thumb|240px
Liszajecznik żółty (Candelariella vitellina (Hoffm.) Müll. Arg.) – rodzaj grzybów z rodziny Candelariaceae. Ze względu na symbiozę z glonami zaliczany jest do porostów.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Candelariaceae, Candelariales, Candelariomycetidae, Candelariomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1794 r. George Franz Hoffmann nadając mu nazwę Patellaria vitellina. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1894 r. Johannes Müller Argoviensis, przenosząc go do rodzaju Candelariella.
Niektóre synonimy nazwy naukowej:
Nazwa polska według Krytycznej listy porostów i grzybów naporostowych Polski.
Morfologia Plecha skorupiasta z glonami protokokkoidalnymi. Jest bardzo cienka, składa się ziarenek o średnicy 0,1–0,2(0,3) mm, które mogą występować pojedynczo, tworzyć grupy o średnicy 1–2 mm, lub poduszeczkowate areolki o średnicy do 5 mm. Mają barwę od żółtej do żółtozielonkawej. Reakcje barwne: K –, Pd –.
Urwistki nie występują, plecha tworzy natomiast zazwyczaj licznie apotecja lekanorowe o średnicy 0,5–1,5 mm. Są koliste, ale apotecja stykające się z sobą mają kanciasty lub nieregularny kształt. Mają płaskie lub nieco tylko wypukłe tarczki o barwie nieco ciemniejszej od plechy – są brudnożółte, zielonożółte lub brunatnożółte. Ich brzeżek jest cienki, gładki i pogięty, ziarenkowaty lub karbowany. Hymenium ma wysokość 60–70 μm i w swojej najwyższej części ma barwę od żółtej do brunatnej. Hypotecjum jest bezbarwne. Askospor powstaje po 16-32 w każdym worku. Są jednokomórkowe, elipsoidalne, proste lub zagięte, mają obydwa końce zaokrąglone i rozmiar 9–15 × 4,5–6,5 μm. Pyknidia pojawiają się rzadko i mają postać żółtych plamek.
Występowanie i siedlisko Gatunek kosmopolityczny, występujący na wszystkich kontynentach i wielu wyspach, w tym również na Antarktydzie i Grenlandii. W Polsce jest pospolity na terenie całego kraju.
Występuje głównie na skałach krzemianowych i na wapieniach, rzadziej na korze drzew (głównie liściastych).
Gatunki podobne liszajecznik ziarnisty (Candelariella xanthostigma), jest również pospolity, ale rośnie głównie na korze drzew, rzadko tworzy apotecja i złożony jest ze znacznie drobniejszych ziarenek, liszajecznik koralkowaty (Candelariella coralliza) ma plechę złożoną z licznych areolek tworzących jak gdyby zespół nanizanych koralików.
Przypisy
Kategoria:Candelariaceae Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Porosty