Stanisław Ludwik Dygat (ur. 5 grudnia 1914 w Warszawie, zm. 29 stycznia 1978 tamże) – polski autor powieści i opowiadań, felietonista, dramaturg oraz scenarzysta filmowy.

W swojej twórczości polemizował z polską tradycją romantyczną. Jest w polskiej prozie powojennej jednym z przedstawicieli nurtu prześmiewczo-rozrachunkowego.

Życiorys Był wnukiem powstańca 1863 Ludwika Dygata i synem architekta Antoniego Dygata. Ukończył Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Reja w Warszawie. Studiował architekturę i filozofię.

Współpracował z pismami: „Kuźnica”, „Twórczość” i „Przegląd Kulturalny”. Zadebiutował w 1946 powieścią Jezioro Bodeńskie, w której można odnaleźć autobiograficzną inspirację (w 1939 Dygat z uwagi na francuskie obywatelstwo został internowany w obozie dla cudzoziemców nad Jeziorem Bodeńskim), a stanowiącą swoisty rozrachunek z Polską przedwojenną. Powieść ta została w 1986 przeniesiona na ekran przez Janusza Zaorskiego. Sfilmowano również kolejną powieść Dygata, której tematem są przemiany ustrojowe w powojennej Polsce – wydane w 1948 Pożegnania (1958, reż. Wojciech Jerzy Has). W 1967 Janusz Morgenstern nakręcił film Jowita, ekranizację powieści Dygata pt. Disneyland.

Był kierownikiem literackim w gdańskim Teatrze Wybrzeże„Życie na Gorąco” 2010, nr 44, s. 30–31..

Zajmował się twórczością przekładową, przetłumaczył na język polski m.in. Wieczór Trzech Króli (1951) Williama Shakespeare'a oraz Króla Edypa Sofoklesa.

Był członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii RobotniczejJarosław Iwaszkiewicz, Dzienniki, t. III 1964-1980, oprac. i przypisy Agnieszka i Robert Papiescy, Radosław Romaniuk, wstęp Andrzej Gronczewski, Warszawa 2011, s. 46., z której wystąpił w listopadzie 1957 w proteście przeciwko odmówieniu przez władze zgody na wydawanie miesięcznika „Europa”. W styczniu 1976 był jednym z sygnatariuszy Memoriału 101, skierowanego do Komisji Sejmowej przeciwko planowanym zmianom w konstytucji.

Jeden z parków warszawskiego Mokotowa nosi od 2009 imię Stanisława Dygata (Park Stanisława Dygata w Warszawie). Imię Dygata nosi również jedna z ulic warszawskiego Żoliborza i jedna z ulic w Malborku.

Życie prywatne Był w związku małżeńskim z Władysławą Nawrocką i Kaliną Jędrusik. Z pierwszą żoną miał córkę Magdę, która napisała wspomnienia o ojcu w książce Rozstania. Jego siostra Maria Danuta Lutosławska (wcześniej Bogusławska), z domu Dygat, była żoną polskiego kompozytora Witolda Lutosławskiego.

Zmarł na atak serca. Pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (aleja zasłużonych, grób 100). thumb|200px|Grób Stanisława Dygata i Kaliny Jędrusik na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie

Odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi (1939)

Wybrana twórczość Powieści 1946 – Jezioro Bodeńskie 1948 – Pożegnania 1958 – Podróż 1965 – Disneyland 1968 – Karnawał 1973 – Dworzec w Monachium

Opowiadania i felietony 1949 – Pola elizejskie 1957 – Słotne wieczory 1958 – Różowy kajecik 1959 – Rozmyślania przy goleniu 1973 – W cieniu Brooklynu 1979 – Kołonotatnik 1983 – Gucin

Dramaty 1946 – Zamach (wraz z Tadeuszem Brezą) 1950 – Nowy Świętoszek (wraz z Janem Kottem)

Ekranizacje

Przypisy

Bibliografia Zdzisław Skwarczyński: Stanisław Dygat. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1976. (Seria: Portrety Współczesnych Pisarzy Polskich).

Linki zewnętrzne Strona o Dygacie

Stanisław Dygat – utwory w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci XI Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Reja w Warszawie Kategoria:Członkowie Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pisarze związani z Gdańskiem Kategoria:Pisarze związani z Warszawą Kategoria:Pochowani w alei zasłużonych na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy dramaturdzy XX wieku Kategoria:Polscy felietoniści Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy prozaicy XX wieku Kategoria:Polscy scenarzyści XX wieku Kategoria:Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej Kategoria:Polscy tłumacze literatury greckiej Kategoria:Sygnatariusze Memoriału 101 Kategoria:Internowani w III Rzeszy w latach 1939–1945 Kategoria:Urodzeni w 1914 Kategoria:Zmarli w 1978