Dubicze Cerkiewne – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Dubicze Cerkiewne. Leży nad Orlanką dopływem Narwi.
Miejscowość jest siedzibą gminy Dubicze Cerkiewne i parafii prawosławnej Opieki Matki Bożej. Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Zygmunta w KleszczelachOpis parafii św. Zygmunta na stronie diecezji.
Nazwa wsi pochodzi od nazwy osobowej Duba lub Dub z białoruskim sufiksem -icze.
Wieś królewska starostwa kleszczelowskiego w ziemi bielskiej województwa podlaskiego w 1795 rokuKarol de Perthées , Mappa Szczegulna Woiewodztwa Podlaskiego, 1795. W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Dubicze Cerkiewne, po reformie gminy. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.
Wieś w 2011 roku zamieszkiwało 276 osób.
Legendy
Z legend wynika, że w XVI wieku na obszar obecnej wsi przywędrowało z północnej Litwy plemię Krywiczów i założyło tu obóz. Ponieważ miejsce uznali za piękne i urocze, Krywicze postanowili pozostać tu na dłużej, a potem i na stałe. Prawdopodobnie w pobliżu znajdował się las dębowy, w pobliżu którego osiedlali się zwykle członkowie tego plemienia i od którego nadano też nazwę miejscowościHistoria Dubicz Cerkiewnych.
Według miejscowej legendy od powstania wsi istniała tu zawsze cerkiew. Istnieją też legendy o skarbie Napoleona, schowanym w okolicach wsi.
Historia left|thumb|180px|Gminny Ośrodek Zdrowia left|thumb|180px|Pomnik poświęcony żołnierzom Armii Czerwonej. Zdemontowany w 2018 r. mały|Izba tradycji OSP mały|Placówka SG w Dubiczach Cerkiewnych Wieś założono około 1532 roku. Po raz pierwszy wzmiankowana jest w 1568 roku, kiedy to król Zygmunt August, przekazując miasto Kleszczele z przedmieściami w dzierżawę podkomorzemu drohickiemu Stanisławowi Chądzyńskiemu, dołączył do dzierżawy 6 wsi starostwa bielskiego: Żarywiec (Dubicze Cerkiewne), Obychodnik (Grabowiec), Czochy (Czechy Orlańskie), Jelonkę, Suchą Wolę (Suchowolce) i Rudę (Rutkę). Te przyłączone wsie tworzyły wołoszcz kleszczelską.
W okresie międzywojennym wieś należała do gminy Orla. Według spisu ludności z 30 września 1921 roku w Dubiczach Cerkiewnych mieszkało 196 osób w 46 domach, 191 osób podało narodowość białoruską, 5 osób – polskąSkorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej : opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych. T. 5, Województwo białostockie, 1924, s. 24.. 196 osób było wyznania prawosławnego. W 1927 roku pojawili się we wsi baptyści, a w 1928 – zielonoświątkowcy.
W czerwcu 1941 roku pomiędzy Dubiczami i wsią Grabowiec miała miejsce potyczka wojsk niemieckich z wojskami radzieckimi, w wyniku której częściowo spłonęły obie wsie. W 1956 roku wieś została zelektryfikowana i utworzono bibliotekę. W 1977 roku we wsi zbudowano budynek Urzędu Gminy oraz Ośrodek Zdrowia.
W 1985 we wsi wzniesiono pomnik upamiętniający żołnierzy Armii Czerwonej. Na pomniku umieszczono nazwiska 27 żołnierzy poległych w latach 1941-44Wykaz obiektów upamiętniających żołnierzy i partyzantów sowieckich na terenie Polski. Stan na 2009 rok, s. 17.. Pomnik sporządził Mikołaj Korch, rzeźbiarz pochodzący z KraśkowszczyznyMikołaj Korch – mistrz korzeni Starostwo Powiatowe w Hajnówce. W 2018 roku pomnik został uznany przez IPN za symbol komunizmu i zdemontowany.
Atrakcje turystyczne
Cerkiew prawosławna pw. Opieki Przenajświętszej Marii Panny z 1948 roku, powstała na miejscu XVII-wiecznej cerkwi unickiej, która spłonęła w czasie II wojny światowej. Cmentarz prawosławny z XIX wieku budynek dawnej szkoły podstawowej z początku XX w. (obecnie Izba Kultury Ludowej i Tradycji OSP) drewniana chata z początku XX w. położona przy ul. Głównej Zalew Bachmaty z plażą
Kościoły Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny Parafia Opieki Matki Bożej cerkiew parafialna pw. Opieki Matki Bożej zbór Kościoła Chrześcijan Baptystów zbór Kościoła Zielonoświątkowego
Dubicze Cerkiewne w literaturze Sylwia Skuza, Tylko nie Podlasie, Wydawnictwo MG, Warszawa 2021. Mikałaj Panfilûk, Мой лес - Дубічы-Царкоўныя [Moj les - Dubìčy-Carkoǔnyâ], Rada Programowa Tygodnika "Niwa", Białystok 2025Беларускае Радыё Рацыя.
Urodzeni w Dubiczach Cerkiewnych Jan Czykwin – białoruski poeta, historyk literatury i tłumacz Iwan Kraskowski – członek Rady Ukraińskiej Republiki Ludowej, dyplomataUkraińskie Słowo 22.02.2018 Iwan Kraskowski – historia życia. „Radio Orthodoxia”.
Zobacz też Dubicze Dubicze Osoczne Czarna Cerkiewna Dubicze (Bielsk Podlaski)
Przypisy GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
Linki zewnętrzne
Historia Dubicz Cerkiewnych Zdjęcia Dubicz Cerkiewnych Strona Kościoła Zielonoświątkowego w RP
* Kategoria:Wsie starostwa kleszczelowskiego