Mistrzostwa świata w szybownictwie rozegrane zostały po raz pierwszy w 1937 w Wasserkuppe, Niemcy. Organizacją mistrzostw zajmuje się Międzynarodowa Federacja Lotnicza (FAI).

Ponieważ szybownictwo nie jest obecnie sportem olimpijskim, mistrzostwa świata FAI są najwyższym szczeblem współzawodnictwa w tym sporcie.

Szybownictwo było sportem demonstracyjnym w czasie letnich Igrzysk Olimpijskich w 1936 r. (przelot nad Alpami Hermana Schreibera). W planowanych na 1940 rok Igrzyskach w Helsinkach szybownictwo miało być jedną z konkurencji, po wojnie już nie wrócono do tego planu.

Mistrzostwa obecnie odbywają się (w większości kategorii) co dwa lata. Ponieważ liczba klas wzrosła, nie jest już praktycznie możliwe rozgrywanie mistrzostw we wszystkich klasach w jednym miejscu i czasie. Obecnie (2012) rozgrywane są mistrzostwa świata: w klasach 15 m, 18 m i otwartej (co 2 lata) w klasach Klub, Standard i Światowej (co 2 lata) w wyścigach szybowcowych (Grand Prix) (co 2 lata, od 2005) w akrobacji w klasach Advanced i Unlimited (co 2 lata, od 1985) kobiet w klasach Klub, Standard i 15 m (co 2 lata) juniorów w klasach Klub i Standard (co 2 lata)

Zawody (międzynarodowe) w akrobacji szybowcowej organizowane są przez Komisję Akrobatyczną FAI („Commission Internationale de Voltige Aerienne” – CIVA), ta sama komisja organizuje też zawody w akrobacji samolotów silnikowych Witryna CIVA.. Pozostałe (międzynarodowe) zawody organizowane są przez Komisję Szybowcową FAI („International Gliding Commission” – IGC)Witryna IGC..

Ponieważ najlepsze warunki do lotów występują latem, w przypadku organizacji zawodów na Półkuli Południowej z reguły termin zawodów przesuwa się o około 6 miesięcy.

Inaczej niż w większości sportów, kobiety mogą (i to robią) startować w tych samych konkurencjach co mężczyźni, konkurując z nimi na tych samych zasadach. Organizowane są jednak w niektórych konkurencjach (dodatkowo, osobno i niezależnie) mistrzostwa świata kobiet dla lepszej popularyzacji sportu.

Zawody w różnych klasach mają charakter „czystego” współzawodnictwa pilotów (klasa światowa, ujednolicony sprzęt) lub – w różnych proporcjach – mieszanki współzawodnictwa pilotów i maszyn (np. w klasie otwartej). W klasie światowej wszyscy współzawodnicy startują na monotypie PW-5, z jednakową (wyrównywanie różnic wag pilotów balastem) masą. W klasie np. otwartej zachodzi dodatkowo porównywanie w praktyce najnowszych, bardzo drogich i egzotycznych (nieraz wyprodukowane jedynie pojedyncze egzemplarze, dostosowane na etapie projektowania do indywidualnych potrzeb pilotów) szybowców. W chwili obecnej (2012) w klasie otwartej z punktu widzenia techniki jesteśmy np. świadkami zakwestionowania długoletniego trendu dążenia do maksymalnej rozpiętości skrzydeł (dochodzącej poprzednio do 30 m, co obecnie wydaje się stanowić granicę możliwości technicznych dla tej klasy) – w mistrzostwach w 2012 bardzo dobre wyniki osiągnęli piloci używający najnowszych południowoafrykańskich szybowców JS-1 o rozpiętości „tylko” 21 m. Technika budowy szybowców na potrzeby zawodów stanowi aktualny szczyt osiągnięć w praktycznych konstrukcjach lotniczych mających na celu maksymalną ekonomię lotu – najnowsze konstrukcję samolotów pasażerskich (np. Boeing Dreamliner) używają rozwiązań używanych wcześniej rutynowo w wyczynowych konstrukcjach szybowcowych (jest to prawdopodobnie podobne do użycia rozwiązań powszechnych w konstrukcjach samochodów wyścigowych do „codziennej” motoryzacji).

Do ciekawostek należy zaliczyć fakt, że w mistrzostwach świata w akrobacji szybowcowej w 2012 wszyscy piloci używali szybowców polskiej produkcji.

Historia Lp. Rok Miasto Państwo 1. 1937 Wasserkuppe 2. 1948 Samedan 3. 1950 Örebro 4. 1952 Madryt 5. 1954 Camphill 6. 1956 Saint Yan 7. 1958 Leszno 8. 1960 Kolonia 9. 1963 Junín 10. 1965 South Cerney 11. 1968 Leszno 12. 1970 Marfa 13. 1972 Vršac 14. 1974 Waikerie 15. 1976 Räyskälä 16. 1978 Chateauroux 17. 1981 Paderborn 18. 1983 Hobbs 19. 1985 Rieti 20. 1987 Benalla 21. 1989 Wiener Neustadt 22. 1991 Uvalde 23. 1993 Borlänge 24. 1995 Omarama 25. 1997 Saint-Auban 25. 1997 Inonu 26. 1999 Bayreuth 1999 Leszno 27. 2001 Mafikeng 2001 Gawler 2001 Lillo 2002 Musbach 28. 2003 Leszno 2003 Nitra 2004 Elverum 29. 2006 Eskilstuna 2006 Vinon-sur-Verdon 30. 2008 Rieti 2008 Lüsse 31. 2010 Prievidza 2010 Segedyn 32. 2012 Uvalde 2012(2013) Adolfo Gonzales Chaves 33. 2014 Räyskälä 2014 Leszno 34. 2016 Pociunai 2016(2017) Benalla 35. 2018 Ostrów Wielkopolski 2018 Hosin

