Zygmunt Jan Wasserab (ur. 8 marca 1890 w Stryju, zm. 8 kwietnia 1972 w Warszawie) – polski prawnik i wojskowy, doktor prawa, oficer Legionów Polskich, pułkownik intendent Wojska Polskiego. Inicjator, założyciel i działacz klubu piłkarskiego Legia Warszawa, działacz piłkarski i sportowy, bankowiec.
Życiorys thumb|240px|Piłkarze Pogoni Stryj w 1908. Piąty od lewej stoi Zygmunt Wasserab thumb|240px|Ekipa Legii w 1917. W środku w mundurze stoi Zygmunt Wasserab 240px|thumb|Grób Zygmunta Wasseraba na cmentarzu Powązkowskim Urodził się 8 marca 1890 jako syn Romana i Wilhelminy. W 1909 ukończył C. K. Gimnazjum w Stryju. W rodzinnym mieście był piłkarzem klubu Pogoń StryjPiotr Chomicki, Leszek Śledziona Rozgrywki piłkarskie w Galicji do roku 1914, wyd. Nada, Mielec 2015, s. 217. Rozpoczął studia prawa na Uniwersytecie Wiedeńskim, które kontynuował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie i w 1914 uzyskał absolutorium.
Po wybuchu I wojny światowej w 1914 wstąpił do Legionów Polskich. Jako szeregowiec służył w 3 pułku piechoty w składzie II Brygady. Następnie przeszedł do intendentury i służył jako podoficer rachunkowy w Komendzie Legionów Polskich. Brał udział w formowaniu III Brygady. Od końca sierpnia 1915 przebywał w Szpitalu Garnizonowym nr 15 w Krakowie i Domu Ozdrowieńców w Kamieńsku. Mianowany chorążym rachunkowym 1 lipca 1915, następnie awansowany na podporucznika rachunkowego 18 sierpnia 1916. Służył w kancelarii rachunkowej Komendy Legionów Polskich. W marcu 1916 wraz z innymi legionistami był inicjatorem i założycielem zespołu piłkarskiego pod nazwą Drużyna Legionowa. Podczas pobytu w Warszawie od końca 1916 w funkcji wiceprezesa klubu organizował mecze drużyny. Po kryzysie przysięgowym wstąpił do Polskiego Korpusu Posiłkowego. Przy usiłowaniu przekroczenia frontu pod Rarańczą w połowie lutego 1918, został aresztowany przez Austriaków i następnie był sądzony w procesie oskarżonych legionistów w Marmarosz-Sziget od czerwca do września 1918. W wyniku abolicji cesarskiej odzyskał wolność 2 października 1918 roku.
31 października 1918 roku został przyjęty do Wojska Polskiego z zatwierdzeniem posiadanego stopnia podporucznika i przydzielony do Sekcji Gospodarczej Ministerstwa Spraw Wojskowych w WarszawieDziennik Rozporządzeń Komisji Wojskowej Nr 3 z 4 listopada 1918 roku, poz. 21. Dziennik Rozporządzeń Komisji Wojskowej Nr 4 z 12 listopada 1918 roku, poz. 49.. Następnie pełnił służbę na stanowisku szefa Sekcji Poborów Należności Departamentu IV Gospodarczego Ministerstwa Spraw Wojskowych. 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 15. lokatą w korpusie oficerów intendentówLista starszeństwa oficerów zawodowych. Załącznik do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 8 czerwca 1922 roku, Zakłady Graficzne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1922, s. 337.. W 1923 był szefem wydziału w Departamencie VII Intendentury MSWojsk. Do kwietnia 1924 roku służył jako zastępca szefa Szefostwa Intendentury Dowództwa Okręgu Korpusu Nr V w Krakowie, a następnie zastępcy szefa 5 Okręgowego Szefostwa Intendentury w KrakowieRocznik Oficerski 1924, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924, s. 52, 1155.. 1 grudnia 1924 roku awansował na pułkownika ze starszeństwem z 15 sierpnia 1924 roku i 8. lokatą w korpusie oficerów intendentówDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 131 z 17 grudnia 1924 roku, s. 731.. W Krakowie dokończył studia prawa na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego i uzyskał tytuł naukowy doktora prawa.
