Riparia – rodzaj ptaków z podrodziny jaskółek (Hirundininae) w obrębie rodziny jaskółkowatych (Hirundinidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji, Afryce, Ameryce Północnej i Południowej.
Morfologia Długość ciała 11–12 cm, masa ciała 9,6–19,5 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1817 roku brytyjski przyrodnik Thomas Ignatius Maria Forster w publikacji własnego autorstwa zatytułowanej Katalog synoptyczny ptaków brytyjskich; mający na celu identyfikację gatunków wymienionych pod różnymi nazwami w kilku istniejących już katalogach. Stanowi on dzieło referencyjne do „Obserwacji dotyczących ornitologii brytyjskiej”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) brzegówka zwyczajna (R. riparia).
Etymologia Riparia: ‘gniazdujący na brzegu’, od ripa ‘brzeg rzeki’. Clivicola: łac. clivus, clivi ‘zbocze, wzgórze’; -cola ‘mieszkaniec’, od colere ‘zamieszkiwać’. Cotile i Cotyle: kōtilas, κωτιλαδος kōtilados ‘jaskółka’, od κωτιλος kōtilos ‘ćwierkanie’, od κωτιλλω kōtillō ‘paplać’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Hirundo riparia Linnaeus, 1758. Martula: ‘ptak heraldyczny bez łap, fantazyjnie wzorowany na czarnej jaskółce lub jerzyku’, zdrobnienie od ‘jaskółka’; łac. przyrostek zdrabniający -ula. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Hirundo riparia Linnaeus, 1758. Biblis: francuska nazwa „Biblis”, nadana tym jaskółkom przez Lessona w 1837 roku, nawiązująca do ich wodnego środowiska życia; od Biblis (gr. Βιβλις Bublis) lub Byblis (gr. Βυβλις Bublis), w mitologii greckiej to księżniczka z Karii, która zakochała się w swoim bracie Kaunosie, który uciekł przed jej zalotami; nie mogąc go dogonić, popełniła samobójstwo, a jej łzy zamieniły się w fontannę. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Hirundo riparia Linnaeus, 1758. Cheimonornis: gr. χειμων kheimōn, χειμωνος kheimōnos ‘wiatr’; ορνις ornis, ορνιθος ornithos ‘ptak’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Hirundo paludicola Vieillot, 1817.
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Riparia paludicola (Vieillot, 1817) – brzegówka mała Riparia cowani (Sharpe, 1882) – brzegówka madagaskarska Riparia chinensis (J.E. Gray, 1830) – brzegówka szarogardła Riparia congica (Reichenow, 1887) – brzegówka malutka Riparia riparia (Linnaeus, 1758) – brzegówka zwyczajna Riparia diluta (Sharpe & Wyatt, 1893) – brzegówka azjatycka
Uwagi
Przypisy
Systematyka i nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Jaskółkowate