Kosmologia indyjska – nazwa zbiorcza dla odmian koncepcji kosmologii wywodzących się z obszaru Indii.

Podział W sensie historycznym, poza nowożytnymi koncepcjami akademickimi, w okresie starożytnym wyróżnić można trzy klasyczne kosmologie indyjskie: kosmologię hinduistyczną kosmologię buddyjską ( Buddhaghosza, Wasubandhu, ...) kosmologię dźinijskąKosmologia starożytnych Indii, Richard F. Gombrich, Marzenna Jakubczak i Krzysztof Jakubczak (tł.), Kwartalnik Filozoficzny, 3-4 (33) 1995, ISSN 1230-4050, Rozdz. Przekłady, s. 189. Podział na trzy kosmologie ogólnie pokrywa się z największymi kierunkami religijnymi starożytnych Indii. W ogólności wszystkie one wskazują na ulokowaną w środku wszechświata górę klasy axis mundi, nazywaną w sanskrycie Meru a w pali Sineru lub SumeruKosmologia starożytnych Indii, Richard F. Gombrich, Marzenna Jakubczak i Krzysztof Jakubczak (tł.), Kwartalnik Filozoficzny, 3-4 (33) 1995, ISSN 1230-4050, Rozdz. Przekłady, s. 190.

Kosmologia hinduistyczna Kosmologia hinduistyczna może być rozpatrywana w odniesieniu do klas najważniejszych dzieł dharmicznych jako: kosmologia wedyjska kosmologia brahmanówKosmologia starożytnych Indii, Richard F. Gombrich, Marzenna Jakubczak i Krzysztof Jakubczak (tł.), Kwartalnik Filozoficzny, 3-4 (33) 1995, ISSN 1230-4050, Rozdz. Przekłady, s. 188 kosmologia upaniszd kosmologię puranKosmologia starożytnych Indii, Richard F. Gombrich, Marzenna Jakubczak i Krzysztof Jakubczak (tł.), Kwartalnik Filozoficzny, 3-4 (33) 1995, ISSN 1230-4050, Rozdz. Przekłady, s. 191.

Poza podziałem ze względu na klasę dzieł hinduistycznych, w odniesieniu do kosmologii hinduistycznej możliwy jest podział ze względu na tradycje religijne wewnątrz hinduizmu. Przykładami dla takich kosmologii mogą być kosmologie tradycji śiawaickich jak np.: kosmologia śajwasiddhanty kosmologia śiwaizmu kaszmirskiego.

Przypisy

Bibliografia Kosmologia starożytnych Indii, Richard F. Gombrich, Marzenna Jakubczak i Krzysztof Jakubczak (tł.), Kwartalnik Filozoficzny, 3-4 (33) 1995, ISSN 1230-4050, Rozdz. Przekłady

Kategoria:Kosmologia indyjska