thumb|250px|Noken NokenRóżne nazwy funkcjonują w lokalnych społecznościach papuaskich: Su (Hugula) Jum (Dani); Sum (Yali); Inokenson, Inoken (Biak); Agiya (Mee); Ese (Asmat); Dump (Irarutu); Rotang/Aderi, Kaketa (Serui); Kangke/Koroboi (Tabi/Sentani); Eyu, Yuta (Ayamaru/Maybrat, Ayvat); Qya Qsi/Qya Queri/IQuiyabos (Tehit); Kwok (Moi); Naya (Moli) – patrz – wielofunkcyjna torba wykonywana techniką wiązania lub wyplatania z łyka lub liści przez ludność zamieszkującą prowincje Papua i Papua Zachodnia we wschodniej Indonezji.
Na terenie obu prowincji wyróżnia się przynajmniej 250 grup etnicznych. Techniki wyrobu toreb noken różnią się w poszczególnych społecznościach. Włókno wyrabia się z gałęzi, łodyg, kory drzew lub krzewów opalanych w ogniu, namaczanych w wodzie i suszonych. Z drewnianych włókien uzyskuje się sznurek, który następnie często jest barwiony. Ze sznurka wyplatane są siateczkowe torby. Rzemiosło wyrobu nokenów wymaga dobrej zręczności manualnej, a nauka zajmuje kilka miesięcy.
Nokeny używane są do przenoszenia płodów rolnych, ryb, drewna na opał, a także niemowląt i małych zwierząt. Noszone są z okazji tradycyjnych świąt, ważnych wydarzeń rodzinnych i ofiarowywane innym na znak pokoju. Uchwyt nokena zakładany jest na głowę – czoło, torba spoczywa wtedy na plecach i obie ręce są wolne.
W 2012 roku rękodzieło wyrobu nokenów zostało wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa wymagającego pilnej ochrony UNESCO.
Przypisy
Kategoria:Torby i worki Kategoria:Kultura Papui Zachodniej Kategoria:Obiekty z listy niematerialnego dziedzictwa UNESCO