thumb|Adolf Czarnota w czasie służby w 1 Pułku Ułanów Legionów Polskich. Adolf Marian Czarnota (ur. 30 marca 1896 w Sędziszowie, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – rotmistrz Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn Antoniego i Walerii z Wiktorów, urodzony 30 marca 1896 w Sędziszowie, w ówczesnym powiecie jędrzejowskim guberni kieleckiej. Do 12 roku życia wychowywał się przy rodzicach i uczył w państwowej szkole rosyjskiej. Po śmierci ojca przeniósł się z matką do Kielc, gdzie pozostawał na utrzymaniu brata. W 1911 wyjechał do Lwowa, do drugiego brata, gdzie uczył się prywatnie i równocześnie uczęszczał do fabryki, w której uczył się budowy maszyn. W 1913 we Lwowie wstąpił do Związku Strzeleckiego.

6 sierpnia 1914 w Krakowie wstąpił do Legionów Polskich. Początkowo pełnił służbę w Komendzie I Brygady Legionów Polskich w charakterze gońca. 1 stycznia 1915, na własną prośbę, został przeniesiony do 1 pułku ułanów i przydzielony do I plutonu 3. szwadronu. 22 listopada 1915 awansował na starszego ułana. Od 6 lutego do 4 kwietnia 1917 był słuchaczem kawaleryjskiego kursu podoficerskiego przy 1 pułku ułanów w Ostrołęce. Kurs ukończył z wynikiem dostatecznym. Posiadał wówczas stopień kaprala. Latem tego roku, po kryzysie przysięgowym, został internowany w Szczypiornie. 14 lipca 1918, po zwolnieniu z obozu, wstąpił do Polskiej Siły Zbrojnej i został przydzielony do 8. kompanii II batalionu. 14 grudnia 1918 został przeniesiony do 9 pułku ułanów w Dębicy. W jego szeregach walczył na wojnie z bolszewikami jako dowódca plutonu w szwadronie karabinów maszynowych. 17 lipca 1919 jako podoficer byłych Legionów Polskich został mianowany z dniem 1 lipca 1919 podporucznikiem w kawaleriiDz. Rozk. Wojsk. Nr 80 z 26 lipca 1919, poz. 2715.. Wyróżnił się 11 sierpnia 1920 w bitwie pod Radziechowem. 27 sierpnia 1920 dowódca 9 puł., major Stefan Jacek Dembiński, we wniosku na odznaczenie Orderem Virtuti Militari napisał:

Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 9 pułku ułanów. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem od dnia 1 czerwca 1919 i 23. lokatą w korpusie oficerów jazdy. 31 marca 1924 prezydent RP Stanisław Wojciechowski nadał mu stopień rotmistrza ze starszeństwem z dnia 1 lipca 1923 i 19. lokatą w korpusie oficerów jazdy. W lutym 1925 został przydzielony z macierzystego pułku do szwadronu pionierów 6 Samodzielnej Brygady Kawalerii na stanowisko dowódcy szwadronu. W sierpniu 1926 został przeniesiony do 6 pułku ułanów, z pozostawieniem na stanowisku dowódcy szwadronu pionierów 6 SBK. 8 grudnia 1928 został przeniesiony do 4 pułku strzelców konnych w Płocku. W marcu 1934 dowodził szwadronem zapasowym pułku. Był członkiem Związku Legionistów Polskich. W marcu 1939 nadal dowodził szwadronem zapasowym i równocześnie pełnił funkcję komendanta Rejonu Przysposobienia Wojskowego Konnego.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 był dowódcą szwadronu gospodarczego 4 psk. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939, w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej. Przebywał w obozie jenieckim w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano potajemnie w bezimiennych mogiłach zbiorowych w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD, pod poz. 3683.

5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień majoraDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Był żonaty; miał córkę Annę (ur. 14 stycznia 1925) oraz pasierba Mieczysława (ur. 10 stycznia 1921).

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 2691 – 1921 Krzyż Niepodległości – 12 maja 1931 „za pracę w dziele odzyskania Niepodległości”. Krzyż Walecznych dwukrotnie Srebrny Krzyż Zasługi – 1938 „za zasługi w służbie wojskowej” Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Upamiętnienie W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, major Adolf Czarnota został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci, przy Szkole Podstawowej nr 3 im. Kornela Makuszyńskiego w Płocku.

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Związku Legionistów Polskich Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1910–1914) Kategoria:Legioniści internowani po kryzysie przysięgowym w Szczypiornie Kategoria:Ludzie urodzeni w Sędziszowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 4 Pułku Strzelców Konnych Ziemi Łęczyckiej Kategoria:Oficerowie 9 Pułku Ułanów Małopolskich Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Charkowie Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu na Piatichatkach w Charkowie Kategoria:Podoficerowie kawalerii Legionów Polskich Kategoria:Rotmistrzowie II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1896 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze Polnische Wehrmacht