Zwycięzcy, bez klasyfikacji kobiet, juniorów, Grand Prix i klasy 13,5 m RokKlasa otwartaKlasa StandardKlasa ŚwiatowaKlasa ClubKlasa 15 mKlasa 18 mSzybowce dwumiejscoweAkrobacja1937 Heini Dittmar1948 Per-Axel Persson1950 Billy Nilsson1952 Philip Wills Luis Juez Miguel Ara1954 Gerard Pierre Z.Rain B.Komac1956 Paul MacCready Nick Goodhart Frank Foster1958 Ernst Haase Adam Witek1960 Rodolfo Hossinger Heinz Huth1963 Edward Makula Heinz Huth1965 Jan Wróblewski François-Louis Henry1968 Haro Wodl Andrew J.Smith1970 George Moffat Helmut Riechmann1972 Göran Ax Jan Wróblewski1974 George Moffat Helmut Riechmann1976 George Lee Ingo Renner1978 George Lee Baer Selen Helmut Reichmann1981 George Lee Marc Schroeder Göran Ax1983 Ingo Renner Styg Oye Kees Musters1985 Ingo Renner Leonardo Brigliadori Doug Jacobs Jerzy Makula1987 Ingo Renner Markku Kuittinen Brian Spreckley Jerzy Makula1989 Jean-Claude Lopitaux Jacques Aboulin Bruno Gantenbrink Jerzy Makula1991 Janusz Centka Baer Selen Brad Edwards Jerzy Makula1993 Janusz Centka Andrew Davis Gilbert Gerbaud Jerzy Makula1995 Ray Lynskey Markku Kuittinen Eric Napoleon Michaił Mamistow1997 Gerard Lherm Jean-Marc Caillard Frederic Hoyeau Werner Meuser Michaił Mamistow1999 Holger Karow Jean-Marc Caillard Frederic Hoyeau Giorgio Galetto Jerzy Makula2001 Oscar Goudriaan Laurent Aboulin Olivier Darroze Peter Masson Werner Meuser Stephen Jones Aleksandr Panfierow2002 Tomas Suchanek2003 Holger Karow Andrew Davis Sebastian Kawa Sebastian Kawa John Coutts Wolfgang Janowitsch Ferenc Tóth2005 Georgij Kaminski2006 Michael Sommer Leigh Wells Christophe Ruch Sebastian Kawa Janusz Centka Phil Jones2007 Georgij Kaminski2008 Michael Sommer Michael Buchthal Laurent Couture Matthias Sturm György Gulyas Olivier Darroze2009 Georgij Kaminski2010 Michael Sommer Sebastian Kawa Laurent Couture Arndt Hovestadt Stefano Ghiorzo Zbigniew Nieradka2011 Jerzy Makula2012/2013 Laurent Aboulin Sebastian Kawa Sebastian Riera Santiago Berca Sebastian Kawa Zbigniew Nieradka Maciej Pospieszyński2014 Michael Sommer Bert Schmelzer Eric Bernard Sebastian Kawa Karol Staryszak Stephern Jones Howard Jones20152016/2017 Russell A. Cheetham Louis Bouderlique Jan Rothhard Sebastian Kawa Killian Walbrou Julien Duboc Laurent Aboulin2018 Michael Sommer Sjaak Selen Rasmus Ørskov Sebastian Kawa Wolfgang Janowitsch Christoph Matkowski Sebastian Kawa

Zestawienie sumaryczne zwycięzców w historii Mistrzostw Najwięcej indywidualnych tytułów mistrzowskich, sumarycznie Kraj Liczbatytułów Niemcy 36 Francja 32 Polska 25 Wielka Brytania 22

Najwięcej tytułów mistrzowskich, indywidualnie Zawodnik Kraj Liczbatytułów Sebastian Kawa Polska 18 Ingo Renner Australia 4 George Lee Wielka Brytania 3 Helmut Reichmann Niemcy 3 Janusz Centka Polska 3 Michael Sommer Niemcy 5

(W powyższych zestawieniach nie wzięto pod uwagę mistrzostw w akrobacji szybowcowej.)

Krotni mistrzowie akrobacji Zawodnik Kraj Liczbatytułów Jerzy Makula Polska 7 Georgi Kaminski Rosja 3 Michail Mamistow Rosja 5

Zobacz też Mistrzostwa Świata w Szybownictwie 2012

Uwagi

Przypisy Historia budowy szybowca Concordia (ang.). Witryna mistrzostw świata w szybownictwie 2012, Uwalde, Texas (ang.). Wyniki mistrzostw świata w akrobacji szybowcowej 2012 (ang.).

Linki zewnętrzne 3rd FAI World Sailplane Grand Prix Final ; w Gliding International, marzec 2010 (ang.)