Konklawe 25-28 października 1958 – zgromadzenie kardynałów zwołane po śmierci papieża Piusa XII (zmarł 9 października 1958 roku w Castel Gandolfo), który przez 19 lat zasiadał w Watykanie. Konklawe odbyło się w dniach od 25-28 października 1958 roku w kaplicy Sykstyńskiej. Kardynałowie na papieża wybrali 77-letniego patriarchę Wenecji Angela Giuseppe Roncallego, który przybrał imię Jan XXIII.

Lista uczestników W konklawe wzięło udział 51 kardynałów:

Eugène Tisserant (Francja; nominacja kardynalska 15 czerwca 1936) – kardynał biskup Ostii i Porto e Santa Rufina; dziekan Świętego Kolegium Kardynałów; prefekt Świętej Kongregacji ds. Ceremoniału; sekretarz Świętej Kongregacji Kościołów Wschodnich; bibliotekarz i archiwista Świętego Kościoła Rzymskiego; przewodniczący Papieskiej Komisji Biblijnej; kamerling Świętego Kolegium Kardynałów

Clemente Micara (Włochy; 18 lutego 1946) – kardynał biskup Velletri; komendatariusz kościoła prezbiterialnego S. Maria sopra Minerva; subdziekan Świętego Kolegium Kardynałów; wikariusz generalny diecezji rzymskiej; wielki kanclerz Papieskiego Uniwersytetu Laterańskiego

Giuseppe Pizzardo (Włochy; 13 grudnia 1937) – kardynał biskup Albano; sekretarz Najwyższej Świętej Kongregacji Świętego Oficjum; prefekt Świętej Kongregacji ds. Seminariów i Uniwersytetów; wielki kanclerz Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego

Benedetto Aloisi Masella (Włochy; 18 lutego 1946) – kardynał biskup Palestriny; prefekt Świętej Kongregacji ds. Dyscypliny Sakramentów; kamerling Świętego Kościoła Rzymskiego; archiprezbiter bazyliki laterańskiej

Federico Tedeschini (Włochy; 13 marca 1933) – kardynał biskup Frascati; datariusz Jego Świątobliwości; archiprezbiter bazyliki watykańskiej; prefekt Fabryki Świętego Piotra

Marcello Mimmi (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał biskup Sabina e Poggio Mirteto; sekretarz Świętej Kongregacji Konsystorialnej

Joseph-Ernest van Roey (Belgia; 20 czerwca 1927) – kardynał prezbiter S. Maria in Aracoeli; protoprezbiter Świętego Kolegium Kardynałów; arcybiskup Mechelen i prymas Belgii

Manuel Gonçalves Cerejeira (Portugalia; 16 grudnia 1929) – kardynał prezbiter Ss. Marcellino e Pietro; patriarcha Lizbony

Achille Liénart (Francja; 30 czerwca 1930) – kardynał prezbiter S. Sisto; biskup Lille; prałat nullius prałatury terytorialnej Mission de France w Pontigny

Pietro Fumasoni Biondi (Włochy; 13 marca 1933) – kardynał prezbiter S. Croce in Gerusalemme; prefekt Świętej Kongregacji Rozkrzewiania Wiary

Maurilio Fossati OSsCGN (Włochy; 13 marca 1933) – kardynał prezbiter S. Marcello; arcybiskup Turynu

Elia Dalla Costa (Włochy; 13 marca 1933) – kardynał prezbiter S. Marco; arcybiskup Florencji

Ignacy Gabriel I Tappouni (SyriaKardynał Tappuoni był z pochodzenia Syryjczykiem, urodził się jednak na terenie dzisiejszego Iraku, a jego stolica patriarchalna mieściła się w stolicy Libanu Bejrucie; 16 grudnia 1935) – kardynał prezbiter Ss. XII Apostoli; syryjskokatolicki patriarcha Antiochii

Santiago Luis Copello (Argentyna; 16 grudnia 1935) – kardynał prezbiter S. Girolamo degli Sciavoni; arcybiskup Buenos Aires i prymas Argentyny

Pierre-Marie Gerlier (Francja; 13 grudnia 1937) – kardynał prezbiter SS. Trinita al Monte Pincio; arcybiskup Lyonu i prymas Francji

