Polski Ośrodek Katolicki w Leamington Spa – ośrodek katolicko-kulturalny w Wielkiej Brytanii.

Powstał w 1968 roku z inicjatywy przebywających w tym mieście na emigracji, byłych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Ośrodek mieści się w budynku dawnego ratusza i należy do Polskiej Misji KatolickiejPolska Misja Katolicka Skupia członków pokolenia wojennego, ich potomków oraz reprezentantów wielkiej emigracji XXI w.

thumb|Msza Święta w kaplicy Ośrodka. Październik 2013 r.

Historia Polski Ośrodek Katolicki w Leamington Spa powstał z chwilą zakupu obiektu w 1968 roku. Jego historia sięga jednak korzeniami końca lat 40. XX w., kiedy – z inicjatywy Stanisława Czarzastego – przebywający w tym mieście polscy emigranci utworzyli najpierw drużynę piłkarską, a później Klub Piłkarski „Syrena”. Po kilku latach działalności, w trakcie których funkcjonujące przy klubie dwie drużyny ping-pongowe zaczęły odnosić sukcesy sportowe i weszły do miejscowej ligi angielskiej, klub rozwiązano.

Równocześnie od początku lat 50. zaczęto w mieście organizować polski ośrodek duszpasterski. Początkowo msze św. odbywały się w prowizorycznej kaplicy urządzonej w baraku, a od 1955 roku w sali klubu parafialnego przy angielskim kościele św. Piotra. Powstało też Koło Rodzicielskie utrzymujące szkołę języka polskiego, a z pozyskanych prywatnych księgozbiorów zaczęto tworzyć bibliotekę. Brak było jednak jednostki nadrzędnej, koordynującej poszczególne działania i zrzeszającej wszystkich przebywających na tym terenie Polaków.

W 1961 roku powołano centralną organizację o nazwie „Polskie Koło Katolickie w Leamington Spa”, zwaną w skrócie PKK. W pierwszych latach poza działalnością religijną i kulturowo-społeczną skupiono się na zdobyciu środków na kupno obiektu i utworzeniu własnego ośrodka. Nastąpiło to w czerwcu 1968 roku, przy wydatnej pomocy ówczesnego proboszcza, ks. prałata Józefa Gołąba, który pożyczył zarządowi Koła swoje odszkodowanie, uzyskane od rządu zachodnioniemieckiego za lata spędzone w obozach koncentracyjnych.

Zakupiono budynek, który w przeszłości pełnił funkcję ratusza. Obiekt poza walorami użytkowymi miał też dla miejscowych Polaków, znaczenie emocjonalne. W 1830 roku, w jego murach na oficjalne zaproszenie rezydującego w Lemington Spa, Księcia Ludwika NapoleonaDiscover Royal Leamington Spa with the Leamington History Group, późniejszego cesarza Napoleona III, gościł płk Kazimierz Oborski. Po przeprowadzeniu remontu oraz modernizacji wnętrz, 15 listopada 1969 roku nastąpiło poświęcenie ośrodka i otwarcie Polskiego Klubu Katolickiego. Jedna z sal budynku zaadaptowana została na kaplicę.

W ośrodku utworzono salę klubową z bufetem oraz świetlicę, do której trafił zgromadzony księgozbiór. Licząca ponad 1000 wolumenów biblioteka, zarejestrowana została przez Bibliotekę Polską, Polskiego Ośrodka Społeczno – Kulturalnego w LondyniePolski Ośrodek Społeczno-Kulturalny . Osobne pomieszczenia przygotowano dla Szkoły Języka Polskiego oraz polskiego sklepiku.

