Cmentarz Lipowy w Gliwicach (niem. Lindenfriedhof) – cmentarz komunalny położony w gliwickiej dzielnicy Zatorze.
Nekropolię o powierzchni 6 ha założono w 1885, od początku posiadała charakter komunalny, wielowyznaniowy. Podczas I wojny światowej wyznaczono kwatery, w których spoczęli żołnierze różnych narodowości m.in. 196 Niemców, 230 Rosjan, 16 Rumunów oraz nieznana liczba Serbów, Francuzów i Włochów. W marcu 1919 w zbiorowej mogile pochowano 56 dzieci (z wszystkich 76 ofiar) zmarłych podczas pożaru sali koncertowejŁukasz Gawin „Kompleks rozrywkowy, tragiczny pożar, cmentarz… Znacie historię tego placu?” 24gliwice, 10 kwietnia 2013, ustawiono na niej pomnik z rzeźbą Paula Ondruscha przedstawiającą Chrystusa z dziećmi, na pomniku istniał napis „Lasset die Kindlein zu mir kommen” (Pozwólcie dzieciom przychodzić do mnie). W 1927 żołnierzy pochowanych na Cmentarzu Lipowym upamiętniono figurą Madonny dłuta Hannsa Breitenbacha, po II wojnie światowej napis usunięto, podobnie jak prowadzące do pomnika schody, a cały postument pokryto chropowatym cementem.
W 2003 obszar cmentarza został znacznie powiększony, przyłączono 5,17 ha gruntu należącego wcześniej do gliwickiego Parku Kultury i Wypoczynku. Niestety pod pretekstem rewitalizacji wycięto 70 procent zadrzewienia pozostawiając najcenniejsze 53 dęby. Posadzono wówczas wzdłuż ogrodzenia 200 lip, a nowej części nadano charakter założenia parkowego.
Pochowani
Felicjan Plato Bałaban (1891–1975) – pułkownik żandarmerii Wojska Polskiego; Jan Czerny (1908–1991) – major pilot, szef pilotażu w Szkole Podchorążych Lotnictwa w Dęblinie; Krystyna Filipczak-Feliks (1938–2012) – aktorka; Stanisław Fryze (1885–1964) – inżynier elektryk, profesor Politechniki Lwowskiej i Politechniki Śląskiej; Zygmunt Gogolewski (1896–1969) – inżynier, profesor, nauczyciel akademicki Wydziału Elektrycznego Politechniki Śląskiej; Alfred Golnik (1921–1997) – architekt; Roman Grudziński (1961–1989) – skoczek spadochronowy; Paweł Grzybek (1924–2007) – pułkownik Wojska Polskiego; Artur Kuchta (1965–1999) ps. „Buchol” – skoczek spadochronowy; Roman Kurzbauer (1941-2024) – lekarz, polityk, poseł na Sejm RP, działacz mniejszości niemieckiej; Wiktor Legeżyński (1901–1964) – inżynier, profesor Politechniki Śląskiej; Jan Franciszek Lessaer (1927–2012) – artysta plastyk; Andrzej Młyński (1954–1984) ps. „Młyniu” – skoczek spadochronowy; Dominik Niśkiewicz (1979–2014) – żeglarz i siatkarz; Stanisław Ochęduszko (1899–1969) – termodynamik, profesor Politechniki Lwowskiej i Politechniki Śląskiej; Franciszek Skiba (1934–2013) – piłkarz Zagłębia Sosnowiec; Jan Szczech (1958–2012) – piłkarz Odry Opole; Adam Zawadzki (1905–1972) – profesor Wydziału Górniczego Politechniki Śląskiej. Zygmunt Dębski (1917-1977) – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata Walery Szuścik (1929–2012) – polski naukowiec, prof. dr hab. inż.
Przypisy
Bibliografia Jacek Schmidt, Gliwickie cmentarze, "Rocznik Muzeum w Gliwicach", Tom III, Gliwice, 1990;
Zdjęcia z cmentarza, Geanalogia
G L