Eparchia kostromska – jedna z eparchii Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, z siedzibą w Kostromie. Jej ordynariuszem jest metropolita kostromski i nieriechcki Terapont (Kaszyn)Завершилось последнее в 2013 году заседание Священного Синода Русской Православной Церкви. Katedrą eparchialną jest sobór Objawienia Pańskiego i św. Anastazji w Kostromie.
Historia Eparchia powstała w 1744 poprzez wydzielenie z eparchii moskiewskiej. Nowo powstałej administraturze podlegało 35 monasterów i 786 czynnych cerkwi. Sto lat później liczba klasztorów spadła do siedemnastu (3 żeńskie i 14 męskich), natomiast wolno stojących cerkwi było w niej 1007; oprócz nich funkcjonowały 1244 kaplice i domy modlitwyКостромская епархия. W 1908 w ramach administratury działało 21 monasterów zamieszkiwanych przez 226 osób zakonnych i 1606 posłuszników, zaś w 28 soborach i 1015 cerkwiach parafialnych służyło 1134 kapłanów.
Działalność duszpasterska eparchii załamała się w czasie wielkiej czystki w ZSRR. W latach 1937–1946 administratura nie posiadała ordynariusza. Od 1942 do 1946 jej istniejące jeszcze struktury podlegały opiece biskupów jarosławskich i rostowskich. W 1989 na terenie eparchii czynne były 64 cerkwie, nie funkcjonował żaden monaster. Do 2011 reaktywowanych lub utworzonych zostało 11 wspólnot mniszych. W wymienionym roku działały także 222 parafie (z czego 120 oficjalnie zarejestrowanych) zgrupowane w 16 dekanatach, obsługiwane przez 173 kapłanów.
W 2016 z terytorium eparchii kostromskiej wydzielono nową eparchię galicką. Obie administratury weszły w skład nowo utworzonej metropolii kostromskiej.
Biskupi kostromscy Szymon (Todorski), 1745 Sylwester (Kulabka), 1745–1750 Gennadiusz (Andriejewski), 1753–1757 Damaskin (Askaronski), 1758–1769 Szymon (Łagow) (Łagowski?), 1769–1778 Paweł (Ziornow), 1778–1800 Eugeniusz (Romanow), 1800–1811 Sergiusz (Kryłow-Płatonow), 1812–1817 Samuel (Zapolski-Płatonow), 1817–1830 Paweł (Podlipski), 1830–1836 Włodzimierz (Alawdin), 1836–1842 Witalis (Szepietow) (Szepotow?) 1842–1845 Justyn (Michajłow), 1845–1850 Leonid (Zariecki), 1850–1853 Filoteusz (Uspienski), 1853–1857 Platon (Fiwiejski-Łosiew), 1857–1877 Ignacy (Rożdiestwienski), 1878–1883 Aleksander (Kulczycki), 1883–1888 Augustyn (Gulanicki), 1889–1891 Wissarion (Nieczajew), 1891–1905 Tichon (Wasilewski), 1905–1914 Eugeniusz (Bierieżkow), 1914–1918 Serafin (Mieszczeriakow), 1918–1922 Sebastian (Wiesti), 1923 Sylwester (Bratanowski) Сильвестр (Братановский Александр Алексеевич) Sebastian (Wiesti), ponownie, 1925–1929 Dymitr (Dobrosierdow), 1930–1932 Nikodem (Krotkow), 1932–1937 Teodozjusz (Kirika), 1937 Antoni (Krotewycz), 1946–1953 Jan (Razumow), 1953–1954 Arseniusz (Kryłow), 1954–1956 Sergiusz (Kostin), 1956–1959 Jan (Ławrinienko), 1961 Donat (Szczogolew), 1961 Nikodem (Rusnak), 1961–1964 Kasjan (Jarosławski), 1964–1988 Hiob (Tywoniuk), 1988–1989Иов, митрополит (на покое) (Тывонюк Дмитрий Яковлевич) Aleksander (Mogilow), 1989–2010Александр, митрополит Астанайский и Казахстанский (Могилев Александр Геннадиевич) Aleksy (Frołow), 2010–2013Преставился ко Господу архиепископ Костромской и Галичский Алексий Terapont (Kaszyn), od 2013
Monastery Przed wydzieleniem eparchii galickiej (2016) na terenie eparchii kostromskiej działały następujące monastery: Monaster Ipatiewski (Trójcy Świętej św. Hipacego), męski Monaster Opieki Matki Bożej Abrahamiusza Gorodieckiego, męski Monaster św. Jana Chrzciciela Jakuba Żeleznoborskiego, męski Monaster Objawienia Pańskiego i św. Anastazji w Kostromie, żeński Monaster Ikony Matki Bożej „Znak” w Kostromie, żeński Monaster św. Makarego Unżeńskiego w Makarjewie, żeński Troicko-Sypanowski Monaster św. Pachomiusza Nierechckiego, żeński Monaster św. Makarego Pisiemskiego, żeński Monaster św. Paisjusza w Galiczu, żeński Pustelnia Zaśnięcia Matki Bożej w Teterinskim, żeński Monaster Świętych Cierpiętników Carskich w Domninie, żeński
Przypisy
!