Królowie Sparty – władcy Sparty, polis położonej w Lakonii, na południu Peloponezu.
Królowie Pierwszym królem był Aristodeomos, według tradycji potomek Heraklesa, który w losowaniu pomiędzy doryckimi wodzami ok. 1120 p.n.e. otrzymał Lakonię. Jego synowie bliźniacy mieli odziedziczyć władzę po ojcu, dając początek dwóm dynastiom królów Sparty – Agiadom i Eurypontydom – sprawującym władzę jednocześnie.
Agiadzi (Eurystenidzi) Król Okres panowania Król Okres panowania Król Okres panowania Agis I930–900 p.n.e.? Anaksandrosok. 640–ok. 615 p.n.e. Kleombrotos I380–371 p.n.e. Echestratos900–870 p.n.e.? Eurykratidasok. 615–ok. 590 p.n.e. Agesipolis II371–370 p.n.e. Labotas870–840 p.n.e.? Leonok. 590–ok. 560 p.n.e. Kleomenes II370–309 p.n.e. Doryssos840–815 p.n.e.? Anaksandridas IIok. 560–ok. 520 p.n.e. Areus I309–265 p.n.e. Agesilaos I815–785 p.n.e.? Kleomenes Iok. 520–ok. 490 p.n.e. Akrotatos265–262 p.n.e. Archelaosok. 785–760 p.n.e. Leonidas I490–480 p.n.e. Areus II262–254 p.n.e. Teleklosok. 760–ok. 740 p.n.e. Plejstarchos480–458 p.n.e. Leonidas II254–235 p.n.e. Alkmenesok. 740–700 p.n.e. Plejstonaks458–408 p.n.e. Kleombrotos II244–243 p.n.e. Polydorosok. 700–ok. 665 p.n.e. Pauzaniasz408–395 p.n.e. Kleomenes III235–222 p.n.e. Eurykratesok. 665–ok. 640 p.n.e. Agesipolis I395–380 p.n.e. Agesipolis III219–215 p.n.e.
Eurypontydzi (Proklidzi) Prokles (XI wiek p.n.e.) – według tradycji brat bliźniak Eurystenesa, syn Aristodemosa Soos (XI w. p.n.e.) – jego królewskość jest podawana w wątpliwość Eurypon (895–865 p.n.e.?) Prytanis (865–835 p.n.e.?) Eunomos (805–775 p.n.e.?) Polidektes – (835–805 p.n.e.?; kolejność panowania dwóch królów z dynastii Eurypontydów nie jest jednoznacznie ustalona. Czasami podaje się kolejność: Polidektes, Eunomos.) Charilaos (ok. 775–750 p.n.e.) Nikander (ok. 750–720 p.n.e.) Teopomp (ok. 720–675 p.n.e.) Anaksandridas I (ok. 675–660 p.n.e.) Archidamos I – (ok. 660–645 p.n.e.; kolejność, a nawet imiona królów z dynastii Eurypontydów nie są w tej części niepodważalnie ustalone. W celu dopasowania chronologii wcześniejszych królów, o których praktycznie nic nie wiadomo, do późniejszych, których daty panowania są dokładnie określone, część imion została prawdopodobnie zmyślona w starożytności i w różnych spisach jest inna. Pojawiają się jeszcze: Zeuksidamas, Anaksidamus, a nieraz nie jest uwzględniany Leotychidas I.) Anaksilas (ok. 645–ok. 625 p.n.e.) Leotychidas I (ok. 625–600 p.n.e.) Hyppokratydas (ok. 600–575 p.n.e.) Agasikles (ok. 575–550 p.n.e.) Ariston (ok. 550–ok. 515 p.n.e.) Demaratos (515–491 p.n.e.) Leotychidas II (491–469 p.n.e.) Archidamos II (469–427 p.n.e.) Agis II (427–398 p.n.e.) Agesilaos II (398–360 p.n.e.) Archidamos III (360–338 p.n.e.) Agis III (338–331 p.n.e.) Eudamidas I (331–305 p.n.e.) Archidamos IV (305–275 p.n.e.) Eudamidas II (275–244 p.n.e.) Agis IV (244–241 p.n.e.) Eudamidas III (241–228 p.n.e.) Archidamos V (228–227 p.n.e.) Euklejdas (227–221 p.n.e.)
Republika Agiadowie (Eurystenidzi) Agesipolis III (219–215 p.n.e.) – ostatni król z dynastii Agidów
Eurypontydzi (Proklidzi) Likurg (219–211 p.n.e.) Pelops (210–206 p.n.e.) – do swej śmierci w bitwie pod Mantineją; w praktyce Spartą rządził Machanidas, potem Nabis
Tyran Nabis (206–192 p.n.e.) – tyran Sparty, po jego zamordowaniu Sparta stała się częścią Związku Achajskiego
Zobacz też diarchia
Sparta