thumb|250px|Herb Sas, odmiana hrabiowska Dzieduszyckich z linii Tadeusza Gerwazego thumb|250px|Herb Sas, odmiana hrabiowska Dzieduszyckich z linii Dominika Herakliusza

Dzieduszyccy – senatorski ród szlachecki pieczętujący się herbem Sas. Wywodzili się z Rusi Czerwonej, z Dzieduszyc w powiecie żydaczowskimAdam Boniecki: Herbarz polski : wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, Cz. 1, T. 5, Warszawa 1902, s. 167.. 22 października 1775 roku Tadeusz Gerwazy Dzieduszycki, cześnik wielki koronny, otrzymał dla siebie i swoich potomków tytuł hrabiowski w Galicji. Taki sam tytuł, z nieco odmienną wersją herbu, otrzymał dla siebie i swoich potomków 26 lipca 1777 jego młodszy brat, Dominik HerakliuszSławomir Górzyński: Arystokracja polska w Galicji : studium heraldyczno-genealogiczne, Warszawa 2009, s. 135-138.. Są oni protoplastami dwóch linii rodu.

W 1893 roku Włodzimierz Dzieduszycki z części swoich dóbr skupionych wokół Poturzycy i Zarzecza, utworzył ordynację rodową. Ponieważ nie posiadał męskich potomków po nim odziedziczył ją jego zięć, Tadeusz Dzieduszycki. Kolejnym ordynatem był krótkotrwale syn Tadeusza, Paweł, jezuita, po nim zaś przejął ją jego młodszy brat Włodzimierz Dzieduszycki junior, jako ostatni, czwarty ordynatKazimierz Karolczak: Dzieduszyccy. Dzieje rodu. Linia poturzycko-zarzecka, Kraków 2001..

Członkowie rodu Anastazja Dzieduszycka (1842–1890) – publicystka pedagogiczna Paulina Dzieduszycka (1831–1892) – literatka Talia Dzieduszycka (1811–1855) – poetka Aleksander Stanisław Dzieduszycki (1813–1879) – polityk galicyjski Aleksander Maria Dzieduszycki (1874-1949) - pułkownik, dyplomata, prezes Towarzystwa Hodowli Konia Arabskiego Antoni Bazyli Dzieduszycki (1757–1817) – polityk Edward Dzieduszycki (1818–1880) - ziemianin, działacz gospodarczy Franciszek Jan Dzieduszycki (zm. 1704) – wojewoda podolski Henryk Dzieduszycki (1795–1845) – ziemianin, przemysłowiec Izydor Dzieduszycki (1842–1888) – pisarz historyczny i polityczny Jerzy Dzieduszycki (1575–1641) – kasztelan lubaczowski Jerzy Stanisław Dzieduszycki (1670–1730) – koniuszy wielki koronny Józef Kalasanty Dzieduszycki (1776–1847) – założyciel Biblioteki Poturzyckiej Julia z Dzieduszyckich Gromnicka (1782-1851) - dama Orderu Krzyża Gwiaździstego Juliusz Dzieduszycki (ziemianin) – (1817–1885) – ziemianin, hipolog Juliusz Dzieduszycki (1882–1944) – polityk i dyplomata Karol Dzieduszycki (1847–1902) – ziemianin, polityk galicyjski Kazimierz Adam Dzieduszycki (1812–1885) – poseł na Sejm Krajowy Konstanty Dzieduszycki (1884–1964) – poseł na Sejm i senator w II Rzeczypospolitej Ludwik Benedykt Wincenty Ferreriusz (1778–1851) Maurycy Dzieduszycki (1813–1877) – historyk, publicysta Maria Dzieduszycka (1851–1918) – działaczka społeczna Magdalena z Dzieduszyckich Morska (1762-1847), właścicielka pałacu w Zarzeczu, działaczka społeczna, artystka amatorka. Mieczysław Antoni Dzieduszycki (1823–1872) – działacz społeczny i oświatowy Mikołaj Adam Dzieduszycki (1769–1795) – publicysta Tadeusz Dzieduszycki (1724–1777) – cześnik wielki koronny Tadeusz Dzieduszycki (1841–1918) – poseł na Sejm Galicyjski, II ordynat poturzycki Teresa Dzieduszycka (1927-2017) – publicystka, tłumaczka Tytus Dzieduszycki (1796–1870) – ziemianin, paleontolog, polityk galicyjski Walerian Dzieduszycki (1754–1832), działacz patriotyczny, ziemianin Wanda Dzieduszycka – Kańska (1924–2009) – dziennikarka, przedstawicielka Polonii włoskiej Władysław Dzieduszycki (1821–1868) – poseł, hodowca koni Władysław Dzieduszycki (1875–1940) – poseł Włodzimierz Dzieduszycki (1825–1899) – przyrodnik, organizator przemysłu ludowego, założyciel Ordynacji Poturzyckiej. Włodzimierz Dzieduszycki (1885–1971) – ostatni, IV ordynat poturzycki Wojciech Dzieduszycki (1848–1909) – polityk, filozof, eseista Wojciech Dzieduszycki (1912–2008) – artysta Piotr Dzieduszycki, właściwie Piotr Andrzej Maria Dzieduszycki (1946–2014) – socjolog i dziennikarz, działacz społeczny

mały|941x941px|Genealogia hr. Dzieduszyckich w 1902 roku według "Herbarza polskiego" Adama Bonieckiego.

Pałace Dzieduszyckich

Bibliografia Adam Boniecki: Herbarz polski : wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, Cz. 1, T. 5, Warszawa 1902, s. 167-173. Jerzy Dunin-Borkowski: Almanach błękitny : genealogia żyjących rodów polskich, Lwów–Warszawa 1909, s. 336-361. Kazimierz Karolczak: Dzieduszyccy. Dzieje rodu. Linia poturzycko-zarzecka, Kraków 2001. Seweryn Uruski: Rodzina : herbarz szlachty polskiej, T. 3, Warszawa 1906, s. 333-340. Sławomir Górzyński: Arystokracja polska w Galicji : studium heraldyczno-genealogiczne, Warszawa 2009, s. 135-138.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Genealogia rodu Dzieduszycki herbu Sas.