Chełm (614 m) – wznoszący się nad Myślenicami szczyt w Paśmie Lubomira i Łysiny. Pasmo to budzi wiele kontrowersji wśród geografów. Według Jerzego Kondrackiego należy do Beskidu Wyspowego, na mapach i w przewodnikach turystycznych zaliczane jest czasami do Beskidu Makowskiego. Ostatnio niektórzy geografowie zaliczają to pasmo do niedawno wyodrębnionego nowego regionu – Beskidu Myślenickiego.
Chełm znajduje się w głównym grzbiecie Pasma Lubomira i Łysiny. W północno-zachodnim kierunku grzbiet ten z Chełmu poprzez zupełnie niewybitny i niski Gruszczyn (475 m) opada do doliny Raby, która w miejscu zwanym Luteranką dokonuje przełomu między Pasmem Lubomira i Łysiny a Plebańską Górą w Beskidzie Makowskim. Południowo-zachodnie stoki Chełmu opadają do doliny Raby, północno-wschodnie do doliny Kobylaka (Talagówki), w południowo-wschodnim ciągnie się grzbiet łączący go z Łysiną. Jest w większości zalesiony, ale od wschodniej strony aż pod szczyt podchodzą pola i zabudowania przysiółka Patykowo.
Chełm jest ośrodkiem turystyczno-sportowym i wypoczynkowym Myślenic. W całości znajduje się w obrębie tego miasta. Nad Rabą u jego zachodniego podnóża znajduje się ośrodek kempingowy i plaża.
31 stycznia 1989 r. ruszyła wybudowana przez krakowski Mostostal krzesełkowa kolej linowa z Zarabia na szczyt Chełmu. Oficjalne przekazanie kolei do eksploatacji nastąpiło 23 lutego tego roku. Długość trasy, pokonywanej przez 1-osobowe krzesełka (w liczbie 127) w ciągu 18-20 minut wynosi 2029 m przy różnicy wzniesień 305 m. Latem wywozi on turystów, zimą narciarzy. W następnych latach uruchomione na północnym stoku 4-osobową kolej krzesełkową firmy Doppelmayr o długości 770 m i przewyższeniu 235 m. Czas wjazdu – ok. 5 minut, przepustowość 2397 osób na godzinę (liczba kanap – 100). Na północno-zachodnich stokach Chełmu jest duża Stacja Narciarska Zarabie Sport w Myślenicach.
Na szczycie Chełma jest wieża widokowa, z której rozciąga się szeroka panorama widokowa obejmująca obszar od Mogilan pod Krakowem i Kotonia w Beskidzie Makowskim po pasmo Ciecienia. Oprócz wieży widokowej są jeszcze inne atrakcje: prywatne obserwatorium astronomiczne, miniskocznie dla rowerzystów, karczma, ławki, mapa.
W rejonie Chełmu i Lanckorony działał w latach 1730–1736 najbardziej znany w Beskidzie Średnim zbójnik – Józef Baczyński, rodem ze Skawicy. Nazwisko zbójnika wskazuje, że jego rodzina przywędrowała do Skawicy ze wsi Baczyn. W latach 1768–1772 w rejonie Chełmu oraz Lanckorony i Grobów toczyły się walki związane z działalnością konfederacji barskiej. Szlaki turystyczne zielony: Myślenice-Zarabie – Chełm – Wierch Stróża – przełęcz Granice. Czas przejścia: 2.55 h, ↓ 1.55 h
Przypisy
Kategoria:Szczyty Beskidu Wyspowego Kategoria:Stróża (powiat myślenicki) Kategoria:Geografia Myślenic