Jerzy Klimkowski (ur. w Kijowie, zm. 7 czerwca 1991 w Warszawie) – polski wojskowy, pisarz, publicysta i autor książek wspomnieniowych; rotmistrz dyplomowany Polskich Sił Zbrojnych.
Życiorys Prymus IX Promocji Szkoły Podchorążych Kawalerii przy Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu. W 1932 rozpoczął służbę w 12 Pułku Ułanów Podolskich. 1 marca 1935 został mianowany na stopień porucznika ze starszeństwem z 1 stycznia 1935 i 18. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. W latach 1937–1939 był słuchaczem Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. W marcu 1939 pełnił służbę w Kresowej Brygadzie Kawalerii w Brodach na stanowisku dublera I oficera sztabu.
Po agresji III Rzeszy na Polskę we wrześniu 1939 walczył jako oficer w szeregach Nowogródzkiej Brygady Kawalerii pod dowództwem gen. bryg. Władysława Andersa. Następnie jako członek Związku Walki Zbrojnej działał w konspiracji jako kurier. 6 września 1940 został aresztowany we Lwowie przez NKWD i był więziony na Łubiance. Przebywał tam do podpisania układu Sikorski-MajskiJacek Tebinka, Śmierć generała Władysława Sikorskiego w świetle nowych dokumentów brytyjskich, s. 179 wersja elektroniczna.. Został adiutantem gen. Władysława Andersa, dowódcy Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR. Po przemianowaniu szwadronu przybocznego gen. Władysława Andersa (pierwotnie 20 września 1941 generał Anders wydał rozkaz utworzenia w Buzułuku Kompanii Przybocznej Dowódcy PSZ w ZSRR, zaś w październiku zmieniono nazwę na szwadron przyboczny) w dywizjon rozpoznawczy Armii 5 sierpnia 1942 został jego dowódcą (zastępcą był rtm. Czesław Florkowski). W październiku 1942 pułk zmienił nazwę na 12 Pułk Kawalerii Pancernej. W maju 1943 został przekształcony w 12 Pułk Ułanów Podolskich. Klimkowski podjął próbę zbuntowania Armii Polskiej na Wschodzie przeciw generałowi Władysławowi Sikorskiemu, który jak twierdził sprzedaje Polskę Rosji i Anglosasom przez swoją bierność i powolnośćCzesław Szafran, Katastrofa w Gibraltarze w świetle najnowszych badań historycznych, Przegląd Historyczno-Wojskowy 14 (65)/3 (245), 195-201, 2013 (wersja PDF).. Rozeszła się pogłoska, że rtm. Klimkowski przygotowuje zamach na Naczelnego Wodza czy też pucz polityczny. 21 sierpnia 1943 Anders zwolnił rtm. Klimkowskiego ze służby w pułku i oddał pod sąd polowy. Następnie Klimkowski był więziony w angielskim więzieniu w Jerozolimie.
Po wojnie powrócił do kraju. Napisał książkę Byłem adiutantem gen. Andersa, która przed oficjalnym wydaniem w 1959 publikowana była we fragmentach w tygodniku „Dookoła Świata”. Józef Czapski, również były oficer PSZ w ZSRR, na łamach paryskiej „Kultury”Józef Czapski, O paszkwilu, „Kultura” (1959), nr 6/140 wersja elektroniczna., uznał wspomnienia Klimkowskiego za tekst pozbawiony wartości poznawczej i paszkwil wymierzony w generała Andersa i jego żołnierzy. Stanowisko to podzielała również znaczna część londyńskiej emigracji.
Publikował na łamach „Nowej Kultury”. Był jednym z konsultantów filmu Katastrofa w Gibraltarze (1983) w reż. Bohdana Poręby.
Publikacje
Przypisy
Bibliografia
Mieczysław Pruszyński, Czy Klimkowski był agentem?, Zeszyty Historyczne 2001, z. 136, s. 191–197. Mieczysław Pruszyński, Rtm. Jerzy Klimkowski zaufany adiutant gen. Andersa, Przegląd Historyczno-Wojskowy, 2002, nr 2, s. 143–148.
Kategoria:Rotmistrzowie Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Porucznicy kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej 1939–1941 Kategoria:Ludzie urodzeni w Kijowie Kategoria:Oficerowie Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR 1941–1942 Kategoria:Członkowie Związku Walki Zbrojnej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Więźniowie Łubianki Kategoria:Ofiary represji ZSRR wobec Polaków i obywateli polskich Kategoria:Polscy autorzy pamiętników i dzienników Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Urodzeni w 1909 Kategoria:Zmarli w 1991