Egzarchat patriarszy Jerozolimy i Ammanu – jednostka administracyjna Kościoła katolickiego obrządku ormiańskiego z siedzibą w Jerozolimie, obejmująca swoim zasięgiem terytorium Ziemi Świętej (Izrael, Autonomia Palestyńska, Jordania).
Charakterystyka Egzarchat patriarszy, jako jednostka administracji Kościołów wschodnich, jest strukturą w pewnym sensie analogiczną do łacińskiej prefektura apostolskiej. Jego ordynariusze zazwyczaj nie są biskupami (w przeciwieństwie do egzarchów apostolskich) i kierują podległym sobie terytorium w imieniu patriarchy.
Egzarchat patriarszy Jerozolimy i Ammanu obejmuje swoją jurysdykcją katolików ormiańskich na terytorium Izraela, Autonomii Palestyńskiej i Jordanii. W jego skład wchodzą dwie parafie: w Jerozolimie i w Ammanie.
Główną świątynią egzarchatu jest kościół Matki Bożej Bolesnej w Jerozolimie, znajdujący się przy Via Dolorosa, pomiędzy trzecią a czwartą stacją. Kościół został zbudowany w 2 poł. XIX wieku na mocy firmanu osmańskiego z 18 września 1887.
Historia Egzarchat patriarszy Jerozolimy i Ammanu został utworzony 1 października 1991. W 1998 roku utracił swój autonomiczny charakter i podlegał bezpośrednio patriarsze Kościoła katolickiego obrządku ormiańskiego.
W 2002 roku odnowiono egzarchat patriarszy pod obecną nazwę.
Ordynariusze Egzarchowie patriarszy Jerozolimy ks. Joseph Debs (1991 – 1992) ks. Joseph Rubian (1992 – 1995) bp André Bedoglouyan ICPB (1995 – 1998), biskup tytularny Comana Armeniae zniesienie egzarchatu (1998 – 2002) Egzarchowie patriarszy Jerozolimy i Ammanu ks./bp Kévork Khazoumian (15 września 2001 – 15 marca 2006), od 2002 biskup pomocniczy patriarchatu cylicyjskiego z tytułem biskupa Marasc degli Armeni; potem arcybiskup koadiutor Konstantynopola ks. Raphaël François Minassian ICPB (2007 – 24 czerwca 2011); potem ordynariusz Europy Wschodniej ks. Hovsep Kélékian (8 sierpnia 2011 – 2014) bp Krikor-Okosdinos Coussa (25 listopada 2015 – 10 maja 2019) ks. Nersès Zabbara (10 maja 2019 – 11 września 2022) ks. Nareg Naamoyan (od 11 września 2022)
Przypisy O. Werner, Orbis terrarum catholicus, Fryburg 1890, s. 147
Linki zewnętrzne informacje na catholic-hierarchy Giga-Catholic
Jerozolima Kategoria:Religia w Jerozolimie Kategoria:Religia w Ammanie Kategoria:Katolickie Kościoły wschodnie w Izraelu Kategoria:Katolickie Kościoły wschodnie w Jordanii Kategoria:Katolickie Kościoły wschodnie w Palestynie (państwie)