Okolicznik miejsca – jeden z rodzajów okolicznika, jednej z pięciu części zdania (oprócz podmiotu, orzeczenia, dopełnienia i przydawki). Wskazuje na miejsce dziania się czynności (gdzie?), a także kierunek działania (skąd?, dokąd?, którędy?), dlatego we współczesnym językoznawstwie wyróżnia się dodatkowo okolicznik kierunkuZygmunt Saloni, Marek Świdziński, Składnia współczesnego języka polskiego, wyd. 4 zm., Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1998..
Okolicznik miejsca jest wyrażany przy pomocy przysłówków (np. Był tam niedawno.), wyrażeń przyimkowych, czyli rzeczowników z przyimkami (np. Dom stał nad rzeką.), rzeczowników w narzędniku w znaczeniu przysłówkowym (np. Miejscami było błoto.) oraz wyrażeń porównawczych i wypowiedzeń (np. Głos dochodził niewyraźnie, jakby zza ściany). Niekiedy używa się okolicznika miejsca z zaimkiem gdzie (np. Było to w Wilnie, gdzie służyłem w wojsku.), tworząc w ten sposób zdania okoliczniowe.
Przykłady Pracuję teraz tam, gdzie niegdyś pracował mój tata. – w tym zdaniu złożonym to, zdanie po przecinku jest zdaniem okolicznikowym miejsca Już się przeprowadzili stamtąd, skąd? gdzie ich odwiedzaliśmy. Kasia jest gdzie? w kinie. Przyjechał skąd? z Francji. Gołąb siedział gdzie? pod dachem. Połóż buty tam, gdzie? skąd je wziąłeś. Niech idzie, dokąd? gdzie? gdzie chce.
Przypisy
Bibliografia Słownik poprawnej polszczyzny pod red. Witolda Doroszewskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1994
M