mały|Grób Stepana Smal-Stockiego na cmentarzu Rakowickim Stepan Smal-Stocki (, ur. 8 stycznia 1859 w Niemiłowie (Galicja), zm. 17 sierpnia 1938 w Pradze) – ukraiński slawista, historyk literatury i polityk, ojciec Romana Smal-Stockiego. Członek rzeczywisty Towarzystwa Naukowego im. Szewczenki.

Życiorys Pochodził z chłopskiej rodziny. Uczęszczał do gimnazjum we Lwowie. Po maturze 1878 studiował na Uniwersytecie w Czerniowcach filologię słowiańską pod kierunkiem Ignacego Onyszkiewicza, od 1883 na Uniwersytecie Wiedeńskim, w roku 1884 uzyskał doktorat i habilitację z porównawczej filologii słowiańskiej. W roku 1885 został powołany na profesora nadzwyczajnego, od 1893 zwyczajnego języka ukraińskiego (ruskiego) i literatury ukraińskiej na Uniwersytecie w Czerniowcach.

W roku 1892 został wybrany na posła do parlamentu krajowego Bukowiny, gdzie przewodził grupie „młodych Rusinów”, w roku 1904 został zastępcą naczelnika kraju, w latach 1911–1918 posłem do parlamentu Austrii.

W 1908 odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Franciszka JózefaHof- und Staatshandbuch der Österreichisch-Ungarischen Monarchie. Wiedeń: 1818, s. 165.

Wraz z Teodorem Gartnerem napisał w roku 1913 „Grammatik der ruthenischen (ukrainischen) Sprache” (Gramatyka języka rusińskiego (ukraińskiego)).

Po przyłączeniu Bukowiny do Rumunii w roku 1918 i likwidacji jego katedry na uniwersytecie przeniósł się do Pragi, gdzie w 1919 został przedstawicielem Zachodnioukraińskiej Republiki Ludowej. W roku 1921 został powołany na profesora Ukraińskiego Wolnego Uniwersytetu w Pradze.

Stepan Smal-Stocki jako pierwszy zastąpił przymiotnik „ruski” przymiotnikiem „ukraiński” w odniesieniu do języka i narodowości ukraińskiej. Stworzył fonetyczną pisownię języka ukraińskiego, obowiązującą w szkołach monarchii austro-węgierskiej. Był działaczem społecznym, popierał ruch spółdzielczy, wydawał czasopismo „Ruska szkoła”.

Pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie obok żony Emilii (kwatera XXXIV-płd.-7).

Przypisy

Bibliografia Смаль-Стоцький Степан w: Енциклопедія історії України: Т. 9. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2012, Wyd. «Наукова думка». . Österreichisches Biographisches Lexikon 1815–1950 t. 12, s. 363

Kategoria:Ukraińscy posłowie do Rady Państwa w Wiedniu Kategoria:Posłowie do Rady Państwa w Wiedniu XII kadencji Kategoria:Posłowie do Rady Państwa w Wiedniu reprezentujący Bukowinę Kategoria:Posłowie do Sejmu Krajowego Bukowiny X kadencji Kategoria:Profesorowie Wolnego Uniwersytetu Ukraińskiego Kategoria:Członkowie Ukraińskiej Rady Narodowej w latach 1918–1919 Kategoria:Ukraińcy odznaczeni Orderem Franciszka Józefa Kategoria:Ukraińscy filolodzy Kategoria:Ukraińscy językoznawcy Kategoria:Ukraińscy literaturoznawcy Kategoria:Ukraińscy slawiści Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Czerniowieckiego Kategoria:Urodzeni w 1859 Kategoria:Zmarli w 1938 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim