Glebiki, inaczej skrytaki (Zoraptera) – mały rząd drobnych owadów uskrzydlonych, liczący opisane 34 gatunki istniejące i 9 wymarłych.

Budowa ciała Długość ciała tych owadów nie przekracza 3 mm. Głowę mają zwykle hipognatyczną z gryzącym aparatem gębowym. Oczy są różnie rozwinięte, a niektóre gatunki są ślepe. Podobnie ze skrzydłami: brak lub występują 2 pary o uproszczonym użyłkowaniu. Część gatunków potrafi odrzucać skrzydła. Nogi są bieżne, a odwłok wyposażony w przysadki odwłokowe.

Przeobrażenie Owady te przechodzą przeobrażenie niezupełne.

Filogeneza Pokrewieństwo filogenetyczne rzędu jest niepewne. Najlepsza teza poparta badaniami porównawczymi morfologii wiąże skrytaki z nogoprządkami. Z kolei badania molekularne umieszczają je w pobliżu karaczanów, modliszek i termitów

Tryb życia Żyją w małych koloniach pod leżącymi, gnijącymi pniami drzew i kamieniami lub w termitierach. Żywią się głównie drobnymi stawonogami jak skoczogonki czy roztocza.

Rozprzestrzenienie Gatunki głównie tropikalne i subtropikalne. Ponadto 2 gatunki żyją w USA i 2 w Tybecie.

Gatunki Obecnie wyróżnia się 34 istniejące i 10 wymarłych gatunków należących do jednej rodziny: Zorotypidae i jednego rodzaju: Zorotypus.

Zorotypus acanthothorax Engel & Grimaldi Zorotypus amazonensis Rafael & Engel Zorotypus barberi Gurney Zorotypus brasiliensis Silvestri Zorotypus buxtoni Karny Zorotypus caudelli Karny Zorotypus ceylonicus Silvestri Zorotypus congensis Ryn-Tournel Zorotypus cramptoni Gurney Zorotypus cretatus Engel & Grimaldi Zorotypus delamarei Paulian Zorotypus goeleti Engel & Grimaldi Zorotypus guineensis Silvestri Zorotypus gurneyi Choe Zorotypus hamiltoni New Zorotypus hubbardi Caudell Zorotypus huxleyi Bolivar & Coronado Zorotypus javanicus Silvestri Zorotypus juninensis Engel Zorotypus lawrencei New Zorotypus leleupi Weidner Zorotypus longicercatus Caudell Zorotypus manni Caudell Zorotypus medoensis Hwang Zorotypus mexicanus Bolivar Zorotypus nascimbenei Engel & Grimaldi Zorotypus neotropicus Silvestri Zorotypus newi (Chao & Chen) Zorotypus philippinensis Gurney Zorotypus shannoni Gurney Zorotypus silvestrii Karny Zorotypus sinensis Hwang Zorotypus snyderi Caudell Zorotypus swezeyi Caudell Zorotypus weidneri New Zorotypus vinsoni Paulian Zorotypus zimmermani Gurney

Palaeospinosus hudae Kaddumi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Glebiki