Witold Kamieniecki (ur. 9 marca 1883 w Warszawie, zm. 9 marca 1964 w Łodzi) – polski historyk, dyplomata, senator RP, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego, członek Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, wolnomularz.
thumb|240px|Delegacja polska na rozmowy o zawieszeniu broni i zawarciu pokoju z Rosją Sowiecką 1920. Od lewej siedzą: Władysław Kiernik, gen. Mieczysław Kuliński, Jan Dąbski, Stanisław Grabski, Leon Wasilewski. Stoją: Marek Wichliński, Witold Kamieniecki, Norbert Barlicki, Adam Mieczkowski, Ludwik Waszkiewicz. thumb|240px|Grobowiec rodzinny Witolda Kamienieckiego Życiorys Pochodził z rodziny szlacheckiej, był synem Feliksa i Marii z Raczyńskich. Uczęszczał do V Gimnazjum w Warszawie oraz do gimnazjum w Baku, w latach 1902–1907 studiował historię, filozofię i historię literatury na Cesarskim Uniwersytecie Warszawskim, Uniwersytecie Jagiellońskim i Uniwersytecie Wiedeńskim. W 1906 obronił na UJ pracę doktorską Od elekcji do koronacji Stefana Batorego. Był m.in. asystentem Seminarium Historycznego UJ (1909–1910), kierownikiem Gabinetu Geograficzno-Historycznego Akademii Umiejętności w Krakowie (1909-1910), wicedyrektorem Biblioteki Ordynacji Krasińskich w Warszawie (1910–1914). Początek I wojny światowej spędził na Litwie, w związku z czym nie przyjął propozycji objęcia katedry na Uniwersytecie Warszawskim (1915).
Pełnił funkcję wicedyrektora Departamentu Spraw Politycznych w Tymczasowej Radzie Stanu oraz kierownika Komitetu Litewskiego (1917–1918)Biogramy uczonych polskich, część I: Nauki społeczne, zeszyt 2: K-O, (red.) A. Śródka i P. Szczawiński, Wrocław 1984, s. 33-35.. Od kwietnia do sierpnia 1917 r. wchodził (jako przedstawiciel Departamentu Spraw Politycznych) w skład Komisji Archiwalnej Tymczasowej Rady StanuA. Rybarski, Centralny zarząd archiwalny w odrodzonej Rzeczypospolitej polskiej, „Archeion”, T. I (1927), s. 4.. W 1918 był prezesem Związku Budowy Państwa oraz zastępcą szefa Departamentu Ogólnego Rady Regencyjnej. W kwietniu 1919 wspólnie z Wacławem Sieroszewskim prowadził rokowania z delegacją Taryby Litewskiej w Warszawie, we wrześniu-październiku 1920 brał udział w negocjacjach o zawieszenie broni w wojnie polsko-bolszewickiej. W latach 1919–1922 zasiadał w Sejmie Ustawodawczym, był członkiem (od lipca 1919) Narodowego Zjednoczenia Ludowego. Członek Komisji Rewizyjnej Straży Kresowej w 1920 rokuJoanna Gierowska-Kałłaur, Straż Kresowa wobec kwestii białoruskiej. Deklaracje i praktyka., w: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej XLIV, s. 22.. Od lipca 1920 do 1922 był ministrem pełnomocnym RP na Łotwie. W latach 1928–1935 sprawował mandat senatora z ramienia Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem. Ograniczył działalność polityczną po procesie brzeskim.
Niezależnie od działalności publicznej zajmował się dydaktyką. W latach 1916–1917 wykładał historię ustroju Polski na Politechnice Warszawskiej. W 1919 pracował jako nauczyciel historii w szkołach w Białymstoku. W 1926 habilitował się na Uniwersytecie Lwowskim z historii Europy Wschodniej; w latach 1932–1937 wykładał historię polityczną Polski i Litwy w Studium Dyplomatycznym we Lwowie. W 1938 powrócił do pracy w Bibliotece Ordynacji Krasińskich w Warszawie, tym razem na stanowisko dyrektora; lata II wojny światowej spędził w swoim majątku w Barchowie koło Łochowa. Po wojnie pracował przez dwa lata (1946–1948) jako docent w Katedrze Historii Powszechnej Średniowiecznej Uniwersytetu Warszawskiego.
