Nördlinger Ries – kolista depresja w zachodniej części Bawarii, Niemcy. Miasto Nördlingen jest położone ok. 6 km na południowy zachód od punktu centralnego tej depresji. Jest to krater uderzeniowy powstały 14,3–14,5 miliona lat temu (w miocenie).
Pierwotna średnica obrzeża krateru wynosiła prawdopodobnie ok. 24 km, średnica dna ok. 10 km, a głębokość ok. 700 m. Obecne dno depresji znajduje się ok. 100–150 m poniżej współczesnego (zerodowanego) obrzeża. Na dnie spoczywa 35-metrowej grubości warstwa osadów jeziornych, pamiątka po jeziorze, które istniało niegdyś w kraterze. Przez ponad sto lat geolodzy mieli duże trudności z wyjaśnieniem powstania Ries oraz jego niezwykłych skał, co sprawiło, że z biegiem czasu rywalizowały ze sobą różnorodne interpretacje. Ponieważ występująca w Ries skała Suevit przypomina wulkaniczny tuf, początkowo przyjmowano czysto wulkaniczne pochodzenie krateru. Oliver Sachs ukuł w tym kontekście pojęcia okresu pionierskiego (do 1870 roku) oraz początku wczesnonowoczesnych badań nad Ries (od 1870 roku) – a więc okresu, od którego znane są pierwsze szczegółowe teorie dotyczące powstania krateru Ries koło Nördlingen.
40 kilometrów dalej na południowy zachód znajduje się mniejszy, niespełna czterokilometrowej średnicy krater Steinheim. Oba kratery powstały w tym samym czasie (w granicy niepewności pomiaru), uważa się, że utworzyło je uderzenie w Ziemię planetoidy o średnicy ok. 1,5 km i jej księżyca.
Przeprowadzone pomiary grawimetryczne ujawniły na terenie depresji Nördlinger Ries anomalię, na podstawie której oszacowano ubytek masy skorupy ziemskiej w kraterze na 30 do 60 miliardów ton. Oznacza to, że w momencie uderzenia wyrzuceniu uległo kilkadziesiąt km³ materiału skalnego.
Z kraterem tym związane jest powstanie mołdawitu, występującego w Czechach.
Przypisy
Linki zewnętrzne Ries w Earth Impact Database, bazie danych kraterów ziemskich Muzeum krateru Nördlingen Ries
Kategoria:Kratery uderzeniowe w Europie Kategoria:Geografia Bawarii