Mistrzowie NCAA w futbolu akademickim – mistrzowie Stanów Zjednoczonych w futbolu amerykańskim ogłaszani przez organizację National Collegiate Athletic Association. Najlepsza drużyna otrzymuje tytuł National Champion (mistrz kraju).
Sposoby wyłaniania mistrza Futbol amerykański jest jedynym sportem akademickim, w którym nadzorująca go NCAA nie organizuje turnieju w celu wyłonienia najlepszej drużyny w kraju. Z tego powodu zespoły uczelniane – grające w różnych konferencjach i niemające okazji spotkać się na boisku – klasyfikuje się, używając różnych metod kalkulacyjnych lub poprzez głosowania prowadzone przez organizacje zrzeszające trenerów, dziennikarzy i ekspertów. Mimo że rankingi ustalane są niezależnie od NCAA, uznaje ona około 40 różnych źródeł klasyfikacji (dawnych i obecnych), cytując je w swoich publikacjach.
Regularne rankingi zespołów akademickich publikowane są od 1926, choć pierwsze powstały już w latach 1905-1907. W latach 20. i 30. XX wieku na podstawie archiwów dokonano wyboru najlepszych drużyn także z lat poprzednich (od 1869).
Aby uniknąć sytuacji, w której kilka drużyn zostaje uznanych za najlepszą (np. w 1981 było ich sześć), i obiektywniej zdecydować o mistrzostwie, od sezonu 1998 organizuje się Bowl Championship Series z meczem finałowym, w którym dwa najwyżej sklasyfikowane zespoły (również na podstawie rankingu będącego kombinacją głosowania i wyliczeń komputerowych) grają o tytuł.
Do sposobów wyłaniania mistrza należą: głosowanie agencji Associated Press (AP Poll), zrzeszającej 60 dziennikarzy sportowych mecz o mistrzostwo (BCS National Championship Game) oraz głosowanie trenerów (USA Today Coaches’ Poll), którego zwycięzcą musi być zwycięzca meczu finałowego (z powodu umowy z BCS) turniej o mistrzostwo (College Football Playoff).
AP Poll Głosowanie, w którym co tydzień w trakcie sezonu bierze udział 60 dziennikarzy sportowych z całych Stanów Zjednoczonych, polega na przygotowaniu przez każdego z nich listy 25 najlepszych zespołów uszeregowanych od 1. do 25. miejsca zgodnie z dotychczasowymi osiągnięciami oraz ich własnymi obserwacjami. Pierwsza na liście drużyna otrzymuje 25 punktów do rankingu, a drużyna z miejsca ostatniego – jeden. Następnie sumuje się wszystkie punkty przyznane przez trenerów, otrzymując cotygodniowy ranking. Istotne jest również, że punkty uzyskane w poprzednich tygodniach nie są brane pod uwagę przy tworzeniu nowej klasyfikacji.
USA Today Coaches’ Poll Głosowanie odbywa się w identyczny sposób jak AP Poll, ale wyboru dokonuje 59 trenerów drużyn akademickich. Głosowanie trenerów w przedostatnim tygodniu bierze się częściowo pod uwagę przy typowaniu dwóch najlepszych drużyn, które zagrają w meczu mistrzowskim BCS. W swoim końcowym głosowaniu każdy z trenerów jest zobowiązany umieścić zwycięzcę finału na 1. miejscu swojej listy, gdyż spowodowane jest to umową pomiędzy nimi a BCS.
BCS National Championship Game Rozgrywany od 1998 mecz finałowy rozgrywany był po zakończeniu sezonu regularnego. W celu wytypowania dwóch najsilniejszych ekip, które zagrają ze sobą o mistrzostwo, używało się kombinacji rankingów: USA Today Coaches’ Poll, Harris Interactive College Football Poll oraz kilku rankingów komputerowych. Zwycięzca otrzymywał puchar ufundowały przez Związek Trenerów Futbolu Amerykańskiego (American Football Coaches Association), w którym zrzeszeni są trenerzy dokonujący głosowania.
College Football Playoff Turniej ten zastąpił w 2015 mecz finałowy BCS National Championship Game. Do College Football Playoff kwalifikują się cztery zespoły które po zakończeniu sezonu regularnego zostają wybierane przez komitet składający się z 13 osób, na podstawie rankingu.
