Odporność roślin na czynniki środowiskowe – mechanizmy obronne pozwalające przetrwać roślinom w warunkach stresu. Odporność na stres może mieć charakter konstytutywny albo indukowany. W pierwszym przypadku mechanizmy obronne występują trwale przez całe życie rośliny. Odporność indukowana to zespół mechanizmów obronnych pojawiających się na skutek działania czynnika stresowego, stresora.
Czynniki stresowe środowiska to stresory abiotyczne i biotyczne. Do czynników abiotycznych zaliczane są: temperatura (wysoka, chłód, mróz), promieniowanie świetlne (wysokie, niskie), susza, niedobór tlenu, czynniki mechaniczne (wiatr, pokrywa śnieżna, pokrywa lodowa), związki chemiczne (zasolenie, toksyny, niedobór minerałów). Do czynników biotyczne zaliczane są: patogeny (grzyby, bakterie, wirusy), rośliny (allelopatia, pasożytnictwo, konkurencja), zwierzęta (zgryzanie, pasożytnictwo, deptanie).
Odpowiedź na wymienione wyżej czynniki określana jest jako: Odporność roślin na niską temperaturę – mrozoodporność i zimotrwałość, Odporność roślin na wysoką temperaturę, Odporność roślin na suszę, Odporność roślin na zasolenie, Odporność roślin na związki toksyczne Odporność roślin na czynniki biotyczne – obronność roślin, obrona przed roślinożercami.
Przystosowanie do niekorzystnych warunków środowiska może mieć charakter adaptacji, cech nabytych w drodze ewolucji podlegających zmianie w genomie kolejnych pokoleń oraz aklimatyzacji, cech nabytych w wyniku przebywania osobnika w warunkach stresowych. Aklimatyzacja to modyfikacje niedziedziczone.
Przypisy
Kategoria:Fizjologia roślin