Grób Augustyna Czarnowskiego na Cmentarzu Komunalnym na Helu|thumb Augustyn (August) Wika-Czarnowski (ur. 20 maja 1861 w Małym Gliśnie, zm. 2 marca 1934 w Helu) – polski lekarz stomatolog i homeopata.
Życiorys Pochodził z kaszubskiej rodziny szlacheckiej, był synem rolnika Fryderyka Wika-Czarnowskiego i Marii z domu HamerskiejAlfons Mańkowski. „Czarnowski Augustyn” W: Polski Słownik Biograficzny tom 4, s. 235. Jego stryjem był ksiądz Augustyn Wika-Czarnowski (1809–1876). Od 1862 uczęszczał do Collegium Marianum w Pelplinie, a potem do seminarium nauczycielskiego w Kościerzynie. Pracował jako nauczyciel w Lińsku i Berlinie, ale za prywatne nauczanie języka polskiego został zwolniony. Ukończył wtedy szkołę dentystyczną i otworzył własną praktykę. Wydawał czasopismo „Przewodnik Zdrowia” (1895–1929)Teresa Orłowska: Polskie czasopiśmiennictwo lekarskie w XIX wieku 1800–1900: zarys historyczno-bibliograficzny. Wrocław, 1973 s. 253 i miesięcznik „Jarskie Życie” (1912). Autor kilkukrotnie wznawianego zielnika. Publikował też książki i broszury poświęcone zdrowiu seksualnemu, m.in. przestrzegał przed niebezpieczeństwami samogwałtu. Uczestniczył w życiu berlińskiej Polonii.
Brał udział w kongresach homeopatycznych w Paryżu, Londynie i Sankt Petersburgu. Opracował środek do usuwania kamienia nazębnego Dentipurol.
Dwukrotnie żonaty, pierwsza żona miała na imię Maria, była autorką książek o wegetarianizmie. Z drugiego małżeństwa z Katarzyną Gertrudą Goździewską urodziła się córka Heliodora, zamężna SosinJózef Borzyszkowski: „Czarnowski-Wika Augustyn (1861–1934)” W: Stanisław Gierszewski, Zbigniew Nowak: Słownik biograficzny Pomorza Nadwiślańskiego. Tom I. Wydawnictwo Gdańskie, 1992.
W 1923 roku przeniósł się do majątku rodzinnego Godździewskich w Koronowie. Pod koniec lat 20 XX w. zamierzał wybudować sanatorium na Helu, ale zmarł na serce zanim dokończył przedsięwzięcie. Pochowany jest na cmentarzu na HeluMirosław Kuklik: O doktorze Augustynie Czarnowskim, który zauroczył się Helem i na zawsze w nim pozostał... Helska Bliza 20 (50), s. 3, 8 października 1998 (sektor B3, rząd A, miejsce 5). Po jego śmierci wdowa dokończyła budowę pensjonatu Silvamare, jednak został on zburzony przez Niemców podczas II wojny światowej. Na fasadzie domu przy ul. Kuracyjnej w 2014 roku umieszczono tablicę pamiątkową. Tekst głosi: W tym miejscu w latach 1926–1934 mieszkał i pracował dr Augustyn Wika-Czarnowski lekarz – społecznik, wybitny homeopata i pionier wegetarianizmu, autor „Przewodnika zdrowia” wydawanego w języku polskim w Berlinie. Syn ziemi kaszubskiej, spoczywający na helskim cmentarzu.
Wybrane prace Życie płciowe i tegoż zboczenia: co młodzi ludzie o tem wiedzieć mogą a małżonkowie wiedzieć powinni. Berlin: „Przewodnik Zdrowia”, 1903 Życie płciowe i jego znaczenie ze stanowiska zdrowotno-obyczajowego. Berlin: „Przewodnik Zdrowia”, 1904 Jak uświadamiać młodzież o życiu płciowem?. Berlin, 1904 Zielnik lekarski czyli Opis 125 ziół używanych w lecznictwie z podaniem ich uprawy i zastosowania. Berlin: „Przewodnik Zdrowia”, 1905 Samopomoc w cierpieniach i chorobach płciowych: tak męskich jak żeńskich. Pittsburg: Księgarnia Polska M.P. Paryskiego, 1905 Der kleine Kräuterarzt. Hygiea, 1906 Zakon małżeństwa czyli Rozbiór obowiązków małżeńskich ze stanowiska zdrowotności jednostkowej i społecznej: katechizm dla małżonków oraz dla osób mających wejść w związki małżeńskie. Berlin: „Przewodnik Zdrowia”, 1910 Marnopłcenie - onanizm (samogwałt, samienie się, nijactwo): objawy, przyczyny, następstwa, zapobieganie, leczenie wedle najnowszych postępów naukowych. Berlin: „Hygiea”, 1914 Kąpiele powietrzno-słoneczne i ich znaczenie dla zdrowia naszego oraz praktyczne wskazówki do urządzenia i używania tychże. Berlin: „Hygiea”, 1918
Przypisy
Kategoria:Kaszubska szlachta Kategoria:Kaszubscy lekarze Kategoria:Polscy stomatolodzy Kategoria:Urodzeni w 1861 Kategoria:Zmarli w 1934 Kategoria:Pochowani w Helu Kategoria:Polscy homeopaci