Radoszyce (do 1870 i 1915–1919 miasto Radoszyce) – dawna gmina wiejska istniejąca do 1943 roku w woj. kieleckim. Siedzibą władz gminy były RadoszyceGłówny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z 1 czerwca 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933.
Gmina Radoszyce powstała 13 stycznia 18701 stycznia 1870 według kalendarza juliańskiego w powiecie koneckim w guberni radomskiej w związku z utratą praw miejskich przez miasto Radoszyce i przekształceniu jego w wiejską gminę Radoszyce w granicach dotychczasowego miasta. Równocześnie istniejącą już gminę Radoszyce – aby uniknąć dwóch jednostek wiejskich o tej samej nazwie – przemianowano na gminę Grodzisko z siedzibą w GrodziskuPostanowienie z 17 (29) października 1869, ogłoszone 1 (13 stycznia) 1870 (Postanowienie z 24 października (5 listopada) 1869, ogłoszone 1 (13 stycznia) 1870 (Dziennik Praw, rok 1869, tom 69, nr 239, str. 419) (współczesna gmina Radoszyce obejmuje obszary zarówno dawnej gminy Radoszyce, jak i gminy Grodzisko). Gmina miała skomplikowany i bardzo specyficzny kształt: jej obszar składający się z około 10 enklaw (z których niektóre zawierały kontrenklawy) perforował wielokrotnie gminę Grodzisko.
W 1915 roku austriackie władze okupacyjne wprowadziły administrację cywilną i przekształciły wiejską gminę Radoszyce ponownie w miasto, liczące w 1916 roku 4223 mieszkańcówStan szkolnictwa powszechnego w grudniu 1917 r. na terytorjum obu byłych jeneralnych gubernatorstw: Warszawskiego i Lubelskiego. Władze polskie nie uznały jednak Radoszyc za miasto w 1919 roku, przez co Radoszyce powróciły do statusu gminy wiejskiej.
W okresie międzywojennym gmina Radoszyce należała do powiatu koneckiego w woj. kieleckim. 30 września 1921 roku gmina liczyła 3903 mieszkańców i składała się z osady Radoszyce (3344 mieszkańców) i wsi Plenna (238 mieszkańców) oraz ośmiu drobnych folwarków i kolonii liczących od 12 do 88 mieszkańców (Jacentów, Mościska, Pakuły, Piaski, Pyszna Górka, Wiosna, Wisy i Zychy), których to podstawowe wsie należały do gminy GrodziskoSkorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom III - Województwo Kieleckie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1925. 1 kwietnia 1939 roku gminę wraz z główną częścią powiatu koneckiegoZ wyjątkiem gmin miejskich Skarżysko-Kamienna i Szydłowiec oraz gmin wiejskich Bliżyn i Szydłowiec przeniesiono do woj. łódzkiego.
Gmina Radoszyce przetrwała w niezmienionych granicach do połowy 1943 roku, kiedy to została zintegrowana z gminą Grodzisko tworząc gminę Radoszyce. Jedynie gromady Gatniki, Sielpia Mała i Sielpia Wielka włączono do gminy KońskieAmtliches Gemeinde- und Dorfverzeichnis fuer das GGPodział administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej: Praca zespołowa pod redakcją prof. Stanisława Srokowskiego. Warszawa: Biblioteka Samorządowca Nr 77, 1948..
Przypisy
Kategoria:Dawne gminy w województwie kieleckim Kategoria:Dawne gminy w województwie łódzkim Kategoria:Historia Radoszyc