Bilans drużyn
Stan na rok 2025. Drużyna Liczba tytułów Lata triumfów Princeton Tigers* 28 1869, 1870, 1872, 1873, 1874, 1875, 1877, 1878, 1879, 1880, 1881, 1884, 1885, 1886, 1889, 1893, 1894, 1896, 1898, 1899, 1903, 1906, 1911, 1920, 1922, 1933, 1935, 1950 Yale Bulldogs* 26 1872, 1874, 1876, 1877, 1879, 1880, 1881, 1882, 1883, 1884, 1886, 1888, 1891, 1892, 1893, 1894, 1895, 1897, 1900, 1901, 1902, 1905, 1906, 1907, 1909, 1926 Alabama Crimson Tide 19 1925, 1926, 1930, 1934, 1941, 1961, 1964, 1965, 1973, 1978, 1979, 1992, 2009, 2011, 2012, 2015, 2017, 2020 Michigan Wolverines 12 1901, 1902, 1903, 1904, 1918, 1923, 1932, 1933, 1947, 1948, 1997, 2023 Notre Dame Fighting Irish 11 1924, 1929, 1930, 1943, 1946, 1947, 1949, 1966, 1973, 1977, 1988 USC Trojans 11 1928, 1931, 1932, 1939, 1962, 1967, 1972, 1974, 1978, 2003, 2004 Ohio State Buckeyes 9 1942, 1954, 1957, 1961, 1968, 1970, 2002, 2014, 2024 Pittsburgh Panthers 9 1915, 1916, 1918, 1929, 1931, 1934, 1936, 1937, 1976 Georgia Bulldogs 7 1927, 1942, 1946, 1968, 1980, 2021, 2022 Harvard Crimson* 7 1890, 1898, 1899, 1910, 1912, 1913, 1919 Oklahoma Sooners 7 1950, 1955, 1956, 1974, 1975, 1985, 2000 Penn Quakers* 7 1894, 1895, 1897, 1904, 1907, 1908, 1924 Michigan State Spartans 6 1951, 1952, 1955, 1957, 1965, 1966 Minnesota Golden Gophers 6 1934, 1935, 1936, 1940, 1941, 1960 Tennessee Volunteers 6 1938, 1940, 1950, 1951, 1967, 1998 California Golden Bears 5 1920, 1921, 1922, 1923, 1937 Cornell Big Red* 5 1915, 1921, 1922, 1923, 1939 Illinois Fighting Illini 5 1914, 1919, 1923, 1927, 1951 Miami Hurricanes 5 1983, 1987, 1989, 1991, 2001 Nebraska Cornhuskers 5 1970, 1971, 1994, 1995, 1997 LSU Tigers 4 1958, 2003, 2007, 2019 Georgia Tech Yellow Jackets 4 1917, 1928, 1952, 1990 Texas Longhorns 4 1963, 1969, 1970, 2005 Clemson Tigers 3 1981, 2016, 2018 Florida State Seminoles 3 1993, 1999, 2013 Army Black Knights 3 1944, 1945, 1946 Florida Gators 3 1996, 2006, 2008 Lafayette Leopards* 3 1896, 1921, 1926 Ole Miss Rebels 3 1959, 1960, 1962 SMU Mustangs 3 1935, 1981, 1982 Auburn Tigers 2 1957, 2010 Chicago Maroons** 2 1905, 1913 Penn State Nittany Lions 2 1982, 1986 TCU Horned Frogs 2 1935, 1938 Washington Huskies 2 1960, 1991 Arkansas Razorbacks 1 1964 Boston College Eagles 1 1940 BYU Cougars 1 1984 Colorado Buffaloes 1 1990 Dartmouth Big Green* 1 1925 Iowa Hawkeyes 1 1958 Kentucky Wildcats 1 1950 Maryland Terrapins 1 1953 Navy Midshipmen 1 1926 Stanford Cardinal 1 1926 Syracuse Orange 1 1959 Texas A&M Aggies 1 1939 UCLA Bruins 1 1954 źródło:
*Princeton, Yale, Harvard, Cornell, Penn Quakers, Lafayette i Dartmouth grają aktualnie (stan na rok 2024) w Football Championship Subdivision i nie mają możliwości zdobycia kolejnych tytułów mistrza kraju. **Chicago gra aktualnie (stan na rok 2024) w NCAA Division III i nie ma możliwości zdobycia kolejnych tytułów mistrza kraju.
Zobacz też NAIA Football National Championship
Kategoria:NCAA Kategoria:Futbol amerykański w Stanach Zjednoczonych