Piotr Parfianowicz (ur. 8 grudnia 1894 w majątku Czerkasowo, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn ziemianina Emeryka i Michaliny z Konopackich. W 1914 ukończył średnią szkołę handlową w Dźwińsku. Od 29 września 1915 w armii rosyjskiej. Absolwent Szkoły Oficerskiej w Pskowie w ramach Armii Imperium Rosyjskiego, którą ukończył 6 grudnia 1916. Podczas I wojny światowej od 18 października 1917 na własną prośbę służył w I Korpusie Polskim w Rosji w 11 pułku strzelców. Po rozwiązaniu Korpusów w Rosji wrócił do Polski. Od listopada 1918 w Samoobronie Wileńskiej.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wstąpił 9 stycznia 1919 do Wojska Polskiego. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej w szeregach Wileńskiego pułku strzelców w stopniu podporucznika. Awansowany do stopnia kapitana piechoty ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. Szczególnie zasłużył się w walkach pod Radzyminem 15 sierpnia 1920 gdzie: "widząc groźne położenie swojego baonu, wziął ostatnią rezerwę, uderzył na obchodzące polskie pozycje nieprzyjaciela i zmusił go do cofnięcia się, biorąc 35 jeńców". Za ten czyn otrzymał Order Virtuti Militari.

Po wojnie do 1925 służył nadal w 85 pułku piechoty pełniąc min. funkcje: adiutanta baonu i pułku, d-cy kompanii. W późniejszym czasie był oficerem kontynuatora tej jednostki, 85 pułku Strzelców Wileńskich, stacjonującym w Nowej Wilejce. Od marca do czerwca 1925 był przydzielony do kadry kursów doszkolenia młodszych oficerów piechoty w Chełmnie na stanowisko instruktora. W latach 1926–1929 służył w Szkole Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej na stanowisku dowódcy 6. kompanii podchorążych. W międzyczasie został mianowany majorem ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 w korpusie oficerów piechoty. W sierpniu 1929 został przeniesiony do 64 pułku piechoty w Grudziądzu na stanowisko dowódcy batalionu. W marcu 1932 roku został przeniesiony do 5 pułku strzelców podhalańskich w Przemyślu na stanowisko kwatermistrza. 18 kwietnia 1935 roku został przesunięty na stanowisko dowódcy batalionu. Na stopień podpułkownika został mianowany ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1936 roku i 35. lokatą w korpusie oficer piechoty. Następnie został przeniesiony do 85 pułku Strzelców Wileńskich w Nowej Wilejce na stanowisko I zastępcy dowódcy pułku. Od 23 października 1937 roku do 28 stycznia 1938 roku dowodził w zastępstwie tym oddziałem.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 roku dowodził rezerwowym 205 pułkiem piechoty. Na jego czele wziął udział w obronie Lwowa. Po kapitulacji załogi Lwowa (22 września 1939) został aresztowany przez Sowietów i przewieziony do obozu w Starobielsku, a także do Kozielska. Wiosną 1940 roku został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie i pogrzebany w bezimiennej zbiorowej mogile w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 roku mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD pod poz. 2548.

Nie założył rodziny.

Upamiętnienie

5 października 2007 roku minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, został zasadzony Dąb Pamięci honorujący Piotra Parfianowicza w Łowiczu.

Awanse podchorąży – 6 grudnia 1916 podporucznik – 1919 kapitan – 1 czerwca 1919 major – 1 stycznia 1928

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 4044 (1922)Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 2, s. 108. Krzyż Walecznych (czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi (10 listopada 1928)M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 634 „w uznaniu zasług, położonych w poszczególnych działach pracy dla wojska” - jako Piotr Parafjanowicz. Medal Niepodległości (13 września 1933) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Zasługi Wojsk Litwy ŚrodkowejRozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych G.M.I.L. 1254 z 1926 r. (Dziennik Personalny z 1926 r. Nr 12, s. 70). Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka za Rany i Kontuzje Odznaka 5 Pułku Strzelców Podhalańskich Medal Zwycięstwa

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Samoobrony Wileńskiej Kategoria:Dowódcy 85 Pułku Strzelców Wileńskich Kategoria:Dowódcy batalionów 5 Pułku Strzelców Podhalańskich (II RP) Kategoria:Ludzie związani z Pskowem Kategoria:Obrońcy Lwowa (1939) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojsk Litwy Środkowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką za Rany i Kontuzje Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie I Korpusu Polskiego w Rosji Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Charkowie Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu na Piatichatkach w Charkowie Kategoria:Podpułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – oficerowie Imperium Rosyjskiego Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1894 Kategoria:Zastępcy dowódcy 85 Pułku Strzelców Wileńskich Kategoria:Zmarli w 1940