Kristo Negovani właśc. Kristo Harallambi (ur. 1875 we wsi Flampouro k. Floriny, zm. 12 lutego 1905 w Negovanie) – albański działacz narodowy i pisarz, duchowny prawosławny.
Życiorys Pochodził z rodziny albańskiej, mieszkającej we wsi Negovan (dzis. Flampouro), w Czamerii. Był synem kupca i działacza narodowego Harallamba Çaliego. Uczył się w szkole średniej w Atenach, a następnie w 1894 wyemigrował do rumuńskiej Braiły, gdzie pracował jako robotnik portowy. Tam też nawiązał współpracę z albańskim ruchem niepodległościowym. W 1897 powrócił do swojej rodzinnej wsi. Został wyświęcony na księdza prawosławnego. Pracował w miejscowej parafii. Dom, w którym mieszkał Negovani przekształcił w szkołę, w której uczył pisać i czytać w języku albańskim ponad setkę dzieci. Kiedy pierwszy raz odprawił w miejscowej cerkwi nabożeństwo w języku albańskim zostało to przyjęte z wrogością przez obecnego na nabożeństwie greckiego metropolitę. Dwa dni później oddział greckich andartes opanował wieś i wymordował jej mieszkańców, w tym Negovaniego i jego brata. W akcie zemsty za śmierć Negovaniego, oddział albański Bajo Topullego we wrześniu 1906 zamordował greckiego biskupa Focjusza (Kalpidisa), metropolitę Korczy. thumb|250px|Rycina przedstawiająca scenę zabójstwa Kristo Negovaniego Działalność translatorską Negovani podjął jeszcze w 1889 w Rumunii, przygotowując tłumaczenie Starego Testamentu na język albański. Po powrocie do kraju przygotowywał tłumaczenie bajek La Fontaine'a w wersji albańskiej. W jego dorobku są także podręczniki do nauki języka albańskiego i utwory poetyckie. thumb|250px|Ulica Kristo Negovaniego w Korczy Imię Negovaniego nosi jedna z ulic w północnej części Tirany, a także ulice w Prisztinie, Wlorze i w Korczy.
Dzieła 1889: Istori e Dhiatës së Vjetërë, (Historia Starego Testamentu) 1899: Vjershëshkresëtoreja (poezja) 1904: Prishija e Hormovësë (Zniszczenie Hormovës) 1904: I vogëli Dhonat Argjendi (Mały Dhonat Argjendi) 1906: I drunjti kryq (Drewniany krzyż) 1906: Bëmatë të shëntorëvet dërgimtarë (Dzieje Apostolskie) 1909: Istorishkronjë e Plikatit (Historia Plikati)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Albańscy nauczyciele Kategoria:Albańscy poeci XIX wieku Kategoria:Albańscy poeci XX wieku Kategoria:Albańscy duchowni prawosławni Kategoria:Albańscy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej Kategoria:Albańscy tłumacze Biblii Kategoria:Urodzeni w 1875 Kategoria:Zmarli w 1905 Kategoria:Ofiary zabójstw w Imperium Osmańskim