thumb|Jacek Leociak, Magdalena Tarnowska, Monika Libicka, VIII Festiwal Góry Literatury (2022) Jacek Witold Leociak (ur. 2 czerwca 1957 w WarszawieWho is who w Polsce. Encyklopedia biograficzna z życiorysami znanych Polek i Polaków, Hübners blaues Who is Who, Zug 2007, s. 1931) – polski literaturoznawca, historyk literatury, profesor nauk humanistycznych, pracownik Instytutu Badań Literackich PAN oraz Centrum Badań nad Zagładą Żydów.
Życiorys W 1981 ukończył studia na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego. W 1996 w Instytucie Badań Literackich PAN otrzymał stopień naukowy doktora na podstawie rozprawy pt. Tekst wobec zagłady. O relacjach z getta warszawskiego, której promotorem był Michał Głowiński, wyróżnionej także w Konkursie im. Klemensa Szaniawskiego. Stopień naukowy doktora habilitowanego uzyskał tamże w 2011 w oparciu o dorobek naukowy oraz rozprawę pt. Doświadczenia graniczne. Studia o dwudziestowiecznych formach reprezentacji. Tytuł naukowy profesora otrzymał 25 czerwca 2013.
W latach 1981–1997 był zatrudniony na Wydziale Polonistyki UW. Następnie podjął pracę w IBL PAN, obejmując funkcję kierownika Zespołu Badań nad Literaturą Zagłady i zostając zastępcą przewodniczącego rady naukowej IBL PAN. Został także członkiem zespołu Centrum Badań nad Zagładą Żydów przy Instytucie Filozofii i Socjologii PAN.
Zajmuje się analizą różnych sposobów zapisu i różnych form reprezentacji doświadczeń granicznych (przede wszystkim doświadczeń Holocaustu). Jego zainteresowania badawcze obejmują również: narracje ofiar, sprawców i świadków oraz historię getta warszawskiego. Jest członkiem redakcji czasopisma naukowego „Zagłada Żydów. Studia i Materiały”” oraz opiekunem naukowym (razem z Barbarą Engelking) galerii Zagłada w Muzeum Historii Żydów Polskich Polin.
W 2019 został członkiem korespondentem Towarzystwa Naukowego WarszawskiegoCzłonkinie i członkowie wybrani w 2019 r., w: Rocznik Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, LXXXXII 2019-2020, s. 84.
Wyróżnienia i odznaczenia Za książkę Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście otrzymał razem z Barbarą Engelking Nagrodę Klio i Nagrodę im. Jerzego Giedroycia (2003).
W 2003 otrzymał nagrodę ZAiKS-u za varsaviana im. Karola Małcużyńskiego.
W 2008, za wybitne osiągnięcia w odkrywaniu, gromadzeniu i upowszechnianiu prawdy o Holokauście, za zasługi w działalności na rzecz upamiętniania historii powstania w getcie warszawskim, został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski..
Za książkę Doświadczenia graniczne. Studia o dwudziestowiecznych formach reprezentacji został nominowany do Nagrody Literackiej Gdynia 2010.
W 2015 otrzymał Odznakę honorową „Zasłużony dla Kultury Polskiej”.
19 kwietnia 2018, w dniu 75. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim, podczas uroczystej sesji Rady m.st. Warszawy został uhonorowany Nagrodą m.st. Warszawy.
W listopadzie 2018 za książkę Biografie ulic. O żydowskich ulicach Warszawy: od narodzin po Zagładę otrzymał Nagrodę Klio za najlepszą publikację z lat 2017–2018 poświęconą historii (w kategorii varsaviana).
W styczniu 2019 otrzymał Nagrodę im. Kazimierza Wyki, przyznawaną za wybitne osiągnięcia w dziedzinie eseistyki oraz krytyki literackiej i artystycznej.
W maju 2019 za książkę Młyny boże. Zapiski o Kościele i Zagładzie otrzymał nominację do Nagrody Literackiej Nike.
W kwietniu 2022 za książkę Warszawski Trójkąt Zagłady otrzymał (wspólnie z Arturem Żmijewskim i Zofią Waślicką-Żmijewską) nominację do Nagrody Literackiej m.st. Warszawy w kategorii książka o tematyce warszawskiej. W 2023 został uhonorowany Medalem „Powstanie w Getcie Warszawskim”.
Wybrane publikacje Tekst wobec zagłady. O relacjach z getta warszawskiego. Monografie Fundacji Na Rzecz Nauki Polskiej, Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej, Wrocław 1997, Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście, wyd. 1, Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, Warszawa 2001, wyd. 2. zm., popr. i rozsz., Warszawa 2013 (z Barbarą Engelking), Doświadczenia graniczne. Studia o dwudziestowiecznych formach reprezentacji, Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN, Warszawa 2009, Ratowanie. Opowieści Polaków i Żydów, Znak, Kraków 2010, Spojrzenia na warszawskie getto, Dom Spotkań z Historią, Warszawa 2011, Biografie ulic, Dom Spotkań z Historią, Warszawa 2018, Młyny boże. Zapiski o Kościele i Zagładzie, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2018, Limit Experiences. A Study of Twentieth-Century Forms of Representation, Peter Lang, 2019, Wieczne strapienie. O kłamstwie, historii i Kościele, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2020, Warszawski Trójkąt Zagłady, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa 2021, (z Arturem Żmijewskim i Zofią Waślicką-Żmijewską) Zapraszamy do nieba. O nawróconych zbrodniarzach, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2022,
Przypisy
Kategoria:Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Członkowie Towarzystwa Naukowego Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Zasłużony dla Kultury Polskiej” Kategoria:Polscy badacze antysemityzmu Kategoria:Polscy historycy literatury Kategoria:Pracownicy Instytutu Filozofii i Socjologii PAN Kategoria:Urodzeni w 1957 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Badacze Zagłady Żydów