thumb|Ludwigskirche thumb|Pałac w Saarbruecken thumb|Bazylika św. Jana Saarbrücken (fr. Sarrebruck; luks. Saarbrécken) – miasto w Niemczech nad Saarą, stolica kraju związkowego (niem. Bundesland) Saara, siedziba związku regionalnego Saarbrücken. Polityczne i kulturalne centrum regionu, główny ośrodek gospodarczy Zagłębia Saary, wydobycie węgla kamiennego. Rozwinięty przemysł maszynowy, metalowy, elektrotechniczny, włókienniczy, spożywczy, poligraficzny, precyzyjny, hutniczy oraz chemiczny.
Znajdują się tu Muzeum Hutnictwa i Muzeum Przemysłu, lotnisko i uniwersytet. Obecna aglomeracja powstała w 1909 przez połączenie trzech miast: Saarbrücken, St. Johann oraz Malstatt-Burbach i liczy 175 741 mieszkańców (2010), w tym wielu obcokrajowców.
Nazwa Nazwa Saarbrücken (pierwsza wzmianka jako Sarabrucca) nie pochodzi od mostu (niem. Brücke, Brücken w l.m.) powyżej Saary, jak mogłoby się wydawać, ponieważ pierwsze wzmianki pochodzą z czasów gdy nie było jeszcze na rzece Saarze mostu (pierwszy most, Alte Brücke został zbudowany 500 lat po pierwszej wzmiance tej nazwy). W rzeczywistości nazwa pochodzi prawdopodobnie od twierdzy na skale (= Brocken) co dało określenie Sarabrucca. Na tej skale stoi obecnie Zamek Saarbruecken.
Historia Miasto po raz pierwszy wspomniane w dokumencie cesarza Ottona III w roku 999 jako zamek królewski „castellum Sarabrucca” nadany biskupstwu Metzu. Miejscowości najwcześniej wspominane w dokumentach pisanych, a będące obecnie dzielnicami Saarbrücken to: Malstatt (960) i Dudweiler (977). Od 1353 roku do czasów Rewolucji Francuskiej miasto było własnością książąt Nassau. Od wyniszczającej Wojny 30-letniej w XVII wieku i wojny Austrii z Francją w 1677 roku pod francuską dominacją, co w konsekwencji doprowadziło do włączenia miasta i regionu do Francji w latach 1680–1697 w wyniku tzw. reunionów. Od 1741 roku wieku miasto zostało rozbudowane według projektów architekta Stengela. W roku 1793 miasto zajęły wojska francuskie i włączono je do Francji na mocy traktatu z Campo Formio w 1797 roku i Luneville w 1801 roku. W 1815 roku miasto zostało włączone do będącej pod kontrolą Królestwa Prus – Nadrenii. W XIX wieku w okolicach miasta nastąpił gwałtowny rozwój przemysłu ciężkiego. W 1870 roku w okolicach miasta przebiegały walki między wojskami pruskimi i francuskimi. Od 1 stycznia 1909 połączono miasta Saarbrücken, St. Johann oraz Malstatt-Burbach pod nazwą Saarbrücken. Dawne miasto Saarbrücken jest określane teraz jako Alt-Saarbrücken. Po Traktacie wersalskim w 1919 roku miasto znalazło się pod kontrolą Ligi Narodów, a Francja jako rekompensatę zniszczenia własnych kopalń przez Niemców otrzymała w zarząd na 15 lat kopalnie w Zagłębiu Saary. W 1935 roku odbył się plebiscyt, w którym mieszkańcy w większości opowiedzieli się za przyłączeniem okręgu do Niemiec. 5 października 1944 roku miasto zostało zbombardowane przez 325 brytyjskich bombowców, w wyniku czego zginęło 361 osób i zniszczono Alt-Saarbrücken. Ponowne bombardowanie 274 brytyjskich bombowców nastąpiło 13 stycznia 1945 roku. Wojska Stanów Zjednoczonych zajęły miasto 21 marca 1945 roku. Po II wojnie światowej w 1945 roku Saarbrücken znajdowało się we francuskiej strefie okupacyjnej, a w 1947 roku utworzono Protektorat Saary. W konsekwencji tej decyzji włączono miasto do francuskiego systemu celno-walutowego oraz wprowadzono przymusową naukę francuskiego w szkołach. W 1948 roku władze francuskie założyły w mieście Uniwersytet Kraju Saary Universität des Saarlandes. Polityczne zjednoczenie z Republiką Federalną Niemiec nastąpiło 1 stycznia 1957 roku. W 2007 roku rozbudowano dworzec Saarbrücken Hauptbahnhof dla pociągów Intercity-Express.
