Hugo von Mohl (ur. 8 kwietnia 1805 w Stuttgarcie, zm. 1 kwietnia 1872 w Tybindze) – botanik niemiecki, profesor uniwersytecki w Bernie i Tybindze, specjalizował się w badaniach nad budową i fizjologią komórek roślinnych, sklasyfikował tkanki roślinne na podstawie ich pochodzenia, wprowadził termin „protoplazma” dla określenia żywej zawartości komórki i jako pierwszy wyjaśnił zjawisko osmozy.

Życiorys Hugo von Mohl urodził się 8 kwietnia 1805 roku w Stuttgarcie. Jego ojciec Benjamin Ferdinand von Mohl (1766–1845) był prawnikiem i politykiem. Jego starszymi braćmi byli Robert von Mohl (1799–1875), Julius Mohl (1800–1876) i Moritz Mohl (1802–1888).

Po ukończeniu gimnazjum w rodzinnym mieście studiował medycynę na uniwersytecie w Tybindze (1823-1828). W 1827 roku opublikował traktat Über den Bau und das Winden der Ranken und Schlingpflanzen, a jego rozprawa doktorska dotyczyła porów komórek roślinnych.

Po studiach przebywał w Monachium. W 1831 roku uzyskał nominację na adiunkta cesarskiego ogrodu botanicznego w Petersburgu, której nie przyjął, akceptując posadę profesora fizjologii w Bernie (1832).

W 1835 roku powrócił na uniwersytet w Tybindze, obejmując profesurę botaniki. W Tybindze, gdzie pracował do końca życia, przyczynił się do utworzenia pierwszego na terenie Niemiec wydziału nauk przyrodniczych w 1863 roku i został jego pierwszym dziekanem.

Von Mohl jako pierwszy zaobserwował zjawisko podziału komórek, najpierw u gałęzatek (1835), a następnie w aparatach szparkowych roślin kwiatowych (1838). Jego obserwacje potwierdzili inni uczeni, m.in. Franz Unger (1800–1870), Wilhelm Hofmeister (1824–1877) i Carl Wilhelm von Nägeli (1817–1891). Obaliło to teorię Matthiasa Jacoba Schleidena (1804–1881), który uogólnił rzadki przypadek powstawania wolnych komórek podczas tworzenia się bielma i postulował, że komórki powstają ze śluzowatej masy, w której wokół każdego jądra komórkowego powstaje błona komórkowa. Von Mohl udowodnił również, że włókna roślinne składają się z różnych typów komórek. Sklasyfikował tkanki roślinne na podstawie ich pochodzenia. Wyjaśnił także powstawanie i budowę aparatów szparkowych.

W 1843 roku założył wraz z Diederichem von Schlechtendalem (1794–1866) czasopismo naukowe „Botanische Zeitung”, które współredagował do 1872 roku. W 1843 roku w uznaniu zasług został odznaczony Orderem Korony Wirtemberskiej.

W 1846 roku wprowadził termin „protoplazma” dla określenia żywej zawartości komórki. Odróżnił protoplazmę od wakuoli, błony komórkowej i ściany komórkowej. W 1851 roku postulował, że wtórne ściany komórek roślinnych mają strukturę włóknistą. Jako pierwszy wyjaśnił zjawisko osmozy. Zajmował się również konstrukcją mikroskopów i w 1846 roku opublikował Mikrographie, Oder Anleitung Zur Kenntnis Und Zum Gebrauche Des Mikroskops.

W 1853 roku otrzymał Bawarski Order Maksymiliana za Naukę i Sztukę. Zmarł nagle 1 kwietnia 1872 roku w Tybindze.

Publikacje Wyniki swoich badań von Mohl przedstawiał w formie artykułów zamieszczanych w czasopismach, publikując przede wszystkim we współredagowanej przez siebie „Botanische Zeitung”. Do historii naturalnej palm – Historia naturalis Palmarum (1823–1850) Carla Friedricha Philippa von Martiusa (1794–1868) napisał rozdział o anatomii pni palmowych. Neue Deutsche Biographie wymienia jego następujące publikacje: 1827 – Über den Bau und das Winden der Ranken und Schlingpflanzen 1834 – Bau und Formen der Pollenkörner 1845 – Vermischte Schriften botanischen Inhalts 1846 – Mikrographie, Oder Anleitung Zur Kenntnis Und Zum Gebrauche Des Mikroskops 1851 – Grundzüge der Anatomie und Physiologie der Zelle

Członkostwa 1832 – członek Niemieckiej Akademii Przyrodników Leopoldina 1835 – członek Bawarskiej Akademii Nauk 1838 – członek korespondencyjny Francuskiej Akademii Nauk 1847 – członek korespondencyjny Pruskiej Akademii Nauk 1854 – członek korespondencyjny Rosyjskiej Akademii Nauk 1857 – honorowy członek zagraniczny Amerykańskiej Akademii Sztuk i Nauk 1861 – członek Akademii Nauk w Getyndze 1868 – członek zagraniczny Royal Society

Odznaczenia 1843 – Order Korony Wirtemberskiej 1853 – Bawarski Order Maksymiliana za Naukę i Sztukę

Upamiętnienie Na cześć von Mohla nazwano jeden z rodzajów szkarłatkowatych – Mohlana Martius (Phytolaccaceae).

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Niemieccy botanicy Kategoria:Niemieccy odkrywcy

Kategoria:Członkowie Akademii Nauk w Getyndze Kategoria:Członkowie Bawarskiej Akademii Nauk Kategoria:Członkowie Francuskiej Akademii Nauk Kategoria:Członkowie korespondenci RAN Kategoria:Członkowie Leopoldiny Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Wirtemberskiej

Kategoria:Urodzeni w 1805 Kategoria:Zmarli w 1872 Kategoria:Ludzie urodzeni w Stuttgarcie Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Tybindze Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu w Tybindze