thumb|Looshaus w Wiedniu thumb|Dom Stainera w Wiedniu Adolf Franz Karl Viktor Maria Loos (ur. 10 grudnia 1870 w Brnie, zm. 23 sierpnia 1933 w Wiedniu) – austriacki architekt, prekursor modernizmu, teoretyk i publicysta.

Życiorys Adolf Loos działał na obszarze dawnych Austro-Węgier oraz w Stanach Zjednoczonych i we Francji. W czasie pobytu w USA w latach 1893–1896 zetknął się z rzeczową, racjonalną architekturą. Po powrocie do Europy cyklem artykułów rozpoczął kampanię przeciwko secesyjnemu zdobnictwu i jego przedstawicielom, do których zaliczał Hoffmanna i OlbrichaAdam Kotula, Piotr Krakowski, Architektura współczesna, Kraków 1967, s. 50. W 1908 Loos wydał swoje dzieło Ornament i zbrodnia, w którym dowodził zbędności ornamentu w architekturze.

Loos występował przeciwko malarskiemu traktowaniu architektury i wieszczył secesji rychłe utonięcie w zbędnej ornamentyce. Siła oddziaływania jego projektów polegała na dobrych proporcjach i harmonijnym grupowaniu otworów drzwiowych i okiennych (dom Steinera w Wiedniu – 1910, willa Müllerów w Pradze – 1930)Tadeusz Andrzej Broniewski, Historia Architektury - ostatnie dwa stulecia, Ossolineum, 1967, s. 142–143..

Do uczniów Loosa zaliczali się Richard Neutra i Rudolf Schindler.

Pochowany na Cmentarzu Centralnym w Wiedniu.

Główne dzieła Looshaus – dom towarowy Goldmann & Salatsch w Wiedniu, zwany domem bez brwi, 1909–1911 dom Steinera w Wiedniu, 1910 dom Rufera w Wiedniu, 1922 projekt biurowca Chicago Herald Tribune, 1922 dom i pracownia Tristana Tzary na Montmartre w Paryżu, 1926 projekt domu dla Josephine Baker, 1928 dom Mollerów w Wiedniu, 1928 dom Khunera w Kreuzbergu, 1930 willa Müllerów w Pradze, 1930

Wybrane publikacje przetłumaczone na język polski

Ornament i zbrodnia. Eseje wybrane, przeł. Agnieszka Stępnikowska-Berns, BWA w Tarnowie i Centrum Architektury, Warszawa-Tarnów 2013, , .

Przypisy

Bibliografia M. Stępnik, Forma jako symptom relacji społecznych w kontekście Adolfa Loosa rozważań nad ornamentyką, (w:)  Wybrane problemy edukacji plastycznej dzieci  i młodzieży, pod red. A. Boguszewskiej i A. Mazur, Wyd. UMCS, Lublin 2013, s. 69-80.

Kategoria:Architekci modernizmu Kategoria:Austro-węgierscy architekci Kategoria:Ludzie urodzeni w Brnie Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Centralnym w Wiedniu Kategoria:Projektanci i twórcy mebli Kategoria:Urodzeni w 1870 Kategoria:Zmarli w 1933