Matka Courage i jej dzieci (niem. Mutter Courage und ihre Kinder) – dramat Bertolta Brechta z 1939 roku.
O dramacie Pod wrażeniem wybuchu II wojny światowej napisał Brecht (jeszcze we wrześniu 1939) „Matkę Courage i jej dzieci”, czyli kronikę wojny trzydziestoletniej. Już sama historia jednostki wplątanej w chaos i okrucieństwo wojny miała za zadanie zniechęcać do niej naród niemiecki i podkopać nadzieje, jakoby agresja na inne kraje była dobrym źródłem dobrobytu.
Brecht każe mówić swym bohaterom pewne ogólne prawdy na temat wojen, co czyni sztukę uniwersalną i adekwatną dla każdej wojny, każdego narodu, każdej epoki, na przykład: „Gdy się słucha, co możni tego świata gadają, wydawałoby się, że prowadzą wojnę jeno z bojaźni bożej i w obronie tego, co piękne i szlachetne. Ale jak się lepiej przyjrzeć, widać, że nie są tacy głupi, że wojują dla zysku”, „Przekupstwo to jedyna nadzieja. Jak długo ono istnieje, zdarzają się łagodne wyroki i nawet niewinnego sądy mogą uwolnić”, „Bo cóż to wojna? To interes, gdzie ważą ołów zamiast krup”.
Autor przedstawia nam swoistego everymana, markietankę Annę Fierling, zwaną też Matką Courage. Ciągnie ona za armią wraz ze swoimi dziećmi, zbijając niezłe interesy. Wojna jest jej żywiołem, przynosi jej same zyski, zły jest dla niej pokój. Wierzy w to do samego końca, choć wojna zabrała jej dzieci i zrujnowała ją finansowo. Ostatecznie, samotna i wynędzniała, zaprzęga się do pustego wozu, by znów ruszyć za wojskiem.
Realizacje dramatu Realizacje w Polsce: Teatry 11 lipca 1957: Teatr Żydowski w Warszawie, reżyseria: Ida Kamińska 23 października 1958: Teatr Ziemi Mazowieckiej w Warszawie, reżyseria: Krystyna Berwińska 13 stycznia 1962: Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie, reżyseria: Lidia Słomczyńska 15 lutego 1962: Teatr Narodowy w Warszawie, reżyseria: Zbigniew Sawan 29 grudnia 1963: Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach, reżyseria: Lidia Zamkow 20 marca 1965: Teatr Współczesny w Szczecinie, reżyseria: Zbigniew Mak 22 lipca 1967: Teatr Żydowski w Warszawie, reżyseria: Ida Kamińska 24 stycznia 1968: Teatr im. Juliusza Osterwy w Lublinie, reżyseria: Kazimierz Braun 10 maja 1969 Teatr Dramatyczny im. Aleksandra Węgierki w Białymstoku, reż. Mirosław Wawrzyniak 3 czerwca 1972: Teatr Polski w Bydgoszczy, reżyseria: Zygmunt Wojdan 12 października 1973: Teatr Powszechny w Łodzi, reż. Jerzy Hoffmann 20 października 1976: Teatr Współczesny im. Edmunda Wiercińskiego we Wrocławiu, reżyseria: Kazimierz Braun 15 stycznia 1981: Tarnowski Teatr im. Ludwika Solskiego, reż. Lech Terpiłowski 13 listopada 1982: Teatr Polski w Szczecinie, reżyseria: Andrzej Rozhin 11 września 2004: Teatr im. Stefana Jaracza w Łodzi, reż. Remigiusz Brzyk 25 listopada 2006: Teatr im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie, reż. Katarzyna Deszcz 15 maja 2016 Teatr Układ Formalny we Wrocławiu, reż. Grzegorz Grecas 26 listopada 2016: Teatr Narodowy w Warszawie, reżyseria: Michał Zadara
Teatr Telewizji 7 października 1974; reżyseria: Lidia Zamkow 15 sierpnia 1983; reżyseria: Andrzej Rozhin 29 września 1997; reżyseria: Laco Adamík
Przypisy
Kategoria:Bertolt Brecht Kategoria:Niemieckie utwory dramatyczne Kategoria:Utwory literackie z 1939