thumb|240px|Fritz Lang i Thea von Harbou, 1923 lub 1924 Thea von Harbou (ur. 27 grudnia 1888 w Tauperlitz, zm. 1 lipca 1954 w Berlinie) – niemiecka pisarka, scenarzystka filmowa i aktorka teatralna.
Życiorys Urodziła się 27 grudnia 1888 w Tauperlitz (powiat Hof) jako córka właściciela dworu, barona Theodora von Harbou (1848–1913) i jego żony, Clotilde Constance z d. d'Alinge (1857–1938). Jej starszy brat Horst był fotografem i aktorem. Jako dziecko była kształcona w zakonie przez prywatnych nauczycieli. Uczono jej kilku języków, a także gry na fortepianie i skrzypcach. Była bardzo utalentowana i uchodziła za cudowne dziecko. Już we wczesnej młodości podejmowała pierwsze próby literackie i aktorskie. Miało to miejsce w Luisenstift w Niederlößnitz pod Dreznem, gdzie wówczas przebywała. Jako aktorka zadebiutowała w 1906 na deskach Düsseldorfer Schauspielhaus. Jej pierwsza powieść Wenn's Morgen wird, którą napisała w wieku 16 lat, została opublikowana w odcinkach przez „Süddeutsche Zeitung”.
Była aktorką teatrów i bywalczynią salonów w Weimarze (1908–1910), Chemnitz (1911–1912) i Akwizgranie (1913–1914). Od 1910 poświęciła się powieściopisarstwu i pisaniu scenariuszy filmowych. W 1914 poślubiła aktora filmowego Rudolfa Kleina-Rogge. W 1917 zamieszkała w Berlinie. Pierwszy scenariusz Die Liebe von Hette Raimond napisała dla Joego Maya. W 1918 rozpoczęła współpracę z Fritzem Langiem, dla którego w latach 1922–1933 pisała scenariusze, głównie na podstawie własnych powieści. Rozwiodła się z mężem, by poślubić Langa.
W 1927, wraz z Langiem napisała, na bazie własnej powieści, scenariusz do filmu sci-fi Metropolis prezentującego dystopijną wizję miasta przyszłości. W 2001 film został wpisany na listę UNESCO „Pamięć Świata”.
W 1929, na podstawie własnej powieści, napisała scenariusz do filmu Kobieta na Księżycu (Frau im Mond) – obraz ten po raz pierwszy w historii kina przedstawiał podróż człowieka rakietą i jest również często cytowany jako pierwszy pokazujący „odliczanie do zera” przed startem rakiety.
Pracowała również dla Carla Theodora Dreyera, Friedricha Murnaua i Arthura von Gerlacha. Sama wyreżyserowała dwa filmy: Elisabeth und der Narr i Hanneles Himmelfahrt. Oba weszły na ekrany w 1934.
Po dojściu do władzy nazistów pozostała w Niemczech, chociaż Fritz Lang udał się na emigrację. Wstąpiła do NSDAP i pracowała jako autorka scenariuszy, współpracując m.in. z Wolfgangiem Liebeneinerem i Veitem Harlanem. W 1945 – od czerwca do października – była uwięziona w Staumühle, brytyjskim obozie jenieckim. Po zwolnieniu z obozu pracowała przez ponad rok przy odgruzowaniu jako Trümmerfrau. Zmarła 1 lipca 1954 w Berlinie.
Wybrana twórczość Powieści Wenn's Morgen wird, 1905 Der unsterbliche Acker, 1915 Die Flucht der Beate Hoyermann, 1916 Das indische Grabmal, 1917 – wyd. pol. Indyjski grobowiec, nakładem B. Rudzkiego, Warszawa 1923 Adrian Drost und sein Land, 1918 Das Haus ohne Türen und Fenster, 1920 Das Nibelungenbuch, 1921 Metropolis, 1926 – wyd. pol. Towarzystwo Wydawnicze „Rój”, 1927Thea von Harbou Spione, 1926 Die Frau im Mond, 1929 Du bist unmöglich, Jo, 1931 Aufblühender Lotos, 1941 Gartenstraße 64, 1952 Scenariusze Die Liebe von Hette Raimond, 1917 Die Legende von der heiligen Simplicia, 1920 Das indische Grabmal, 1921 Metropolis, 1926 Kobieta na Księżycu (Die Frau im Mond), 1929 Das Nibelungenbuch, 1934
Przypisy
Bibliografia Harbou, Thea Gabriele von, Deutsche Biographie
Kategoria:Artyści związani z Akwizgranem Kategoria:Artyści związani z Berlinem Kategoria:Artyści związani z Chemnitz Kategoria:Artyści związani z Düsseldorfem Kategoria:Artyści związani z Weimarem Kategoria:Niemieccy autorzy fantastyki naukowej Kategoria:Niemieccy prozaicy XX wieku Kategoria:Niemieccy scenarzyści filmowi Kategoria:Niemieckie aktorki teatralne Kategoria:Prozaicy niemieckojęzyczni Kategoria:Scenarzyści XX wieku Kategoria:Urodzeni w 1888 Kategoria:Zmarli w 1954