Grégoire-Pierre XV Agagianian (LibanKardynał Agagianian był Ormianinem urodzonym na terenie dzisiejszej Gruzji, ale miał obywatelstwo Libanu, gdyż jego stolica patriarchalna znajdowała się w stolicy Libanu Bejrucie, a on sam rezydował w kurii rzymskiej; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Bartolomeo all’Isola; ormiańsko-katolicki patriarcha Cylicji; przewodniczący Papieskiej Komisji ds. Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego Kościołów Wschodnich; proprefekt Świętej Kongregacji Rozkrzewiania Wiary

James Charles McGuigan (Kanada; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Maria del Popolo; arcybiskup Toronto

Clément-Émile Roques (Francja; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Balbina; arcybiskup Rennes

Carlos Carmelo de Vasconcellos Motta (Brazylia; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Pancrazio; arcybiskup São Paulo

Norman Thomas Gilroy (Australia; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter Ss. IV Coronati; arcybiskup Sydney

Francis Spellman (Stany Zjednoczone; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter Ss. Giovanni e Paolo; arcybiskup Nowego Jorku; ordynariusz Sił Zbrojnych Stanów Zjednoczonych

José María Caro Rodríguez (Chile; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Maria della Scala; arcybiskup Santiago

Teódosio Clemente de Gouveia (PortugaliaKardynał Gouveia sprawował posługę na terenie Mozambiku, stąd jest często uznawany za pierwszego kardynała Mozambiku, jednak urodził się na Maderze w portugalskiej rodzinie. Ponadto Mozambik był wówczas uznawany za zamorską prowincję Portugalii, tak więc kardynał zarówno w sensie narodowości, jak i obywatelstwa, był Portugalczykiem; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Pietro in Vincoli; arcybiskup Lourenço Marques

Jaime de Barros Câmara (Brazylia; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter Ss. Bonifacio ed Alessio; arcybiskup Rio de Janeiro; ordynariusz Brazylijskich Sił Zbrojnych

Enrique Pla y Deniel (Hiszpania; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Pietro in Montorio; arcybiskup Toledo i prymas Hiszpanii

Manuel Arteaga y Betancourt (Kuba; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Lorenzo in Lucina; arcybiskup Hawany

Joseph Frings (RFN; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Giovanni a Porta Latina; arcybiskup Kolonii

Ernesto Ruffini (Włochy; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Sabina; arcybiskup Palermo

Antonio Caggiano (Argentyna; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Lorenzo in Panisperna; biskup Rosario

Thomas Tien Ken-sin SVD (Chiny; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Maria in Via; arcybiskup Pekinu

Augusto Álvaro da Silva (Brazylia; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Angelo in Pescheria; arcybiskup São Salvador da Bahia

Gaetano Cicognani (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Cecilia; prefekt Świętej Kongregacji ds. Obrzędów; proprefekt Najwyższego Trybunału Sygnatury Apostolskiej

Angelo Giuseppe Roncalli (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Prisca; patriarcha Wenecji

Valerio Valeri (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Silvestro in Capite; prefekt Świętej Kongregacji ds. Zakonów

Pietro Ciriaci (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Prassede; prefekt Świętej Kongregacji Soborowej; przewodniczący Papieskiej Komisji ds. Autentycznej Interpretacji Kodeksu Prawa Kanonicznego

Maurice Feltin (Francja; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria della Pace; arcybiskup Paryża; ordynariusz Francuskich Sił Zbrojnych

Carlos María De la Torre (Ekwador; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria in Aquiro; arcybiskup Quito

Georges-François-Xavier-Marie Grente (Francja; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Bernardo alle Terme; arcybiskup Le Mans

Giuseppe Siri (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria della Vittoria; arcybiskup Genui

John D’Alton (Irlandia; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Agata dei Goti; arcybiskup Armagh i prymas Irlandii

James Francis McIntyre (Stany Zjednoczone; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Anastasia; arcybiskup Los Angeles

Giacomo Lercaro (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria in Transpontina; arcybiskup Bolonii

Stefan Wyszyński (Polska; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria in Trastevere; arcybiskup Gniezna i Warszawy, prymas Polski; ordynariusz katolików obrządków wschodnich w Polsce

Benjamín de Arriba y Castro (Hiszpania; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter Ss. Vitale, Valerio, Gervasio e Protasio; arcybiskup Tarragony

Fernando Quiroga y Palacios (Hiszpania; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Agostino; arcybiskup Santiago de Compostela

Paul-Émile Léger PSS (Kanada; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria degli Angeli; arcybiskup Montrealu

