Irena Morawska z domu Jaźwińska, ps. Agnieszka Neyk (ur. 14 czerwca 1954 w Ciechanowie, zm. 23 sierpnia 2022) – polska dziennikarka, reporterka, scenarzystka filmowa.
Życiorys Córka Mieczysława Jaźwińskiego i Marii z d. Hack. Absolwentka Technikum Gastronomicznego, a następnie Akademii Wychowania Fizycznego, po studiach pracowała jako nauczyciel wychowania fizycznego w jednej z warszawskich szkół. W latach 1985–1990 dziennikarka „Nowej Wsi” (pod ps. Agnieszka Neyk). Od 1990 do 1999 w dziale reportażu „Gazety Wyborczej”, gdzie zajmowała się głównie tematyką społeczną, opisując przemiany społeczne po 1989 w Polsce. Zajmowała się także tematyką zagraniczną (np. Jak Emilię z Kalabrii od złej pani wykradłam, 1997; jeden z najgłośniejszych reportaży lat 90.). Od 2000 wraz z mężem, Jerzym Morawskim (także dziennikarzem), zajmowała się realizacją filmów i seriali dokumentalnych.
Jej reportaże były drukowane także we francuskiej i niemieckiej antologii polskiego reportażu literackiego. Dla szwedzkiego radia zrealizowała godzinny dokument o polskich robotnicach Symfonia poziomkowa.
Mieszkała w Warszawie – Radości.
Nagrody Nagroda „Rzeczpospolitej” im. Dariusza Fikusa w kategorii „Twórca w Mediach” (wespół z Jerzym Morawskim; za serial dokumentalny Serce z węgla – 18 odcinków; 2001); Nagroda Główna „Złoty Nurt – Wydarzenie Nurtu” (Festiwal Form Dokumentalnych „Nurt”, Kielce; wespół z Jerzym Morawskim; za film Czekając na sobotę; 2011) Dyplom Honorowy (Festiwal Mediów „Człowiek w zagrożeniu”; wespół z Jerzym Morawskim; za film Czekając na sobotę; 2011).
Reportaże prasowe Deszcz omija Lisków (1992) Diabeł spacerował po niebie (1992) Windą na śmierć (1993) Dusze w poczekalni (1995) Kiedyś odrosną nam włosy (1995) Miasteczko jak kryminał (1995) Motyl na Manhattanie (1995) Białe pianino z czarnymi nogami (1996) Było piekło, teraz będzie niebo (1996) Opatrzność przy produkcji prochu (1996) Pokój dla cudzoziemca (1998) Luiza wdowa idzie na „Dług” (2000) Ballada o silnym zabarwieniu proletariackim (2004)
Książki Było piekło, teraz będzie niebo. Zbiór reportaży z lat 1993–1998 (reportaże; Prószyński i S-ka 1999, ; wydanie II zmienione, jako: Było piekło, teraz będzie niebo: Wydawnictwo Dowody na Istnienie – Fundacja Instytut Reportażu 2015, ; wstęp: Małgorzata Szejnert)
Teksty w książkach zbiorowych Kraj raj. Piszą reporterzy „Gazety” (wybór reportaży: Małgorzata Szejnert; Oficyna Wydawnicza „Rytm” 1993, ); Jak Emilię z Kalabrii od złej pani wykradłam, [w:] To nie mój pies, ale moje łóżko. Reportaże roku 1997; Prószyński i S-ka 1998, . Luiza wdowa idzie na „Dług”, [w:] 20 lat nowej Polski w reportażach według Mariusza Szczygła (Wydawnictwo Czarne 2009, ); Ballada o silnym zabarwieniu proletariackim, [w:] Made in Poland. Antologia reporterów Dużego Formatu (wybór tekstów, redakcja: Włodzimierz Nowak, Mariusz Burchart; Agora S.A. 2013, ); Jak Emilię z Kalabrii od złej pani wykradłam, [w:] 100/XX. Antologia polskiego reportażu XX wieku. Tom 2 1966-2000 (pod redakcją Mariusza Szczygła; Wydawnictwo Czarne 2014, ).
Twórczość filmowa thumb|Irena i Jerzy Morawscy– Warszawa, 5 marca 2015 Mgła (film fabularny w reż. Ireny Kamieńskiej; autorka scenariusza, wespół z Ireną Kamieńską; 1993); Egzekucja (film dokumentalny w reż. Jerzego Krysiaka i Jerzego Morawskiego; autorka scenariusza; 2000); Serce z węgla (telenowela dokumentalna; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, komentarz; 2001); Ballada o lekkim zabarwieniu erotycznym (telenowela dokumentalna; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, komentarz; 2003); Kochankowie z Internetu (telenowela dokumentalna; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, komentarz; 2006); Benek (film fabularny w reż. Roberta Glińskiego; autorka scenariusza, wespół z Jerzym Morawskim; 2007); Futboliści (film dokumentalny; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim; 2008); Czekając na sobotę (film dokumentalny; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, producent wykonawczy; 2010); Chłopaki do wzięcia (telenowela dokumentalna; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, producent wykonawczy; 2012); Kochani recydywiści (film dokumentalny; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, producent; 2013); Czas wojowników (serial dokumentalny; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, producent wykonawczy; 2013). Drwale i inne opowieści Bieszczadu (serial dokumentalny; scenariusz, reżyseria wespół z Jerzym Morawskim, 2015–2016)
Przypisy
Bibliografia Agnieszka Wójcińska, Reporterzy bez fikcji. Rozmowy z polskimi reporterami (Wydawnictwo Czarne 2011, )
Linki zewnętrzne
Irena Morawska – Stowarzyszenie Filmowców Polskich Irena Morawska, „Jak Emilię z Kalabrii od złej pani wykradłam” (1997)
Kategoria:Absolwenci Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie Kategoria:Polscy nauczyciele wychowania fizycznego Kategoria:Polscy reportażyści Kategoria:Polscy reżyserzy filmowi Kategoria:Polscy scenarzyści filmowi Kategoria:Laureaci Nagrody im. Dariusza Fikusa Kategoria:Ludzie urodzeni w Ciechanowie Kategoria:Urodzeni w 1954 Kategoria:Zmarli w 2022 Kategoria:Pochowani na cmentarzu w Radości