Opylak długonosy (Larinus sturnus) – gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych i podrodziny Lixinae. Zamieszkuje Europę, Afrykę Północną oraz zachodnią i środkową część palearktycznej Azji. Żeruje na astrowatych.
Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1783 roku przez Johanna Gottlieba Schallera pod nazwą Curculio sturnus.
Morfologia thumb|220px|left|Imago, widok z boku thumb|220px|left|Imago, widok od spodu Chrząszcz o ciele długości od 7 do 13 mm, stosunkowo szerokim. Ubarwienie ma czarne z częściowo brunatnymi czułkami. Oskórek jest żółtawo opylony i porośnięty owłosieniem, miejscami zagęszczonym w łatki.
Ryjek jest gruby, o niezbiegających się ku przodowi bokach, w widoku bocznym zakrzywiony i na całej długości jednakowo wysoki, u samca tak długi jak przedplecze, u samicy zaś półtorakrotnie od niego dłuższy. U samicy powierzchnię ma bardziej lśniącą, u samca, wskutek gęściejszego punktowania, niemal matową. W nasadowej części ryjka zwykle obecne jest bardzo cienkie żeberko wzdłuż środka wierzchu.
Przedplecze jest szerokie, acz nieco węższe niż u L. jaceae, o bocznych brzegach ku przodowi prawie prosto zbieżnych, w tyle nieco słabiej niż u wspomnianego gatunku zaokrąglone po bokach, w profilu bardziej niż u niego spłaszczone. Powierzchnię ma pomarszczoną i nierównomiernie opatrzoną punktami w dwóch różnych rozmiarach, z których duże są około trzykrotnie większe od małych. Przed tarczką znajduje się dość mocne, podłużne wgłębienie. Pokrywy są krótko-owalne, 1,75 dłuższe niż szersze, słabiej zaokrąglone niż u L. jaceae. Przednie golenie mają krawędź zewnętrzną u szczytu zakrzywioną dowewnętrznie, a krawędź wewnętrzną ząbkowaną bardzo drobno i tylko na samym szczytowym odcinku.
Biologia i ekologia thumb|220px|Kopulacja Owad ten zasiedla łąki, pastwiska, skraje lasów i zarośli, poręby, suche zbocza, nieużytki, przydroża i przytorza. Zarówno larwy, jak i postacie dorosłe są oligofagicznymi fitofagami żerującymi na astrowatych. Wśród ich roślin pokarmowych wymieniane są: chaber łąkowy, chaber driakiewnik, dziewięćsił bezłodygowy, oset zwisły, ostrożeń błotny, ostrożeń dwubarwny, ostrożeń głowacz, ostrożeń lancetowaty i ostrożeń warzywny.
Aktywne osobniki dorosłe obserwuje się od maja do września. Żerują na liściach i kwiatach. Samice składają jaja do zamkniętych koszyczków kwiatowych, po jednym na koszyczek. Larwy żerują na dnie koszyczka i nasionach. Przepoczwarczają się w sierpniu.
Rozprzestrzenienie i zagrożenie Gatunek palearktyczny. W Europie znany jest z Portugalii, Hiszpanii, Francji, Belgii, Holandii, Luksemburga, Niemiec, Szwajcarii, Austrii, Włoch, Szwecji, Finlandii, Estonii, Łotwy, Litwy, Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Mołdawii, Rumunii, Bułgarii, Chorwacji, Słowenii, Bośni i Hercegowiny, Serbii, Czarnogóry, Macedonii Północnej, Grecji oraz europejskiej części Rosji. W Afryce podawany jest z Maroka, Algierii, Tunezji i Egiptu. W Azji notowany jest z syberyjskiej części Rosji, Gruzji, Armenii, Azerbejdżanu, anatolijskiej części Turcji, Iranu.
W Polsce współcześnie jest owadem stosunkowo pospolitym, ale w XX wieku był rzadko spotykany i na początku XXI wieku umieszczony został na Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce jako gatunek narażony (VU).
Przypisy
Kategoria:Ryjkowcowate Kategoria:Chrząszcze Algierii Kategoria:Chrząszcze Egiptu Kategoria:Chrząszcze Europy Kategoria:Chrząszcze Iranu Kategoria:Chrząszcze Maroka Kategoria:Chrząszcze Rosji Kategoria:Chrząszcze Tunezji Kategoria:Chrząszcze Turcji Kategoria:Chrząszcze Zakaukazia Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1783 roku