Od 1914 był członkiem rzeczywistym, a od 1950 członkiem zwyczajnym Towarzystwa Naukowego Warszawskiego. Należał również do Towarzystwa Miłośników Historii w Warszawie, Towarzystwa Badań Międzynarodowych, brał udział w pracach Komitetu Kasy im. Mianowskiego. Został odznaczony m.in. łotewskim Orderem Gwardii I klasy.
Zainteresowania naukowe Witolda Kamienieckiego obejmowały historię średniowieczną Litwy oraz filozofię. Zgromadził materiały do dziejów osadnictwa w Wielkim Księstwie Litewskim. Analizował wpływ zakonu krzyżackiego na ustrój średniowiecznej Litwy. Opracował oryginalny system filozoficzny, w którym za elementy niezbędne uznał śmierć (konieczną do rozwoju pokoleń) oraz niewiedzę (jako bodziec do poszukiwań ludzkich). Współpracował z pismami „Przegląd Współczesny”, „Dzień Polski”, „Życie Nowogródzkie”. Ogłosił m.in.: Pobyt króla Jana Zapolyi w Polsce (1907), Zjazd Jędrzejowski w roku 1576 (1908), Rozwój własności na Litwie w dobie przed I Statutem (1914), Geneza państwa litewskiego (1915), Litwa a Konstytucja 3 maja (1917), Państwo litewskie w XV wieku (1918), Idea jagiellońska (1930), Polska nad Bałtykiem (1934), Społeczeństwo litewskie w XV wieku (1947), O metodzie porównawczej w historii (1948).
Był wolnomularzemL. Hass, Ambicje, rachuby, rzeczywistość : wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905-1928, Warszawa 1984, s. 366..
Został pochowany w grobwcu rodzinnym na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.
Materiały archiwalne Witolda Kamienieckiego znajdują się w PAN Archiwum w Warszawie pod sygnaturą III-109Spis inwentarzy, Polska Akademia Nauk Archiwum w Warszawie, [dostęp 2024-02-28]..
Odznaczenia Order Trzech Gwiazd I klasy (Łotwa)
Bibliografia Biogramy uczonych polskich, część I: Nauki społeczne, zeszyt 2: K-O (red.) A. Śródka, P. Szczawiński, Wrocław 1984. Hass L., Ambicje, rachuby, rzeczywistość : wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905-1928, Warszawa 1984. Rybarski A., Centralny zarząd archiwalny w odrodzonej Rzeczypospolitej polskiej, „Archeion”, T. I (1927), s. 1-14.
Przypisy
Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Jagiellońskiego (okres zaborów) Kategoria:Bibliotekarze Biblioteki Ordynacji Krasińskich w Warszawie Kategoria:Członkowie delegacji polskiej na rokowania pokojowe w Rydze 1920–1921 Kategoria:Członkowie Narodowego Zjednoczenia Ludowego Kategoria:Członkowie Straży Kresowej Kategoria:Członkowie Towarzystwa Naukowego Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Trzech Gwiazd Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Polscy filozofowie XX wieku Kategoria:Polscy dyplomaci doby zaborów Kategoria:Polscy wolnomularze (II Rzeczpospolita) Kategoria:Przedstawiciele dyplomatyczni II Rzeczypospolitej na Łotwie Kategoria:Urzędnicy Rady Regencyjnej Królestwa Polskiego 1917–1918 Kategoria:Senatorowie III kadencji (1930–1935) Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Urodzeni w 1883 Kategoria:Współpracownicy Tymczasowej Rady Stanu Kategoria:Zmarli w 1964