Zabytki Most kamienny z 1546 roku (zachowany częściowo) Kościół św. Arnuala (Sankt Arnual) w stylu gotyckim, wewnątrz renesansowe nagrobki Pałac barokowy Saarbrücker Schloss z XVIII wieku według projektu Friedricha Joachima Stengela. Zbudowany został w miejscu gotyckiego i renesansowego zamku. Pod pałacem znajdują się kazamaty Kościół Ludwika (Ludwigskirche) w stylu barokowym z lat 1762–1768, proj. Friedrich Joachim Stengel Bazylika św. Jana (St. Johann) w stylu barokowym Rynek dawnego miasta Sankt Johann z barokową fontanną Stary ratusz w stylu barokowym w Alt-Saarbrücken Nowy ratusz miasta Sankt Johann (Neues Rathaus), proj. Georg Hauberrisser willa Obenauer (proj: Peter Behrens) komandoria zakonu krzyżackiego pw. św. Elżbiety (Kommende St. Elisabeth) teatr miejski z 1937 roku w stylu klasycystycznym Plac „Unsichtbaren Mahnmals” z 1993 roku upamiętniający cmentarze żydowskie Ruiny zamku Kaninchenberg Bergwerksdirektion z lat 1877–1880, proj. Martin Gropius. Obecnie centrum handlowe. Dźwig Saarkran (rekonstrukcja z 1991 r.) Ambasada francuska z 1952 roku, proj. Georges-Henri Pingusson Kościół Św. Alberta z 1954 roku, proj. Dominikus Böhm i Gottfried Böhm
Muzea Saarland Museum Stadtgalerie Saarbrücken – galeria sztuki współczesnej Muzeum archeologiczne Deutsches Zeitungsmuseum – Muzeum niemieckiej gazety Muzeum prehistoryczne
Komunikacja Przez miasto przebiega linia kolei wysokich prędkości TGV łącząca Paryż i Frankfurt. Znajduje się też w nim Port lotniczy Saarbrücken oraz istnieje połączenie wodne. W okolicy miasta rozpoczyna swój bieg autostrada A6 łącząca się z francuską autostradą A320 oraz autostrada A620.
Słynni mieszkańcy Hiltrud Breyer – niemiecka polityk, posłanka do Parlamentu Europejskiego III, IV, V, VI i VII kadencji, działaczka partii Zielonych Claudia Kohde-Kilsch – tenisistka Sandra Ann Lauer – piosenkarka Walter Schellenberg – szef wywiadu Sicherheitsdienst (służba bezpieczeństwa) Otto Steinert – fotograf Jonas Hector – piłkarz
Współpraca Miejscowości partnerskieWspółpraca.: Chociebuż, Brandenburgia Coucy-le-Château-Auffrique, Francja – kontakty utrzymuje dzielnica Altenkessel Nantes, Francja Saint-Avold, Francja – kontakty utrzymuje dzielnica Dudweiler Tbilisi, Gruzja
Sport 1. FC Saarbrücken – klub piłkarski
Przypisy
Linki zewnętrzne Strona internetowa miasta
Kategoria:Miasta w Saarze Kategoria:Związek regionalny Saarbrücken