Cerkiew św. Zofii we Lwowie, dawniej kościół św. Zofii we Lwowie – jest położony przy ul. Iwana Franki 121 a (ukr. Івана Франка 121 а; przed 1945 - św. Zofii).

Historia W 1574 Zofia Hanelowa, małżonka lwowskiego patrycjusza Stanisława Hanela ufundowała na południowym skraju przedmieścia Lwowa, na Halickiem, niewielki, drewniany kościół pod wezwaniem św. Zofii. Miejsce, w którym wzniesiono świątynię, nazwane zostało później Zofiówką. Kościół został uposażony przez fundatorkę dwoma łanami ziemi. W latach 1595–1614 ze środków tej samej fundacji wzniesiono nowy, murowany kościół. Uposażeniem zarządzało miasto, zobowiązane do wypłacania co roku 100 florenów na utrzymanie prepozyta.

W XVII wieku kościół podupadł a w 1672 spłonął w wyniku oblężenia miasta przez wojska tureckie.

W 1765 został odbudowany w stylu barokowym, jako skromna, jednonawowa świątynia. W 1789 okoliczne grunty nabyli Jan i Apolonia Łukiewiczowie i ofiarowali sumę ponad 1000 guldenów na restaurację świątyni. Z ich woli kościół został przekazany w 1817 Siostrom Miłosierdzia z kościoła i klasztoru św. Kazimierza.

Tuż przed wybuchem pierwszej wojny światowej świątynia uzyskała prawo do sprawowania w niej Najświętszej Ofiary. Odprawiano w niej też nabożeństwa majowe. Opiekę duszpasterską sprawowali księża misjonarze. W okresie międzywojennym kościół św. Zofii był kościołem parafialnym.

Po 1945 został, podobnie jak większość lwowskich świątyń, zamknięty.

W 1993, po uzyskaniu przez Ukrainę niepodległości, nieczynny kościół przekazano wiernym obrządku bizantyjsko-ukraińskiego; wezwanie kościoła pozostało to samo.

Bibliografia Ryszard Chanas, Janusz Czerwiński, Lwów, Przewodnik turystyczny, wyd. Ossolineum 1992, Wrocław, Bartłomiej Kaczorowski, Zabytki starego Lwowa, wyd. Oficyna Wydawnicza, Warszawa 1990, Aleksander Medyński, Lwów. Przewodnik dla zwiedzających miasto, wyd. nakładem autora, Lwów 1937

Kategoria:Architektura I Rzeczypospolitej (województwo ruskie) Zofii Zofii Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Zofii