Działalność Zadaniem utworzonego w 1961 roku Polskiego Koła Katolickiego w Leamington Spa było utrzymanie i rozwój tożsamości narodowej wśród osiadłych w mieście polskich emigrantów, a z czasem krzewienie kultury polskiej wśród ich rodzin i potomków. W tym celu organizowano spotkania, akademie, odczyty, wycieczki i zabawy. Były Zapusty, Święconki, Spotkania Opłatkowe, spotkania ze św. Mikołajem, uroczyste obiady, procesje w Boże Ciało, pokazy polskich filmów i wystawy polskich artystów żyjących na emigracji. Na terenie ośrodka odbywały się też liczne recitale i spektakle teatralne. Ogromną rolę w organizacji tych imprez odegrały panie.

Choć działały od samego początku, to dopiero w 1972 roku oficjalnie powołano Koło Pań. Z czasem wspólnie z Klubem Katolickim zaczęły urządzać pielgrzymki, wycieczki krajoznawcze i zabawy taneczne. Z chwilą rozbudowy ośrodka i zakupu stołu do bilardu powstał zespół bilardowy, który z powodzeniem zaczął brać udział w rozgrywkach miejscowej Ligi. Członkowie PKK włączali się też w życie społeczno – kulturalne miasta i brali czynny udział w uroczystościach związanych z Remembrance Sunday.

Na przestrzeni lat zmienił się też wygląd kaplicy. Zakupiono nowe ławki, a w okna wstawiono kolorowe szyby. Od początku w każdą niedzielę oraz w święta odprawiane są msze św., a także nabożeństwa różańcowe i majowe. Przy kaplicy działa Koło Różańcowe. Wierni mieli możliwość uczestnictwa w odpustach w Fawley CourtFawley Court, Pitsford oraz w HednesfordHednesford. W 1982 roku zorganizowano specjalny wyjazd na spotkanie z papieżem Janem Pawłem II, które odbywało się na stadionie Crystal Palace w Londynie.

Od samego początku dbano o dzieci i młodzież. Poza nauką języka polskiego i historii odbywały się zajęcia dotyczące tradycji narodowych, kultury polskiej oraz pokazy polskich filmów dla dzieci. Organizowano wycieczki i obozy dla zuchów. Przez kilka lat przy ośrodku działały: zespół taneczny i drużyna harcerska. Potomkowie polskich emigrantów uczestniczyli też w festiwalach polskiego folkloru. Obchodzono też polskie święta narodowe, jako choćby rocznice Konstytucji Majowej, napaści niemiecko – sowieckiej na Polskę, czy Święta Niepodległości.

Członkowie PKK interesowali się też sprawami polskimi. Manifestowali przeciw komunistycznemu reżimowi w trakcie wypadków grudniowych w 1970 roku, angażowali się w sprawę katyńską, popierali strajkujących robotników hojnie wspomagając powstałe w latach 80. liczne Fundusze, m.in. Fundusz Wolności Słowa, Fundusz Pomocy Polsce, Medical Aid for PolandMedical Aid for Poland Fund i Fundusz Doraźnej Pomocy Polsce. W tym ostatnim przypadku, ośrodek okazał się drugim co do hojności ośrodkiem polskim w Anglii. Polski Ośrodek Katolicki w Leamington Spa od początku swego istnienia współpracował z rządem RP na uchodźstwie oraz z innymi organizacjami emigracyjnymi na terenie Wielkiej Brytanii. Nieżyjący już minister rządu RP na uchodźstwie – Zbigniew A. ScholtZbigniew A. Scholtz, przez 20 kadencji pełnił funkcję prezesa ośrodka. Obecnie w ośrodku nadal działają emigranci z lat powojennych, ich potomkowie, a także przedstawiciele współczesnej emigracji. Jednym z działaczy o najdłuższym stażu był współzałożyciel ośrodka, a w latach 1985-2015 jego główny księgowy i skarbnik, Walerian Przeniczka. Od 2002 roku prezesem jest prof. Stanisław Librowski.

Przypisy

Kategoria:Organizacje polonijne w Wielkiej Brytanii Kategoria:Duszpasterze polonijni Kategoria:Ruchy katolickie Kategoria:Warwickshire