Pospornicowate (Pittosporaceae R.Br.) – rodzina roślin należąca do rzędu selerowców. Obejmuje 7–9 rodzajów drzew, krzewów, sporadycznie również zdrewniałych roślin pnących (lian) z obszarów Starego Świata (Afryka Środkowa i Południowa, o klimacie tropikalnym i umiarkowanym (jeden gatunek – Pittosporum coriaceum izolowany na Wyspach Kanaryjskich), Azja Południowa i Wschodnia, Australia i Oceania), przy czym największa różnorodność występuje w Australii. Z nasion Pittosporum resiniferum pozyskuje się olej palący się jasnym płomieniem, wykorzystywany do oświetlania pomieszczeń w Azji Południowo-Wschodniej. Drewno Hymenospermum flavum wykorzystywane jest w meblarstwie, a Pittosporum undulatum do wyrobu kijów golfowych (gatunek został rozprzestrzeniony i w wielu obszarach jest inwazyjny). Liczne gatunki uprawiane są jako ozdobne ze względu na pachnące kwiaty i ozdobne ulistnienie: Billaderia heterophylla, Pittosporum crassifolium, P. eugenioides, P. tenuifolium, pospornica japońska P. tobira, pospornica falista P. undulatum, Bursaria spinosa i Hymenospermum flavum.

Morfologia thumb|Pospornica japońska thumb|Bursaria spinosa Pokrój Drzewa, krzewy i pnącza zawierająca rozmaicie zabarwiony sok mleczny, często też olejki eteryczne, stąd pachnące po roztarciu. Pędy czasem cierniste, u roślin wspinających się owijają się wokół podpór w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara. Liście Pojedyncze, twarde do skórzastych, zimozielone. Rozwijają się na pędach skrętolegle lub w okółkach. Przylistków brak. Blaszka całobrzega, często też falista, piłkowana. Kwiaty Obupłciowe, rzadziej jednopłciowe z kwiatami żeńskimi i męskimi na oddzielnych roślinach. Kwiaty pojedyncze lub zebrane w kwiatostany w formie wierzchotki lub wiechy. Zwykle promieniste, rzadziej nieco grzbieciste (Cheiranthera). Działek kielicha jest 5 wolnych lub częściowo zrośniętych, odpadających. Płatków korony jest 5 częściowo zrośniętych lub wolnych. Pręcików jest 5. Zalążnia górna, złożona z 2, rzadziej 3–5 owocolistków, tworzących najczęściej pojedynczą komorę. Szyjka słupka pojedyncza, zwieńczona mokrym znamieniem. Owoce Suche torebki lub mięsiste jagody.

Systematyka W dawniejszych systemach rodzina sytuowana była w obrębie różowców Rosales ze względu na budowę kwiatów. Dokładniejsze analizy, w tym molekularne, wykazały, że rodzina spokrewniona jest z kladem obejmującym araliowate i selerowate, z którymi ostatniego wspólnego przodka miała przed 41–48 milionami lat. W efekcie w nowszych systemach stanowi jedną z rodzin rzędu selerowców Apiales. Problematyczny i wymagający dalszych badań jest podział rodziny na rodzaje.

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)

Wykaz rodzajów Auranticarpa L.W.Cayzer, Crisp & I.Telford Bentleya E.M.Benn. Billardiera Sm. Bursaria Cav. Cheiranthera A.Cunn. ex Lindl. Hymenosporum R.Br. ex F.Muell. Marianthus Hügel Pittosporum Banks ex Gaertn. – pospornica Rhytidosporum F.Muell.

Przypisy