Okowita (od – woda życia) lub gorzałka – staropolskie określenie wysokoprocentowego napoju alkoholowego, mocnej wódki produkowanej ze zbóż i ziemniaków.
Aqua vitae wytwarzano w Europie już w XIII wieku jako spirytus będący produktem destylacji wina. Początkowo produkowana wyłącznie w celach leczniczych, z czasem stała się zwykłym napojem alkoholowymMaciej Halbański: Leksykon sztuki kulinarnej. Warszawa: Wyd. Watra, 1987, s. 124.. Spolszczonym mianem okowity określano w Polsce tę wódkę, która dotarła do kraju w XVI wieku z Niemiec lub Włoch, pierwotnie zresztą będąc trunkiem dostępnym głównie dla zamożnych mieszczan.
Była destylowana zazwyczaj trzy razy. Po pierwszej destylacji nazywana była brantówką, po drugiej – szumówką, a po trzeciej stawała się okowitą o mocy do 80%. Po rozcieńczeniu okowity wodą produkowano wódkę prostą o mocy około 30–35%, zwaną szynkową lub ordynaryjną. W Wielkopolsce XIX wieku podstawowym surowcem do produkcji tego alkoholu były ziemniaki.
Nazwą okowita określa się również surowy nieoczyszczany spirytus.
Okowita w kulturze O okowicie traktuje jeden z odcinków popularnego serialu telewizyjnego Janosik w reżyserii Jerzego Passendorfera. Jest to odcinek nr 7, a jego tytuł to Beczka okowity.
Zobacz też wódka bimber
Przypisy
Kategoria:Wódki z ziemniaków Kategoria:Historia gospodarcza