” Rak (pierwszy redaktor naczelny) i Piotr W. Cholewa (do ostatniego numeru pisma, pod własnym nazwiskiem lub kryptonimem „PWC”, niekiedy figurujący w stopce redakcyjnej jako redaktor wydania), który w 2019 roku opisał je w periodyku naukowym „Śląskie Studia Polonistyczne” jako byt historyczny.

Nieoficjalny Obiekt Literacki (NOL) Jako dodatek do „Miesięcznika” ukazywał się również „Nieoficjalny Obiekt Literacki” (NOL) – dodatek literacki wydawany przez Sekcję Literacką „Logrus” ŚKF. Publikowali w nim m.in. Michał Cholewa i Iwona Surmik.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Numery 1–11 „Miesięcznika” w Bibliotece Internet Archive Archiwum „Miesięcznika” w serwisie Śląskiego Klubu Fantastyki (numery #1–204), zarchiwizowane w Wayback Machine Archiwalny numer #232 „Miesięcznika”, zarchiwizowany w Wayback Machine Archiwalny numer #235 „Miesięcznika”, zarchiwizowany w Wayback Machine

Kategoria:Ziny Kategoria:Polskie czasopisma fantastyczne Kategoria:Czasopisma w języku polskim Kategoria:Czasopisma wydawane od 1989 Kategoria:Czasopisma wydawane do 2017 Kategoria:Miesięczniki wydawane w Katowicach Kategoria:Niewydawane czasopisma polskie Kategoria:Fandom polski