Metropolita – zwierzchnik metropolii (prowincji kościelnej). W jej skład wchodzi zawsze archidiecezja na czele z arcybiskupem metropolitą oraz na ogół jedna lub więcej diecezji lub archidiecezji (zwanych sufraganiami) na czele odpowiednio z biskupem lub arcybiskupem diecezjalnym, który do pomocy może mieć przydzielonych biskupów pomocniczych.
Pierwotnie arcybiskupami metropolitami zwano biskupów chrześcijańskich, mających siedziby w stolicach prowincji Cesarstwa Rzymskiego.
Kościół rzymskokatolicki mały|Herb arcybiskupa metropolity Zadania metropolity względem podległych mu sufraganów metropolii to: Dbanie o zachowanie wiary i dyscypliny kościelnej oraz składanie relacji papieżowi. Wizytowanie parafii, jeśli sufragan tego zaniedbał (powód wizytacji każdorazowo akceptowany przez Stolicę Apostolską). Wyznaczanie administratora diecezji, jeśli po ośmiodniowym wakacie na stanowisku sufragana kolegium konsultorów go nie wybierze (lub wybierze niezgodnie z prawem kanonicznym). Prowadzenie trybunału metropolitalnego – sądu II instancji, odwoławczego w stosunku do postanowień sądów biskupich.
Metropolici rzymskokatoliccy w Polsce thumb|250px|Podział administracyjny Kościoła katolickiego w Polsce
Stanisław Budzik – arcybiskup metropolita lubelski Wacław Depo – arcybiskup metropolita częstochowski Wiesław Śmigiel – arcybiskup metropolita szczecińsko-kamieński Zbigniew Zieliński – arcybiskup metropolita poznański Tadeusz Wojda – arcybiskup metropolita gdański, przewodniczący KEP Józef Górzyński – arcybiskup metropolita warmiński Józef Kupny – arcybiskup metropolita wrocławski, wiceprzewodniczący KEP Wojciech Polak – arcybiskup metropolita gnieźnieński, prymas Polski Grzegorz Ryś – arcybiskup metropolita krakowski (kardynał) Konrad Krajewski – arcybiskup metropolita łódzki (kardynał) Adrian Galbas – arcybiskup metropolita warszawski Adam Szal – arcybiskup metropolita przemyski Józef Guzdek – arcybiskup metropolita białostocki Andrzej Przybylski – arcybiskup metropolita katowicki
Katolickie Kościoły wschodnie W Katolickich Kościołach wschodnich archidiecezja metropolitarna nazywana jest często archieparchią.
Metropolita greckokatolicki w Polsce Eugeniusz Popowicz – arcybiskup metropolita przemysko-warszawski
Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny
Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny jest Kościołem metropolitarnym. Metropolita warszawski i całej Polski, jako przewodniczący Soboru Biskupów PAKP, jest przedstawicielem Kościoła w jego relacjach wewnętrznych i zewnętrznych. Metropolici warszawscy i całej Polski są równocześnie ordynariuszami diecezji warszawsko-bielskiej oraz honorowymi zwierzchnikami monasteru św. Onufrego w Jabłecznej (stauropigia). Urząd pełniony jest dożywotnio.
Kategoria:Urzędy i tytuły kościelne