Jan Matuszek (ur. 20 czerwca 1917 w Żukowie Dolnym, zm. 5 września 1942 w KL Auschwitz) – podharcmistrzRozkaz Naczelnika Harcerzy L.16 z 10 XII 1938 r. [w:] Wiadomości Urzędowe Naczelnictwa ZHP 1938, nr 10, s. 199-201., działacz konspiracji antyhitlerowskiej.
Był synem Franciszka i Teresy z Bijoków, pracował jako urzędnik. Działał w Związku Harcerstwa Polskiego, kolejno pełniąc funkcje drużynowego 4 DH im. Bolesława Chrobrego przy SP-1 w Rybniku (1933), DH HPC w Żukowie Dolnym (1937-1939), wodza 14 DZ „Białe Orły” w Jankowicach Rybnickich (1934-1937), referenta zuchowego w KH Rybnik (1935), komendanta męskiego hufca Cieszyn II (1939) w zachodniej części Cieszyna (były Czeski Cieszyn). W 1935 r. należał do konspiracyjnej organizacji „Wilcze Zęby” prowadzącej na Zaolziu działania wywiadowcze i dywersyjneDługajczyk E., Tajny front na granicy cieszyńskiej. Wywiad i dywersja w latach 1919-1939, Katowice 1993, s. 122, 204-206.. Latem 1938 brał udział w szkoleniu kadry Organizacji Bojowej zorganizowanym przez Ekspozyturę nr 2 Oddziału II Sztabu Głównego Wojska Polskiego. W 1938 brał udział w „powstaniu” na Zaolziu. Był komendantem patrolu I „Żuków” w drużynie cieszyńskiej Organizacji Bojowej. W tym czasie posługiwał się pseud. Skaut. Po zajęciu Zaolzia przez Wojsko Polskie, brał udział w dywersyjnej akcji o kryptonimie „Łom” prowadzonej na terenie Rusi Zakarpackiej (Czechosłowacja)Długajczyk E., Tajny front na granicy cieszyńskiej. Wywiad i dywersja w latach 1919-1939, Katowice 1993, s. 181-182, 242.. W 1939 za swoją działalność odznaczony Brązowym Krzyżem ZasługiMonitor Polski 1939, nr 159, poz. 380. oraz Krzyżem NiepodległościMonitor Polski 1939, nr 73, poz. 161.. Od wiosny 1939 członek Tajnej Organizacji Konspiracyjnej dla której prowadził werbunek wśród harcerz w zachodniej części Śląska CieszyńskiegoRyt J., Dywersja polska na Śląsku w 1939 r. Część II - Tajna Organizacja Konspiracyjna, „Pszczyński Niezależny Orędownik Kulturalny” nr 79 z listopada 2004, s. 7-9.. Po wrześniu 1939 wstąpił do konspiracji, gdzie współpracował z Franciszkiem Kwaśnickim. 21 czerwca 1940 został aresztowany przez Niemców i oskarżony o wspieranie partyzantów, po pewnym czasie trafił do KL Auschwitz. W obozowej ewidencji został zarejestrowany 5 października 1941 pod numerem 5598. Zginął 5 września 1942, w oficjalnym obozowym akcie zgonu jako przyczynę śmierci podano niewydolność serca przy zapaleniu płuc.
Przypisy
Bibliografia Jerzy Klistała, Martyrologium mieszkańców Zaolzia w latach 1939–1945. Słownik biograficzny, tom II (K–), Cieszyn 2013, s. 305 (z fotografią).
Kategoria:Harcerze Kategoria:Ludzie związani z Czeskim Cieszynem Kategoria:Odznaczeni Brązowym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Polskie ofiary niemieckich obozów koncentracyjnych Kategoria:Ofiary KL Auschwitz Kategoria:Urodzeni w 1917 Kategoria:Zmarli w 1942