Ziemiowiórka (Lariscus) – rodzaj ssaków z podrodziny wiewiórczaków (Nannosciurinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w rejonie południowo-wschodniej Azji.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 187–202 mm, długość ogona 85–104 mm; masa ciała 174,9–215 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1867 roku angielski zoolog John Edward Gray w artykule zatytułowanym O kolekcji ssaków z zachodniej Jawy podarowanej Muzeum Narodowemu przez pana W.E. Balstona, opublikowanym w czasopiśmie „The Annals and magazine of natural history”. Jednak nazwa – Laria – którą ukuł Gray okazała się młodszym homonimem rodzaju chrząszczy opisanego w 1763 roku, dlatego w 1909 roku zoolodzy – Anglik Oldfield Thomas i Indyjczyk Robert Charles Wroughton – nadali rodzajowi gryzoni nową nazwę – Lariscus. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) ziemiowiórka trójpręga (L. insignis).
Etymologia Laria: hipotetyczna rodzima nazwa Lary dla ziemiowiórki trójpręgiej („Müller i Schlegel sugerują, że jako że nigdy nie słyszeli oni słowa ‚Lary’ zastosowanego dla tej wiewiórki, jak twierdził Horsfield, termin ten, być może, został użyty w żartach przez niektórych tubylców, ponieważ ‚larie’ oznacza biegać!”). Lariscus: rodzaj Laria ; łac. przyrostek zdrabniający -iscus. Paralariscus: para ‘blisko’; rodzaj Lariscus (ziemiowiórka). Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Sciurus hosei .
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxLariscus insignis(F. Cuvier, 1821)ziemiowiórka trójpręga gatunek monotypowyPółwysep Malajski, Sumatra, (wraz z Wyspami Batu), Jawa i Borneo; zakres wysokości: 300–1500 m n.p.m.DC: 18,7–19,4 cmDO: 10–10,4 cmMC: 175–182 gLariscus hosei(O. Thomas, 1892)ziemiowiórka czteropręga gatunek monotypowypółnocne i północno-środkowe Borneo, od góry Kinabalu do wyżyn Kelabit (Malezja i Indonezja); zakres wysokości: do 1530 m n.p.m.DC: około 18,9 cmDO: około 8,6 cmMC: około 215 gMasa ciała tylko dla samic; u samców nieznana.Lariscus niobe(O. Thomas, 1898)ziemiowiórka skalna 2 podgatunkiendemit Indonezji: zachodnia Sumatra (góry Barisan) i wschodnia Jawa (góry Ijen)DC: 18,9–19,4 cmDO: 8,5–9 cmMC: brak danychcentruj|150pxLariscus obscurus(G.S. Miller, 1903)ziemiowiórka mentawajska3 podgatunkiendemit Indonezji: Wyspy Mentawai (Siberut, Sipura, Północna i Południowa Pagai)DC: około 20 cmDO: 8,6–8,8 cmMC: brak danych Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek bliski zagrożenia, – gatunki o nieokreślonym stopniu zagrożenia.
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Kategoria:Wiewiórczaki