thumb|Scena bitewna z wojny domowej (inscenizacja rekonstrukcyjna) thumb|Scena walki piechoty w wojnie domowej (rekonstrukcja) Cromwell – brytyjski dramat historyczny z 1970 roku w reżyserii Kena Hughesa.
Akcja filmu skrótowo przedstawia wydarzenia wojen domowych w Anglii z lat 1642-1646 i 1648-1649 oraz osobisty konflikt Cromwella z Karolem I, oddając atmosferę i charakter działań, choć z mniejszą dbałością o szczegóły historyczne.
Treść XVII-wieczna Anglia: purytański szlachcic Oliver Cromwell, sfrustrowany królewską tyranią, postanawia na zawsze opuścić kraj i wraz z rodziną wyjechać do kolonii w Ameryce Północnej. Jednak nieoczekiwanie, na wieść o tym, że król zamierza zwołać parlament dla uchwalenia podatków na wojnę ze Szkocją, zmienia zdanie i udaje się do Londynu, by wraz opozycyjnymi posłami upomnieć się u władcy o prawa poddanych. Ponieważ Karol I nie zamierza ulec woli parlamentu, a nawet posuwa się do próby aresztowania pięciu jego liderów, Cromwell, widząc nieskuteczność pokojowych działań, przegłosowuje wypowiedzenie posłuszeństwa królowi i ogłasza wojnę domową. Po klęsce oddziałów parlamentu pod Edgehill reorganizuje armię, szkoli ją i staje na jej czele. Kolejna bitwa – pod Naseby przynosi mu zwycięstwo, po którym zdobywa Bristol, zajmuje Londyn i aresztuje w Oksfordzie króla. Ten odrzuca pokojowe propozycje Cromwella i parlamentu i sprowadza zagranicznych interwentów, katolików z Francji i Irlandii, doprowadzając do kolejnej wojny domowej. Postawiony przed sądem parlamentu, zostaje uznany winnym zdrady i publicznie ścięty. Sam Cromwell odrzuca zgłoszoną przez parlament propozycję przyjęcia korony angielskiej, a następnie przy użyciu wojska rozwiązuje go, uznając, że przestał on reprezentować interesy ludu i kraju. Ogłasza się lordem protektorem.
Obsada Richard Harris – Oliver Cromwell Alec Guinness – król Karol I Robert Morley – hrabia Manchester Dorothy Tutin – królowa Henrietta Maria Timothy Dalton – książę Rupert Patrick Wymark – hrabia Strafford Patrick Magee – kaznodzieja Hugh Peters Nigel Stock – sir Edward Hyde Charles Gray – hrabia Robert Essex Michael Jayston – gen. Henry Ireton Douglas Wilmer – gen. Thomas Fairfax Frank Finlay – John Carter, przywódca buntu w armii parlamentu Geoffrey Keen – John Pym, członek parlamentu Anthony May – Richard Cromwell, syn Olivera Zena Walker – Elizabeth Cromwell, żona Olivera Stacy Dorning – Mary Cromwell, jego córka Stratford Johns – sędzia Bradshaw John Welsh – William Juxon, biskup Londynu Andre Van Gyseghem – arcybiskup Rinuccini Ian McCulloch – John Hampden, poseł i dowódca wojsk parlamentu Patrick O’Connell – John Lilburne John Forbes-Robertson – płk Harrison, lojalny dowódca Cromwella Patrick Holt – Thomas Lunsford, dowódca straży królewskiej Jack Gwillim – gen. John Byron John Paul – gen. John Digby, rojalista Robin Stewart – Karol, książę Walii Victor Maddern – kat
Linki zewnętrzne Plakat do filmu
Kategoria:Brytyjskie dramaty biograficzne Kategoria:Brytyjskie dramaty historyczne Kategoria:Brytyjskie dramaty kostiumowe Kategoria:Brytyjskie filmy z 1970 roku Kategoria:Filmy kręcone w Londynie Kategoria:Filmy o dyktatorach Kategoria:Filmy o władcach Kategoria:Filmy w reżyserii Kena Hughesa Kategoria:Filmy nagrodzone Oscarem za najlepsze kostiumy