Jan Henryk Włodarkiewicz przybrane nazwiska Linowski, Trąmpczyński ps. Darwicz, Damian, Jan Darwicz, dr Jan, Jan, Odważny (ur. 28 maja 1900 w Warszawie, zm. 19 marca 1942 we Lwowie) – podpułkownik kawalerii Wojska Polskiego, pierwszy komendant „Wachlarza”.
Życiorys Uczeń i absolwent Gimnazjum im. Stanisława Staszica w WarszawieZnani absolwenci XIV Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Staszica w Warszawie [dostęp 2023-10-15]., działacz tajnych kółek młodzieżowych, Drużyny Skautowej im. Zawiszy Czarnego. W czasie I wojny światowej należał do Polskiej Organizacji Wojskowej. W listopadzie 1918 wstąpił do Wojska Polskiego. Służył w 3 pułku ułanów. Odkomenderowany następnie do Szkoły Podchorążych Piechoty w Warszawie, w czasie najazdu bolszewickiego służył (od 1 lipca do 4 listopada 1920 r.) w 1. wołyńskim pułku ułanów Ochotniczej Brygady Jazdy słynnego zagończyka mjr. Feliksa Jaworskiego (późniejszym 19. Pułku Ułanów Wołyńskich im. gen. Edmunda Różyckiego) a później w Adiutanturze Generalnej Ministra Spraw Wojskowych. 6 sierpnia 1921 r. został mianowany na stopień podporucznikaMarek Gałęzowski, „Konkurencja” dla Związku Walki Zbrojnej? Relacje Tajnej Armii Polskiej z ZWZ i misja por. Zygmunta K. Nowakowskiego, „Przegląd Historyczno-Wojskowy” 2016, nr 4, s. 48.. Służył w 27 pułku ułanów w Nieświeżu na stanowiskach dowódcy plutonu, dowódcy szwadronu i adiutanta pułku. Porucznik ze starszeństwem z dniem 1 marca 1922. W marcu 1930 został przydzielony do Brygady Kawalerii „Baranowicze” w Baranowiczach na stanowisko oficera sztabu. W marcu 1932 wrócił do macierzystego pułku w Nieświeżu, a już 3 kwietnia został przydzielony na trzymiesięczny I kurs dowódców kompanii (szwadronów) karabinów maszynowych w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie. 12 marca 1933 został awansowany na rotmistrza ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1933 i 15. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. W sierpniu 1935 został przeniesiony do Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu na stanowisko instruktora na kursie dowódców szwadronów. W 1935 rozpoczął służbę w Oddziale II Sztabu Głównego. W obszarze jego zainteresowań znajdowała się dywersja pozafrontowa, czyli prowadzona na tyłach nieprzyjaciela – zajmował się między innymi zagadnieniami dywersji na liniach kolejowych. Prezydent RP mianował go na stopień majora ze starszeństwem z 19 marca 1939 i 27. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. W tym samym miesiącu pełnił służbę w Centrum Wyszkolenia Kawalerii na stanowisku kierownika wyszkolenia strzeleckiego Kursów Doskonalenia Oficerów i Podoficerów Zawodowych.
W czasie kampanii wrześniowej 1939 otrzymał zadanie tworzenia rezerwowych oddziałów kawalerii. Przydzielony był do Ośrodka Zapasowego Kawalerii w Garwolinie. Sformował we Włodawie 15 września improwizowany szwadron kawalerii. Walczył w szeregach Armii „Lublin”, w 41 Rezerwowej Dywizji Piechoty, gdzie dowodził sformowanym z rozbitków kawaleryjskim oddziałem rozpoznawczym. 15 października w okolicy Mrozów k. Warszawy rozwiązał oddział, nakazując jednak podkomendnym zatrzymać broń i zgłaszać się w Warszawie pod wyznaczonymi adresami.
W listopadzie 1939 założył, wspólnie z Witoldem Pileckim, organizację konspiracyjną o nazwie Tajna Armia Polska w której był komendantem pod ps. Darwicz, Jan i Odważny. Wchodził również w skład komitetów redakcyjnych pisma „Znak” i „Biuletynu Żołnierskiego”. Była ona jedną z organizacji, które w 1940 utworzyły Konfederację Narodu. Jak pisał Marek Gałęzowski, „Tajna Armia Polska była jedną z tych organizacji konspiracyjnych, które spełniały kryteria pozwalające zaliczyć ją do wojskowych. Taki profil zaznaczono w samej jej nazwie, w przyjętych hierarchicznych, opartych na dyscyplinie wojskowej, formach organizacyjnych, apolitycznym priorytecie działalności – walce o niepodległość oraz skoncentrowaniu bieżącej działalności na rozbudowie struktur i gromadzeniu broni, a nie agitacji politycznej”Marek Gałęzowski, „Konkurencja” dla Związku Walki Zbrojnej?..., s. 52-53..
Włodarkiewicz stanął na czele pionu wojskowego Konfederacji Narodu – Konfederacji Zbrojnej, której częścią stała się TAP. Prawdopodobnie na przełomie lipca i sierpnia uczestniczył w naradzie z udziałem m.in. Komendanta Głównego ZWZ Stefana Roweckiego ps. Grot, na której zapadła decyzja o zatwierdzeniu akcji „Wachlarz”. Włodarkiewicz, współtwórca koncepcji „Wachlarza”, został mianowany jego komendantem. We wrześniu 1941 podporządkował się, wraz z większością członków Konfederacji Zbrojnej, Związkowi Walki Zbrojnej. Od jesieni 1941 poświęcił się pracy przy organizacji „Wachlarza”, do którego wciągnął część współpracowników z TAP (potem KZ). Miał już wówczas stopień podpułkownikaRozkaz L.21/BP z 11 listopada 1941. W marcu 1942 wyjechał do Lwowa na inspekcję I Odcinka. Być może miał do wykonania także misję polityczną, zaplanowane było bowiem jego spotkanie z ukrywającymi się we Lwowie działaczami politycznymi.
Zmarł nagle we Lwowie, prawdopodobnie 18 (ewentualnie 19) marca. Przyczyna i szczegółowe okoliczności jego śmierci nie zostały wyjaśnione. Był jednym z założycieli Frontu Odrodzenia Polski.
Ordery i odznaczenia Srebrny Krzyż Zasługi
Przypisy
Bibliografia
Marek Gałęzowski, „Konkurencja” dla Związku Walki Zbrojnej? Relacje Tajnej Armii Polskiej z ZWZ i misja por. Zygmunta K. Nowakowskiego, „Przegląd Historyczno-Wojskowy” 2016, nr 4, s. 48-72. Kazimierz Malinowski, Tajna Armia Polska, Znak, Konfederacja Zbrojna, Warszawa 1986. Cezary Chlebowski, Zagłada IV Odcinka, Warszawa 1987, s. 7–25.
Cezary Chlebowski, Wachlarz, Warszawa 1990.
Kategoria:Członkowie Konfederacji Zbrojnej Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Działacze FOP Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Ludzie związani z XIV Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Staszica w Warszawie Kategoria:Majorowie kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie Centrum Wyszkolenia Kawalerii Kategoria:Oficerowie Tajnej Armii Polskiej Kategoria:Oficerowie wywiadu i kontrwywiadu II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1900 Kategoria:Zmarli w 1942 Kategoria:Żołnierze Wachlarza