Crisanto Luque Sánchez (Kolumbia; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter Ss. Cosma e Damiano; arcybiskup Bogoty; ordynariusz Kolumbijskich Sił Zbrojnych

Valerian Gracias (Indie; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria in Via Lata; arcybiskup Bombaju

Joseph Wendel (RFN; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Maria Nuova; arcybiskup Monachium-Fryzyngi; ordynariusz Sił Zbrojnych RFN

Nicola Canali (Włochy; 16 grudnia 1935) – kardynał diakon S. Nicola in Carcere Tulliano; protodiakon Świętego Kolegium Kardynałów; penitencjariusz większy; wielki przeor zakonu joannitów w Rzymie; Wielki Mistrz Zakonu Rycerskiego Świętego Grobu w Jerozolimie

Alfredo Ottaviani (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał diakon S. Maria in Domnica; prosekretarz Świętej Kongregacji Świętego Oficjum

13 elektorów mianował Pius XI, pozostałych 38 Pius XII.

Nieobecni Dwóch kardynałów (obaj z nominacji Piusa XII) z krajów komunistycznych nie mogło uczestniczyć w konklawe, gdyż władze nie wydały im zgody na wyjazd:

József Mindszenty (Węgry; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Stefano al Monte Celio; arcybiskup Esztergom i prymas Węgier Alojzije Stepinac (Jugosławia; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter bez tytułu; arcybiskup Zagrzebia

Zmarli w trakcie sediswakancji Dwóch kardynałów (obaj z nominacji Piusa XII) zmarło w okresie sediswakancji:

Edward Mooney (Stany Zjednoczone; 18 lutego 1946) – kardynał prezbiter S. Susanna; arcybiskup Detroit (zmarł 25 października o godz. 14:50, trzy godziny przed rozpoczęciem konklawe) Celso Costantini (Włochy; 12 stycznia 1953) – kardynał prezbiter S. Lorenzo in Damaso; kanclerz Świętego Kościoła Rzymskiego (Zmarł 17 października)

Kandydaci na papieża W przeciwieństwie do konklawe 1939, tym razem panowała całkowita niepewność co do osoby nowego papieża, żaden z potencjalnych kandydatów nie mógł bowiem uchodzić za zdecydowanego faworyta. Nieoficjalnie mówiło się, że sam Pius XII najchętniej widziałby jako swojego następcę 68-letniego prosekretarza Świętego Oficjum Alfredo Ottavianiego lub młodego, 52-letniego arcybiskupa Genui Giuseppe Siriego. Najczęściej wymienianym papabile był cieszący się ogromną popularnością wśród rzymian 63-letni ormiański kardynał Agagianian. Jednego dnia na Placu Hiszpańskim został nawet przywitany okrzykami „Viva il Papa”. Kardynał Celsio Costantini w jednym ze swoich ostatnich wywiadów stwierdził, że czas na papieża spoza Włoch, konkretnie ze Wschodu, jasno dając do zrozumienia, że ma na myśli Agagianiana. Na zgromadzeniach przed konklawe zarysowała się znacząca grupa popierająca kandydaturę 77-letniego patriarchy Wenecji Angela Giuseppe Roncallego, fakt ten umknął jednak uwadze włoskiej prasy. Wśród papabile wymieniano jeszcze kardynałów Valeriego, Tisseranta, Ruffiniego, Masellę, Lercaro i kilku innych, a także niebędącego kardynałem arcybiskupa Mediolanu Giovanniego Battistę Montiniego (mieli go popierać purpuraci z Francji, a także Roncalli).

Przebieg konklawe Źródła informacji o przebiegu konklawe Przebieg konklawe 1958 znany jest tylko w ogólnym zarysie na podstawie skąpych informacji o różnej wiarygodności. Niektóre szczegóły ujawnił po wyborze sam papież Jan XXIII (np. to, że sam głosował na kardynała Valeriego oraz że jego głównym konkurentem był Agagianian), część pochodzi ze wspomnień jego sekretarza Lorisa Capovilli, jednak większość informacji pochodzi od dziennikarzy-watykanistów (takich jak np. Giancarlo Zizola), którzy opierają się na trudnych do zweryfikowania przeciekach z Watykanu.

Przygotowania W dniu śmierci Piusa XII kardynałowie obecni w Rzymie wybrali kardynała Benedetto Aloisi Masellę na nieobsadzony od 1941 roku urząd kamerlinga Świętego Kościoła Rzymskiego.

Przebieg