Wieńczysław Józef Wagner von Igelgrund zum Zorstein (ur. w Moskwie, zm. 11 lutego 2013 w Sarasocie) – porucznik NOW-AK i PSZ, powstaniec warszawski, działacz społeczny i profesor nauk prawnych w USA i w Polsce specjalizujący się w prawie międzynarodowym i porównawczym.
Życiorys Urodził się jako syn Józefa Wagnera von Igelgrund zum Zorstein i Małgorzaty z domu de Ferrein. Ukończył Gimnazjum im. Joachima Lelewela w Warszawie. W latach 1935–1939 studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim. Był wiceprezesem Polskiego Akademickiego Związku Zbliżenia Międzynarodowego „Liga” i Koła Prawników UW. Był jednym z delegatów „Ligi” wysłanych do Włoch w 1938 w celu podpisaniu umowy z oficjalną włoską organizacją studencką GUF (Gruppo universitario fascista). Od 1937 był członkiem korporacji akademickiej „Arkonia”, a w 1939 uzyskał tytuł magistra prawa na UW oraz w Akademii Prawa Międzynarodowego w Hadze. Podczas okupacji odbył w Warszawie aplikację sądową i adwokacką. Był żołnierzem NOW, kierownikiem warszawskiego Wydziału Informacji i członkiem Zarządu Okręgu Stronnictwa Narodowego, oraz pracownikiem Delegatury Rządu na Kraj (w sekcji spraw zagranicznych „Moc", na stanowisku referenta w referacie zachodnioeuropejskim i w referacie wschodnioeuropejskimWładysław Minkiewicz: Wspomnienia (I) 1939–1954 [w:] Zeszyty Historyczne nr 80/1987, s. 122-123). Podczas powstania warszawskiego był oficerem do spraw specjalnych Zgrupowania NOW-AK „Harnaś” i redaktorem naczelnym Warszawskiego Dziennika Narodowego. Po upadku powstania był więziony w niemieckich obozach jenieckich w Fallingbostel i Bergen-Belsen, skąd został wyzwolony przez wojska amerykańskie, po czym został zastępcą szefa Wydziału VI Sztabu Polskiego Ośrodka Wojennego w Lubece. Następnie pracował w dziale informacji i prasy II Korpusu Polskich Sił Zbrojnych we Włoszech, skąd został przeniesiony na placówkę do Paryża, gdzie w 1947 obronił doktorat z prawa międzynarodowego na Uniwersytecie Paryskim. W czasie pobytu we Francji był wiceprezesem Polskiego Stowarzyszenia Studentów Katolickich Veritas, pierwszym prezesem Oddziału Koła Armii Krajowej we Francji, członkiem Rady Naczelnej Koła AK w Londynie i przewodniczącym I Zjazdu Uchodźstwa Wojennego we Francji. W 1948 wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie w rok później rozpoczął studia doktoranckie na Northwestern University w Chicago, które ukończył w 1953 z tytułem Juris Doctor, a w 1957 z tytułem Doctor of Juridical Sciences (odpowiednik habilitacji). W latach 1953–1962 był profesorem prawa na University of Notre Dame, w latach 1962–1971 na Indiana University (full professor with tenure), w latach 1971–1989 na University of Detroit, w latach 1989–1990 na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika, a następnie na Uniwersytecie Jagiellońskim. Był profesorem wizytującym na ponad 30 uczelniach na świecie i autorem ponad 250 prac naukowych z zakresu prawa konstytucyjnego, międzynarodowego, cywilnego i porównawczego, a także rozwoju polskiej tolerancji i myśli demokratycznej w okresie przedrozbiorowym, oraz wieloletnim redaktorem naczelnym periodyku prawniczego American Journal of Comparative Law w latach 1962–1990. Był również zamiejscowym członkiem korespondentem Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie. Miał troje dzieci: Józefa, Aleksandrę i Małgorzatę. Pochowany na cmentarzu Powązki Wojskowe w Warszawie (kwatera D18-kol. lewe A-4-1)Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze.
Odznaczenia, tytuły i nagrody Filister Korporacji Akademickiej Arkonia w Warszawie (ostatni przedwojenny członek) Grant od Rządu Francji (1945) Grant od Fundacji Fulbrighta (czterokrotnie) Grant od Fundacji Forda Złoty Krzyż Zasługi (1967, od Augusta Zaleskiego) Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1988, od Kazimierza Sabbata) Doktor honoris causa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (1990) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1993, od Lecha Wałęsy) Kawaler Orderu Polonia Mater Nostra Est (2003) Medal „Pro Memoria” (2007, od Janusza Krupskiego) Komandor Honoru i Dewocji Zakonu Kawalerów Maltańskich Order Krzyża Niepodległości z Mieczami (2013, pośmiertnie od Bronisława Komorowskiego)
Przypisy
Kategoria:Absolwenci Northwestern University Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Paryskiego Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Amerykańscy prawnicy Kategoria:Członkowie Delegatury Rządu na Kraj Kategoria:Członkowie konspiracyjnego Stronnictwa Narodowego Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie Kategoria:Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Działacze polonijni w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Ludzie urodzeni w Moskwie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem z Mieczami Orderu Krzyża Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Polonia Mater Nostra Est Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Memoria Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie Narodowej Organizacji Wojskowej Kategoria:Oficerowie Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Politycy Stronnictwa Narodowego Kategoria:Polscy kawalerowie maltańscy Kategoria:Polscy prawnicy Kategoria:Polscy stypendyści Fulbrighta Kategoria:Urodzeni w 1917 Kategoria:Nauczyciele akademiccy uczelni w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Zmarli w 2013