Stanisław Karliński, ps. „Kruk”, „Onfury”, „Burza”; nazwisko konspiracyjne „Władysław Sobierajski” (ur. 30 marca 1921 w Dąbrowie, zm. 12 kwietnia 2015 w Piotrkowie Trybunalskim) – generał brygady Wojska Polskiego, żołnierz podziemia niepodległościowego w czasie II wojny światowej, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Syn Józefa i Antoniny z domu Żak. Jego ojciec był legionistą i walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Stanisław uczył się w szkole powszechnej w Ręcznie. W 1937 został przyjęty do Szkoły Podoficerów Piechoty dla Małoletnich nr. 2 w Śremie. Jeszcze przed rozpoczęciem wojny otrzymał przydział do 52 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych stacjonującym w Złoczowie. Podczas kampanii wrześniowej dowodził plutonem w obrony Lwowa. Po kapitulacji miasta dostał się do radzieckiej niewoli, z której uciekł i wrócił w rodzinne strony. Już w październiku tego samego roku zaangażował się w działalność Służby Zwycięstwu Polski a następnie ZWZ-AK w Obwodzie Piotrków Trybunalski. Początkowo na rzecz podziemia działał pod przykrywką instruktora pszczelarstwa. Wielokrotnie uczestniczył w akcjach likwidacyjnych Kedywu. Od listopada 1943 był dowódcą oddziału partyzanckiego „Burza”, który w lipcu 1944 wszedł w skład 25 pułku piechoty AK. W tym czasie pomagał między innymi grupom spadochronowym i jeńcom z Armii Czerwonej. Po zakończeniu wojny chciał dołączyć do Ludowego Wojska Polskiego, jednak został zatrzymany po tym jak zgłosił się w komisji wojskowej. Gdy został wypuszczony ponownie zorganizował oddział partyzancki, który w szczytowym okresie liczył 100 żołnierzy. 8 lipca 1945 pod Majkowicami dowodził w bitwie z Armią Czerwoną. Dwa tygodnie później, 18 lipca rozwiązał oddział uważając iż dalsza walka jest pozbawiona sensu i wyjechał do Wielkopolski. Utworzył tam Związek Byłych Partyzantów „Warta”, który miał się stać legalnym związkiem kombatanckim. Na skutek zdrady został aresztowany przez komunistów w Trzciance (Wielkopolska). W 1946 roku skazano go na karę śmierci, jednak ze względu na dyplom uznania jaki otrzymał w 1945 roku od dowództwa Armii Czerwonej sąd zmniejszył karę do 15 lat więzienia. Dzięki amnestii wyszedł na wolność w 1956. Prześladowany przez bezpiekę. W 1980 wyjechał do Kanady, do Polski powrócił w 1995.
8 sierpnia 2007 Prezydent RP Lech Kaczyński mianował pułkownika nie podlegającego obowiązkowi służby wojskowej Stanisława Burza-Karlińskiego na stopień generała brygady..
W 2013 zawieszony w prawach członka Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, gdyż protestował przeciwko byłym agentom bezpieki i oszustom we władzach tej organizacji. Ich sylwetki prezentowano na łamach miesięcznika „KurieR–Kultura i Rzeczywistość”, z którym gen. Burza-Karliński współpracował od 2004. W grudniu 2014 zlikwidowany został Okręg Piotrków Trybunalski, na którego stał czele.
Autor autobiografii W burzy dziejowej. Wspomnienia 1939-1945 (Wydawnictwo – Biuro Tłumaczeń, Wrocław 2005, ), „W burzy dziejowej” (wyd. II poprawione i rozszerzone, Wydawnictwo Mireki, Kraków 2014).
Odznaczenia i wyróżnienia Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari (1944) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (2006). Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1995). Krzyż Walecznych (dwukrotnie) Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi z Mieczami Medal Wojska czterokrotnie Krzyż Kampanii Wrześniowej Krzyż Armii Krajowej Medal „Za udział w wojnie obronnej 1939” (1991) Medal „Pro Memoria” Medal „Pro Patria” Krzyż Antykomunistycznego Związku Więźniów Politycznych 1939-1956 Krzyż Więźnia Politycznego Stowarzyszenia Polskich Byłych Więźniów Politycznych Krzyż Więźnia Politycznego Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego Medal „Za zasługi dla Stowarzyszenia Kombatantów Misji Pokojowych ONZ” Honorowy Obywatel Piotrkowa Trybunalskiego Honorowy Obywatel Żarnowa Zasłużony dla Powiatu Opoczyńskiego Zasłużony dla Powiatu Piotrkowskiego
Przypisy
Bibliografia „KurieR-Kultura i Rzeczywistość”, roczniki 2004-2015 „W burzy dziejowej”, wyd.II, Kraków 2014
Kategoria:Członkowie Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej (kombatanci) Kategoria:Dowódcy oddziałów partyzanckich Armii Krajowej Kategoria:Kombatanci mianowani generałami Wojska Polskiego III Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Memoria Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Patria Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojska (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni medalem „Za udział w wojnie obronnej 1939” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Osoby skazane na karę śmierci w Polsce w ramach represji stalinowskich Kategoria:Polscy autorzy pamiętników i dzienników Kategoria:Więźniowie polityczni w Polsce Ludowej 1944–1956 Kategoria:Żołnierze 25 Pułku Piechoty Armii Krajowej Kategoria:Żołnierze i działacze podziemia antykomunistycznego (1944–1956) Kategoria:Urodzeni w 1921 Kategoria:Zmarli w 2015