thumb|250px|Á. Siza: pawilon herbaciany w Leça da Palmeira thumb|250px|Á. Siza: dom Bonjour Tristesse w Berlinie thumb|250px|Kościół Marco de Canavezes Álvaro Joaquim de Melo Siza Vieira (ur. 25 czerwca 1933 w Matosinhos) – portugalski architekt, w 1988 laureat Nagrody Prince of Wales in Urban Design oraz Nagrody Pritzkera w 1992. Siza mieszka, pracuje i uczy architektury w Porto.
Młodość W latach 1949–1955 studiował architekturę na Akademii Sztuk Pięknych w Porto. Pracował w biurze swego profesora, Fernanda Távory, a w 1958, po wygraniu konkursu na pawilon herbaciany, założył własne biuro.
Kariera W latach 1966–1969 był asystentem na uczelni w Porto. Na początku lat 70. Siza zajmował się projektowaniem domów, ale po sukcesie rewolucji Goździków – obaleniu dyktatury Marcelo Caetano i przejęciu władzy przez socjalistów – zaangażował się w program budownictwa społecznego. W miejscowości Evora powstało Quinta da Malagueira, czyli osiedle domów dla biedoty. Zamiast wielopiętrowej i gęstej zabudowy, Siza zaproponował kilkadziesiąt niewielkich budynków, połączonych brukowanymi uliczkami. Wodę i prąd elektryczny rozprowadzono po osiedlu, wykorzystując historyczny akwedukt, powstały jeszcze w czasach rzymskich. Od 1976 jest profesorem na katedrze budownictwa. Ponadto Siza wykładał gościnnie na Politechnice Federalnej w Lozannie, Uniwersytecie Pensylwańskim, Akademii Los Andes w Bogocie oraz na Harvardzie. Poza Nagrodą Prince of Wales in Urban Design i Nagrodą Pritzkera otrzymał Nagrodę Miesa van der Rohe (1988) oraz doktoraty honoris causa Uniwersytetu w Walencji (1992) i Politechniki Federalnej w Lozannie (1993).
Architektura Sizy jest uwrażliwiona na otoczenie, mimo silnego uproszczenia form poprzez wykorzystanie światła, faktury i wszelkich wrażeń zmysłowych uzyskuje niezwykłe napięcie. Choć początkowe dzieła miały charakter modernistyczny, Siza zawsze dystansował się od rewolucyjnego podejścia do architektury i urbanistyki, a przywiązanie do idei socjalnych wyrażał w udoskonalaniu istniejących miast. Z biegiem czasu architektura Sizy zbliżyła się do postmodernizmu.
Główne dzieła pawilon herbaciany i restauracja Boa Nova w Leça da Palmeira, 1958–1963 kąpielisko w Leça da Palmeira, 1961–1966 kwartał Malagueira w Évora, 1977–1988 – Nagroda Prince of Wales in Urban Design 1988 dom Avelino Duarte w Ovar, 1980–1984 dom Bonjour Tristesse przy Schlesische Straße w Berlinie, 1980–1984 wydział architektury Uniwersytetu w Porto, 1986–1995 Biblioteka uniwersytecka w Aveiro, 1988–1995 odbudowa dzielnicy Chiado w Lizbonie, od 1988 Muzeum Sztuki Współczesnej Fundação Serralves w Porto, 1991–1998 Pawilon portugalski na Expo'98 w Lizbonie, 1995–1998 (z Eduardo Souto de Moura) Pawilon portugalski na Expo 2000 w Hanowerze, 1999–2000 (z Eduardo Souto de Moura) Muzeum Sztuki Donna Regina w Neapolu, 2005
Wystawy 2014, marzec: Wizje Alhambra w Aedes am Pfefferberg, Berlin. Kurator: António Choupina, ArchPerła na Grenada pozostaje nienaruszona w FAZ z 5 maja 2014. s14. 2014, czerwiec: Wizje Alhambra w Vitra Kampus, Weil am Rhein. Kurator: António Choupina, Arch. 2015, luty: Wizje Alhambra w Pałacu Karola V, Grenada (miasto w Hiszpanii). Kurator: António Choupina, ArchVisiones de la Alhambra w Patronato de Alhambra y Generalife z 9 lutego 2015. 2015, maj: Wizje Alhambra w Narodowe Muzeum Sztuki, Architektury i Projektowania, Oslo. Kurator: António Choupina, Arch. - Oficjalna Wizyta Prezydenci Portugalii do Norwegia
Życie prywatne Jego żoną była Maria Antónia Siza (1940–1973), mieli córkę i syna.
Przypisy
Linki zewnętrzne
You Tube Alvaro Siza – Museo Ibere Camargo
Kategoria:Portugalscy architekci Kategoria:Laureaci Nagrody Pritzkera Kategoria:Laureaci Nagrody Wolfa w dziedzinie sztuki Kategoria:Laureaci Praemium Imperiale Kategoria:Członkowie Akademii Świętego Łukasza w Rzymie Kategoria:Ludzie urodzeni w Matosinhos Kategoria:Doktorzy honoris causa uczelni w Szwajcarii Kategoria:Architekci postmodernizmu Kategoria:Urodzeni w 1933