Marian Józef Ocetkiewicz26 stycznia 1934 ogłoszono sprostowanie imienia ze „Marian” na „Marian Józef”. (ur. 28 października 1895 w Chrzanowie, zm. 10 lipca 1941 w KL Auschwitz) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Syn Józefa i Urszuli z domu Skoczylas, urodzony 28 października 1895 w Chrzanowie. Od 1912 należał do Związku Strzeleckiego oraz „Promienia”. W czasie I wojny światowej, od 6 sierpnia 1914 walczył w Legionach Polskich, w składzie I Brygady. Był oficerem 2 pułku piechoty, a następnie 6 pułku piechoty. Jako oficer byłego Polskiego Korpusu Posiłkowego reskryptem Rady Regencyjnej z 25 października 1918 został przydzielony do podległego jej Wojska PolskiegoDziennik Rozporządzeń Komisji Wojskowej, 1918, R. 1, nr 1, Warszawa 1918, s. 4..
1 sierpnia 1920, w czasie wojny z bolszewikami, objął dowództwo 144 pułku Strzelców Kresowych, który w lutym następnego roku przemianowany został na 71 pułk piechoty. Po zakończeniu działań wojennych dowodzona przez niego jednostka stacjonowała w Kowlu, a następnie w Ostrowi Mazowieckiej. W lutym 1925 został przydzielony do Komendy miasta Warszawy na stanowisko zastępcy komendanta. Na tym stanowisku był w czasie zamachu majowego i opowiedział się po stronie legalnych władz RP. Ówczesny dowódca 36 pułku piechoty Legii Akademickiej, płk Kazimierz Sawicki w 1957, w relacji na temat przebiegu zamachu stanu, stwierdził, że Marian Ocetkiewicz był bardzo niepopularny i nielubiany w garnizonie, zdecydowany przeciwnik piłsudczykówPrzewrót wojskowy w Polsce... s. 164.. We wrześniu 1926 przeniesiony został do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr IDziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 39 z 24.09.1926 r..
Następnie był oficerem placu w Prużanach. 28 stycznia 1929 wyznaczony został na stanowisko dowódcy 56 pułku piechoty wielkopolskiej w KrotoszynieDziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 4 z 14.02.1929 r.. W czerwcu 1933 przeniesiony został do Skierniewic na równorzędne stanowisko – dowódcy 18 pułku piechotyDziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 8 z 28.06.1933 r.. W marcu 1935 wyznaczony został na stanowisko dowódcy Brygady KOP „Wilno”Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 5 z 21.03.1935 r.. Z dniem 1 lutego 1937 roku, w związku rozformowaniem brygady, został przeniesiony do dyspozycji Ministra Spraw WojskowychArchiwum Józefa Piłsudskiego, teczka 701/1/120, Opinie dowódców brygad KOP za 1936 rok., a następnie wyznaczony na nowo utworzone stanowisko dowódcy Obrony Przeciwlotniczej w Dowództwie Okręgu Korpusu Nr V w Krakowie. Na tym stanowisku pozostawał do wybuchu II wojny światowej.
4 września 1939 ewakuował się wraz z podległymi mu pododdziałami artylerii przeciwlotniczej do DęblinaPolska artyleria przeciwlotnicza... s. 163.. W ciągu trzech następnych dni zorganizował i objął dowództwo nad 160 osobowym oddziałem przeciwdywersyjnym, uzbrojonym w 300 karabinów i 7 ręcznych karabinów maszynowych. Następnie na czterech posiadanych samochodach ciężarowych przeniósł się z tym oddziałem do PuławPolska artyleria przeciwlotnicza... s. 164.. W drugiej dekadzie września, w Chełmie, objął dowództwo nad zgrupowaniem piechoty, nazywanym w literaturze „Grupą płk. Ocetkiewicza” lub „Grupą lubelskich batalionów wartowniczych”. Zgrupowanie weszło w skład 19 Brygady Piechoty płk. dypl. Jana Korkozowicza i wzięło udział w drugiej bitwie pod Tomaszowem Lubelskim. 23 września 1939 pod Werszczycą Grupa została rozbita przez czołgi 2 Dywizji Pancernej.
thumb|Upamiętnienie na grobowcu Ocetkiewiczów w Krośnie Bezpośrednio po przegranej kampanii włączył się w nurt pracy konspiracyjnej obejmując stanowisko pierwszego zastępcy komendanta głównego Tajnej Organizacji Wojskowej „Związek Orła Białego”. Działał w niej pod pseudonimem „Marian” i „Broda”. W kwietniu 1941 został aresztowany, 26 czerwca wywieziony w transporcie z Krakowa do obozu koncentracyjnego Auschwitz; przebywał tam pod fałszywym nazwiskiem Józef Czyżewski (nr. obozowy 17333). 3 lipca osadzony został w bunkrze bloku 11, a 10 lipca rozstrzelany pod ścianą śmierciWedług tego źródła 10 stycznia 1941. .
Symbolicznie został upamiętniony na grobowcu rodzinnym na Cmentarzu Komunalnym w Krośnie (sektor C1-15-21).
Awanse chorąży – 1 marca 1915 podporucznik – 11 listopada 1915 major – 3 maja zweryfikowany ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 199 lokatą w korpusie oficerów piechoty podpułkownik – 31 marca 1924 ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1923 i 83 lokatą w korpusie oficerów piechoty pułkownik – ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1931 w korpusie oficerów piechoty
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 363 – 30 czerwca 1921 Krzyż Niepodległości – 9 stycznia 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 11 listopada 1937 „za zasługi w służbie wojskowej”. Krzyż Walecznych czterokrotnie Złoty Krzyż Zasługi – 28 września 1925M.P. z 1925 r. nr 241, poz. 989 „za zasługi, położone na polu organizacji armji”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka za Rany i Kontuzjena podstawie fotografii :Plik:Marian_Ocetkiewicz.jpg Medal Zwycięstwa („Médaille Interalliée”)
Przypisy
Bibliografia
Ferdynand Mazaraki, Zarys historii wojennej 71-go Pułku Piechoty, Warszawa 1929. Przewrót wojskowy w Polsce w 1926 r. Wybór dokumentów, zakończenie, Wojskowy Przegląd Historyczny Nr 4 (90), Warszawa 1979. Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939, Wydawnictwo Lubelskie, wyd. II, Warszawa 1986, . Polska artyleria przeciwlotnicza w wojnie obronnej 1939 r. Sprawozdanie dowódcy Obrony Przeciwlotniczej Kraju, płk dypl. Włodzimierza Juliusza Ludwiga z działalności w czasie wojny, Opracowanie Mieczysław Lipiński i Zbigniew Moszumański, Przegląd Historyczno-Wojskowy Nr 4 (204) z 2004.
Linki zewnętrzne
Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1910–1914) Kategoria:Dowódcy Brygady KOP „Wilno” Kategoria:Dowódcy 18 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Dowódcy 56 Pułku Piechoty Wielkopolskiej Kategoria:Dowódcy 71 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Ludzie urodzeni w Chrzanowie Kategoria:Ludzie związani z Krosnem Kategoria:Ludzie związani z Krotoszynem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką za Rany i Kontuzje Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 6 Pułku Piechoty Legionów Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Oficerowie Polskiego Korpusu Posiłkowego Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego – ofiary KL Auschwitz Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Pułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Tomaszowem Lubelskim (1939) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1895 Kategoria:Zmarli w 1941 Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego (Rada Regencyjna)