W okresie niepodległej Polski zaangażował się w działalność piłkarską. Wraz z grupą oficerów Wojska Polskiego (byłych legionistów) w 1920 powołał Wojskowy Klub Sportowy Warszawa, który w 1922 z inicjatywy Zygmunta Wassaraba i Jerzego Misińskiego został przemianowany na Wojskowy Klub Sportowy „Legia” Warszawa, Zasiadł w zarządzie klubu i pełnił funkcję wiceprezesa. Poczynił starania utworzenia boiska Legii przy obecnej ulicy Myśliwieckiej. Na wiosnę 1926 stanął na czele specjalnej komisji boiskowej, w której udział miałyby wszystkie warszawskie kluby wojskowe, dzięki czemu Legia znów weszła w zarządzanie terenami na której miał zostać wybudowany reprezentacyjny Stadion Wojskowy. Wskutek pośrednictwa Wasseraba w 1926 prezesem Legii został jego były towarzysz legionowy, Roman Górecki. Ponadto był działaczem Polskiego Związku Piłki Nożnej (sprawował stanowisko wiceprezesa) i Polskiego Komitetu Olimpijskiego. Był drugim w historii prezesem polskiej Ligi Piłki Nożnej od 8 stycznia 1928 do 19 stycznia 1929. Na przełomie lat 20./30. był wiceprezesem Polskiego Touring Klubu.
Zasiadł w prezydium komitetu organizacyjnego zjazdu byłych więźniów politycznych (ideowych) z lat 1914–1921, w dniu 13 listopada 1927. 31 maja 1928 roku został przeniesiony z dyspozycji komendanta kadry oficerów służby intendentury w stan nieczynny na okres dwunastu miesięcyDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 11 z 24 lipca 1928 roku, s. 235.. Pozostając w stanie nieczynnym został zatrudniony w Banku Gospodarstwa Krajowego na stanowisku dyrektora departamentu i zastępcy dyrektora banku. Z dniem 31 maja 1929 roku został przeniesiony do rezerwyDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 9 z 27 kwietnia 1929 roku, s. 111.. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III z 1. lokatą na liście starszeństwa oficerów rezerwy intendentówRocznik Oficerski Rezerw 1934, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1934, L.dz. 250/mob. 34, s. 203..
W 1937 roku zasiadał w Centralnej Komisji Oszczędnościowo-Oddłużeniowej, która działała m.in. na rzecz gmin miast Husiatyn, Niemirów, Kłobuck, Kozienice oraz Powiatowego Związku Samorządowego w Ostrołęce
W czasie kampanii wrześniowej 1939 roku był szefem Biura Cenzury Sprawozdań Rachunkowych. Przedostał się na Węgry. Tam był internowany. Działał w tajnych strukturach Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej w ramach zgrupowania „Liszt”, zajmującego się przerzutem transgranicznym i organizowaniem kurierów. Po zajęciu Węgier przez Niemców był osadzony w obozie Eger, a po przewiezieniu na tereny niemieckie był przetrzymywany w niemieckich obozach Genshagen i Luckenwalde w ramach obozu Sachsenhausen.
Po zakończeniu wojny w 1945 powrócił do Polski. Działał w przy reaktywacji Banku Gospodarstwa Krajowego, a od końca 1945 był członkiem Komisji Likwidacyjnej Banku Emisyjnego w Polsce. Od połowy 1948 do 1950 pełnił funkcję radcy Finansowego przy Polskiej Misji Wojskowej w Berlinie.
Zmarł 8 kwietnia 1972 w Warszawie. Został pochowany w grobowcu rodziny Ciechomskich na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 52-3-12,13).
Jego żoną była Anna z domu Ciechomska (1900–1949).
Ordery i odznaczenia Krzyż Niepodległości (9 listopada 1931) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2 maja 1923) Krzyż Walecznych Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie: 19 marca 1931 „za zasługi na polu rozwoju sportu”., 11 listopada 1937 „za zasługi na polu pracy zawodowej”.) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Komendy Legionów Polskich 1914–1918 (Austro-Węgry) Kategoria:Członkowie Związku Walki Zbrojnej Kategoria:Działacze Legii Warszawa Kategoria:Działacze Polskiego Komitetu Olimpijskiego Kategoria:Internowani w Syhocie Marmaroskim Kategoria:Ludzie urodzeni w Stryju Kategoria:Odznaczeni dwukrotnie Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie rachunkowi Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Piłkarze Pogoni Stryj Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polacy internowani na Węgrzech w czasie II wojny światowej Kategoria:Polscy piłkarze Kategoria:Pułkownicy intendenci II Rzeczypospolitej Kategoria:Urzędnicy bankowi II Rzeczypospolitej Kategoria:Wiceprezesi Polskiego Związku Piłki Nożnej Kategoria:Więźniowie KL Sachsenhausen Kategoria:Żołnierze II Brygady Legionów Polskich Kategoria:Żołnierze Polskiego Korpusu Posiłkowego Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1972